Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылық жағдайын қаржылық көрсеткіштер коэффиценттері әдісімен талдау диплом жұмысы
№1490



МАЗМҰНЫ - www.topreferat.com
КІРІСПЕ
3-5
1. Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығы─ экономикалық категория ретінде
6-28
Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығы түсінігі және оның
кәсіпорынның қаржылық-экономикалық жағдайын бағалаудағы рөлі
6-14
1.2 Қаржылық тұрақтылық түрлері мен қаржылық жағдайлары. 14-18
1.3 Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығына әсер етуші
факторларды анықтау
18-22
1.4 Қаржылық тұрақтылықты бағалаудың негізгі әдістері
мен критерийлері
23-28
2. Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылық жағдайын қаржылық көрсеткіштер коэффиценттері әдісімен талдау («Көкшетау минералды сулары» жауапкершілігі шектеулі серіктестігінің мысалында) және олардың тұрақтылық критерийлерін анықтау 29-49
2.1 «Көкшетау минералды сулары» жауапкершілігі шектеулі
серіктестігінің қаржылық жағдайын жалпылама талдау
29-37
2.2 Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығын абсолютті көрсеткіштер арқылы талдау
37-39
2.3 Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығын салыстырмалы
көрсеткіштер арқылы талдау
39-49
3. Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығын нығайту жолдары
50-59
3.1 Кәсіпорынның тәуекелді дебиторлық қарыздарын
басқаруды нығайту
50-54
3.2 Қаржылық леверидж көрсеткіші арқылы кәсіпорынның тиімді
қарыз капиталын анықтау
55-59
ҚОРЫТЫНДЫ 60-62
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ 63-64
ҚОСЫМША
65-75



Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Жұмыс көлемі: 77 бет
Пәні: Соңғы қосылған дипломдық жұмыстар

-----------------------------------------------------------------------------------

-----------------------------------------------------------------------------------
https://www.topreferat.com/
ДИПЛОМДЫҚ ЖҰМЫСТЫҢ ҚЫСҚАРТЫЛҒАН МӘТІНІ


МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ
3-5
1. Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығы─ экономикалық категория ретінде
6-28
Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығы түсінігі және оның
кәсіпорынның қаржылық-экономикалық жағдайын бағалаудағы рөлі
6-14
1.2 Қаржылық тұрақтылық түрлері мен қаржылық жағдайлары. 14-18
1.3 Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығына әсер етуші
факторларды анықтау
18-22
1.4 Қаржылық тұрақтылықты бағалаудың негізгі әдістері
мен критерийлері
23-28
2. Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылық жағдайын қаржылық көрсеткіштер коэффиценттері әдісімен
2.1 «Көкшетау минералды сулары» жауапкершілігі шектеулі
серіктестігінің қаржылық жағдайын жалпылама талдау
29-37
2.2 Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығын абсолютті көрсеткіштер арқылы талдау
37-39
2.3 Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығын салыстырмалы
көрсеткіштер арқылы талдау
39-49
3. Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығын нығайту жолдары
50-59
3.1 Кәсіпорынның тәуекелді дебиторлық қарыздарын
басқаруды нығайту
50-54
3.2 Қаржылық леверидж көрсеткіші арқылы кәсіпорынның тиімді
қарыз капиталын анықтау
55-59
ҚОРЫТЫНДЫ 60-62
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ 63-64
ҚОСЫМША
65-75
КІРІСПЕ
Қазақстан Республикасының Президенті Нұрсұлтан Назарбаев
Себебі жеті басымдылықтан тұратын Елбасы Жолдауында елдің экономикалық даму
Әрине, Қазақстан экономикасының әлемдік шаруашылық қатынастарына, интеграциялық үрдістерге кірігуі
Қоғамда қаржылық талдау біреудің орынсыз тілегінен емес, өмірлік аса
Қай уақытта да болмасын бұл өте маңызды. Қазіргі қоғамның
Сонымен қатар қаржылық тұрақты кәсіпорын онымен қаржылық қатынастарға түсетін
Нарықтық жағдайда кәсіпорын табыстылығы мен тұрақтылық жағдайының негізі болып
Қазақстандық автортолар Дүйсенбаев К.Ш., Төлегенов Э.Т.,
қаржылық жағдайы жақсы кәсіпорын;
қаржылық жағдайы орташа кәсіпорын;
қаржылық жағдайы нашар кәсіпорын;
банкрот кәсіпорын /5, 92-93 б/.
Қазақстандық автор Жүйріков К.К. бойынша кәсіпорын қаржылық жағдайының өзгерісінің
Кәсіпорын қаржылық жағдайының тұрақтылығын талдау экономикалық ахуал болған кезде
Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығын бағалау, объективті, ғылыми негізделген және үйлесімді
Жұмыстың мақсаты кәсіпорын қаржылық тұрақытылық жағдайына талдау жасау және
Көзделген мақсатқа сай келесі міндеттер қойылған:
кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығы түсінігі және оның кәсіпорынның қаржылық-экономикалық жағдайын
«Көкшетау минералды сулары» жауапкершілігі шектеулі серіктестігінің қаржылық жағдайын жалпылама
кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығын нығайту жолдарын іздестіру және қаржылық жағдайын
Зерттеу пәні─ бухгалтерлік баланс мәліметтері бойынша кәсіпорын қаржылық тұрақтылық
Зерттеу объектісі─ 1991 жылы негізі қаланған минералды су және
Дипломдық жұмыс кіріспеден, үш бөлімнен, қорытындыдан, қолданылған әдебиеттер тізімінен,
1 Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығы экономикалық категория ретінде
1.1 Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылық түсінігі және оның кәсіпорынның қаржылық-экономикалық
Қаржылық тұрақтылық қазіргі өзгергіш және көпқырлы нарықтық экономика жағдайында
Жалпы жағдайда экономикалық жүйенің тұрақтылығы деп оның өзінің қызметін
И.Петренко кәсіпорынның дамуы мен тұрақтылығының микроэкономикалық мәселесін қарастыру барысында
«Қаржылық тұрақтылық» термині мамандандырылған қаржы лексиконында нақты анықталмаған. Әлем
Баланс өтімділігін дәстүрлі талдау негізінде кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығы оның
минималды қаржылық тепе-теңдік ережесі, ол міндетті оң өтімділіктің болуына
максималды қарыз ережесі─ қысқамерзімді қарыздар қысқамерзімді қажеттіліктерге пайдаланылады; дәстүрлі
максималды қаржыландыру ережесі алдағы ереженің жүзеге асырылуын ескереді: қарыз
Баланс өтімділігін функционалды талдау негізінде қаржылық тұрақтылық келесі талаптарды
қаржылық тепе-теңдікті сақтау, негізгі және қалыптастырылуы үшін пайдаланылатын, меншікті
айналым капиталының артық қамтамасыз етілуіне, нәтижесінде меншікті айналым капиталының
немесе айналым капиталына қажеттіліктің қанағаттандырылуына, нәтижесінде қарыз қаражаттарын қолдану
жалпы қарызды бағалау─ қаржылық тұрақтылықты талдау (баланс өтімділігін талдаудың
Кәсіпорыннің қаржылық тұрақтылық түсінігін қарастырған кезде онымен тікелей байланысты
Төлемқабілеттілік пен қаржылық тұрақтылық нарықтық экономика жағдайында кәсіпорын қызметінің
Қаржылық тұрақтылық─ бір қалыпты төлемқабілеттілігін қамтамасыз ететін кәсіпорын шоттарының
Қаржылық тұрақтылық кәсіпорынның қаржылық жағдайын нақты бағалайтын мақсатты ерекшелігі
Жалпы жағдайда, кәсіпорын қаржылық тұрақтылығы дегеніміз кәсіпорынды кездейсоқтықтан
Кәсіпорынның шаруашылық жағдайы, оның тұрақтылығы мен қалыпты қызметі оның
Өз кезегінде, тұрақты шаруашылық жағдай өндірістік жоспарлардың орындалуы мен
Кәсіпорынның қаржылық жағдай түсінігі кәсіпорынның өз қызметін қаржыландыра алу
Қаржылық тұрақтылықты бағалау талдаудың сыртқы субъектілеріне (ең алдымен келісім
Шаруашылық тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін кәсіпорынның икемді капитал құрлымы
Нарықтық жағдайда кәсіпорынның қалыпты қызметін қамтамасыз ету үшін, басқарма
Кәсіпорын қаржылық ресурстардың икемді құрылымына ие және керекті жағдайда
Қаржылық тұрақтылық бір мезгілде кәсіпорынның қаржылық тепе-теңдігін сақтауына да,
Қаржылық жағдайдың тұрақтылығы кәсіпорынның барлық қызметі үрдісінде қалыптастырылады. Бірақ
Ұзақ мерзімде кезеңде кәсіпорын қаржылық тұрақтылығының негізгі көрсеткіштерінің бірі
Кәсіпорынның шаруашылық жағдайынның тұрақтылығын бағалау үшін
кәсіпорын активтерінің құрылымы;
кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығы;
кәсіпорынның төлемқабілеттілігі;
қаржылық тұрақтылығының қоры өзгерістерін ерекшелеп көрсететін көрсеткіштер жүйесі қолданылады
Бұл көрсеткіштер осы кәсіпорынмен экономикалық қатынастармен байланысқан субъектілер кәсіпорын
тәуекелділік деңгейін бағалау мен банкроттылық мүмкіндігін болжау үшін жалпы
кәсіпорынның күшті және әлсіз жақтарын және оның мүмкіндіктерін анықтау
Кәсіпорынның қаржылық жағдайының жоғарғы және төменгі деңгейлер тенденциясын зерттеу
Қаржылық жағдайды талдаумен тек кәсіпорын басшылары мен қызметкерлер ғана
Тұрақты қаржылық жағдай кәсіпорынның барлық өндірістік-шаруашылық қызметінің үрдісі барысында
Дәстүрлі негізде қаржылық тұрақтылықты бағалау келесі бағыттар бойынша жүзеге
мүліктік жағдайды, олардың қалыптасу көздерінің динамикасы мен құрлымын талдау;
өтімділік
төлемқабілеттілікті талдау;
іскерлік белсенділікті талдау;
қаржылық тұрақтылық коэффиценттерін талдау /17, 221 б/.
Қаржылық тұрақтылықты талдау қаржылық жағдайды талдаудың бір бөлігі ғана
Кәсіпорын қызметінің қаржылық тұрақтылығын талдау үшін негізгі ақпарат көздері
Кәсіпорын қызметінің шаруашылық тұрақтылығын талдау үшін негізгі ақпарат көздері
Кәсіпорын балансы─ салыстыру негізінде табыстар мен шығыстарды бейнелейтін көрсеткіштер
есептің берілген объектісі қандай;
қандай көздерден алынған /18, 125 б/.
Кәсіпорын қызметінің қаржылық тұрақтылығын талдау─ соңғы уақыт аралығында кәсіпорын
Жоғарыда айтылып өткендей, кәсіпорын қызметінің шаруашылық тұрақтылығын бағалау келесі
бағалы қағаздар портфелі бойынша шешімдерді қабылдайтын инвесторлар;
төлейтініне күмәні болмау үшін кредиторларға;
өз клиенттерінің қаржылық айла-әрекеттерін анықтау үшін аудиторларға;
өз фирмасының қызметі мен қаржылық жағдайын нақты бағалау үшін
нарықта тауарларды өткізу стратегиясын жасайтын маркетинг бөлімінің басшысына /17,
Кәсіпорын қызметінің шаруашылық тұрақтылығын талдау көздері─ есеп түрлері мен
Сонымен, кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығы дегеніміз қаржыландыру көздерінің құрамында меншікті
Сондықтан әрбір кәсіпорын өзінің инвестициялық тартымдылығын сақтап қалу үшін,
1.2 Қаржылық тұрақтылық түрлері және қаржылық жағдайлары
Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығын тереңірек зерттеу үшін оның түрлерін қарыстырып
Тұрақтылыққа әсер ететін факторлардың көптілігі, оны сыртқы және ішкі
Тұрақтылықтың әрбір түрінің мазмұнын жеке-жеке сурет 1 бойынша қарастырайық:
ішкі тұрақтылық─ қызмет етудің жоғары нәтижелігін қамтамасыз ететін ұйым
сыртқы тұрақтылық─ мемлекет шегінде сәйкесінше басқару жүйесімен жүзеге асырылатын,
«мұраланған» тұрақтылық─ кездейсоқтықтан және сыртқы жағымсыз, тұрақсыз факторлардың шұғыл
Сурет 1 - Коммерциялық ұйымдар тұрақтылығының түрлері
жалпы тұрақтылық─ инвестициялық жобалардың тиімділігін; материалдық-техникалық қамтамасыз етілу дәрежесін,
қаржылық тұрақтылық─ табыстың шығыстан тұрақты жоғарлауын және ұйымның ақша-қаражаттарын
Қалыптасқан жағдайларда қаржылық тұрақтылықтың құрылымын төмендегідей көрсету қажет:
ағымдық─ нақты уақыт мерзімінде;
потенциалды─ өзгерістермен тікелей байланысқан және өзгергіш сыртқы ортаны есепке
формалді─ сырттан мемлекетпен жасалатын және қолдау алатын;
нақты─ бәсекелестік жағдайында және кеңейтілген өндірістің жүзеге асырылу мүмкіндігін
Сурет 2 - Коммерциялық ұйымдардың қаржылық тұрақтылық түрлері
Тұрақтылық дәрежесіне байланысты қаржылық жағдайдың 4 түрін ажыратуға болады:
Қаржылық жағдайдың абсолютті тұрақтылығы, егер
S={1,1,1},
Берілген үшкомпонентті көрсеткіштің (1) құрамы келесідей анықталады:
меншікті айналым капиталының артықшылығы {1};
меншікті және ұзақ мерзімді қаражат көздерінің артықшылығы {1};
қорлар мен шығындар негізгі қалыптасу көздерінің жалпы мөлшерінің артықшылығы
Абсолютті қаржылық тұрақтылық кезінде кәсіпорын сырты карызгерлерден тәуелсіз болады,
Төлемқабілеттілігін қамтамасыз ететін кәсіпорын қаржылық жағдайының қалыпты тұрақтылығы, егер
S={0,1,1},
Берілген үшкомпонентті көрсеткіштің (2) құрамы келесідей анықталады:
меншікті айналым капиталының жетіспеушілігі {0};
меншікті және ұзақ мерзімді қаражат көздерінің артықшылығы {1};
қорлар мен шығындар негізгі қалыптасу көздерінің жалпы мөлшерінің артықшылығы
Бұл қатынас кәсіпорын қаржылық ресурстардың барлық көздерін қолданатынын және
Төлемқабілеттіліктің нашарлауы, бірақ меншікті қаражаттар көздерінің толықтырылуы, дебиторлық қарыздың
S={0,0,1},
Берілген үшкомпонентті көрсеткіштің (3) құрамы келесідей анықталады:
меншікті айналым капиталының жетіспеушілігі {0};
меншікті және ұзақ мерзімді қаражат көздерінің жетіспеушілігі {0};
қорлар мен шығындар негізгі қалыптасу көздерінің жалпы мөлшерінің артықшылығы
Қаржылық тұрақсыздықтың шегі болып кәсіпорынның дағдарыстық жағдайы табылады. Бұл
Шеремет А.Д. мен Сайфулин Р.С. профессорлардың айтуы бойынша
Егер аталып өткен шарттар орындалмаса, онда қаржылық тұрақсыздық қалыпты
Дағдарыстық қаржылық жағдай, бұл жағдайда кәсіпорын банкроттыққа ұшырауы мүмкін,
S={0,0,0},
меншікті айналым капиталының жетіспеушілігі {0};
меншікті және ұзақ мерзімді қаражат көздерінің жетіспеушілігі {0};
қорлар мен шығындар негізгі қалыптасу көздерінің жалпы мөлшерінің жетіспеушілігі
Дағдарыстық және тұрақсыз қаржылық жағдайында тұрақтылық қорлар мен шығындар
Қаржылық тұрақтылықтың жағымды факторы қорлардың қалыптасу көздерінің бар болуы,
Қорларды қалыптастыру көздерін толықтырудың анағұрлым тәуекелсіз әдісі айналымнан тыс
Сонымен, тұрақтылық түсінігін зерттей келе, оның жалпы түрлері анықталды,
1.3 Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығына
әсер етуші факторларды анықтау
Кәсіпорын нарықтық экономикада табыстылық қағидасы немесе экономикалық төлемқабілетсіздік қағидасы
Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығына әсер ететін факторлар келесідей сыныпталады:
пайда болу орны бойынша─ сыртқы және ішкі;
нәтиженің маңыздылығы бойынша─ негізгі және қосымша;
құрылымы бойынша─ жай және күрделі;
әсер ету уақыты бойынша─ тұрақты және уақытша /23,
Әрбір ұйымның қаржылық қызметі көптеген және әртүрлі факторлардан тәуелді
Кәсіпорын банкроттылығы жағымсыз факторлардың ішкі және сыртқы әсерлерінен болатын
Кәсіпорын қызметінің дамуы мен құлдырауы оған қатысты сыртқы болып
сыртқы факторлардың бір-бірімен және ішкі факторлармен тікелей байланысы;
сыртқы факторлардың күрделілігі немесе оларды сандық бейнелеудің мүмкін еместігі;
Нақты фактордың әсер етуі бойынша кәсіпорында бар ақпаратқа деген
Кәсіпорын қаржылық жағдайына әсер ететін факторларды қосымша А бойынша
Кәсіпорын қызметіне әсерін тигізетін сыртқы факторлар келесі түрде бөлінеді
сатып алу құрылымы мен көлеміне және халықтың төлемқабілетті сұранысына
халықтың табыстар қорлар деңгейін, сонымен қатар төлемқабілеттілігін анықтайтын мемлекет
ұлттық экономиканың дамуна кері әсерін тигізетін және жалпыэкономикалық құлдырауды
шаруашылық заңнама тетіктері арқылы жүзеге асатын саяси тұрақтылық және
тауар өндірісі процесінің барлық құраушылары және оның бәсекеқабілеттілігімен тікелей
сатып алу нормалары мен әдеттеріне, тауарды таңдаудағы талғамға әсерін
бизнес бойынша серіктестердің қаржылық жағдайы, әсіресе дебиторлардың;
шетел серіктестері болған кездегі кәсіпорын қаржылық жағдайына әсірін тигізетін
Аталып өткен сыртқы факторлардың кейбіреулеріне сипаттама беріп өтуге болады.
Жалпы экономикалық факторға нарықтың көлемі мен олардың даму деңгейі,
Саяси тұрақтылық және ішкі саясаттың бағыттылық факторының маңыздылығы жоғары.
мемлекеттің кәсіпкерлік қызметке қатынасы;
экономиканы мемлекеттік реттеу қағидалары;
мүліктік қатынастар, оларды жекешелендіру немесе ұлттандыру;
тұтынушыны және кәсіпкерді қорғау шаралары.
Саяси және құқықтық факторлар мемлекет пен бизнес-қоғамының арасындағы тұрақтылықты,
Технологиялық фактор ұлттық ғылым, техника мен технологияның дамуын білдіреді.
Әлеуметтік-мәдени фактор қоғамдағы моралдік-этикалық нормаларды, жалпы және мамандандырылған білім
Кәсіпорынның қаржылық жағдайына әсерін тигізетін ішкі факторлар осы кәсіпорын
операциялық қызметпен байланысты факторлар;
инвестициялық қызметпен байланысты факторлар;
қаржылық қызметпен байланысты факторлар.
Бұл топтар әрбір фирмада жүзеге асатын нақты жеке-жеке факторларды
Кәсіпорын сәтсіздік себептерінің бірі ағымдық шығындардың тиімсіз құрылымы болып
ескерген өндірістік қуаттарды қысқартуға;
ғылыми-техникалық үрдістердің жетістіктерге сәйкес технологиялық үрдістерді жаңартуға;
брак, жұмыс уақытын рационалды емес қолдану нәтижесінде жоғалтуларды төмендетуге;
шығынды өндірісті сатуға және таратуға;
басқару шығындарын қысқартуға;
өндірісті диверсификациялауға және т.б.
Бұл шаралармен кәсіпорын өнімінің бәсекеқабілеттілігінің жоғарлауы байланысты. Істі табысты
Кәсіпорынның жағымсыз қаржылық жағдайы әртүрлі және әртүрлі деңгейде көрініс
Кәсіпорынның төлемқабілетсіздігіне себеп болатын мүмкін болатын факторларға келесілерді жатқызуға
моральды ескіруіне байланысты шектелген сұранысқа ие өнім өндірісі;
төменгі сапалы өнім өндірісі,
сатылатын өнімдердің жоғары бағалары, осыдан оның өткізілуі кешіктіріледі,
қолданылатын өндірістік қуаттың төменгі деңгейі,
сатылған тауарлар үшін мерзімінде төленбеген дебиторлық қарыздың едәуір
Сонымен, кәсіпорын қаржылық тұрақтылығына көптеген факторлар әсер етеді. Егер
1.4 Қаржылық тұрақтылықты бағалаудың негізгі әдістері
Шаруашылық субъектісінің қаржылық тұрақтылығына немесе оның жеке көрсеткішіне әртүрлі
Талдауға қойылатын талаптардың өсуі барысымен байланысыты нарықтық қатынастар жағдайында
Қаржылық талдаудың даму тарихы барысында ғалымдармен қаржылық есепті оқу
көлденең (динамикалық) талдау─ абсолютті және салыстырмалы ауытқулырды анықтау үшін
тігінен (құрлымдық) талдау─ бұл қорытынды қаржылық көрсеткіштер құрылымын зерттеу
трендтік талдау (көлденең таладаудың түрі)─ динамикалық қатарларды зерттеу үшін
Коэффиценттерді талдау (салыстырмалы көрсеткіштер)─ есеп мәліметтері негізінде әртүрлі қаржылық
Сонымен қатар, аналитиктердың айтуы бойынша, қаржылық есеп негізінде есептелген
салыстырмалы (кеңістіктік) талдау─ салааралық және бәсекелестер көрсеткіштерін пайдалану арқылы
факторлық талдау─ талдаудың детерминациялық және стохастикалық үлгілерін қолдану арқылы
Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылық жағдайын талдауды қолданылатын әдістерді сурет 3
Көптеген талдау әдістері негізгі көрсеткіштер арасындағы байланысты тәртіпке келтіруге
дескриптивтік─ бухгалтерлік есеп ақпаратын қолдану негізінде бейнелеу ерекшелігі бар
предикативтік─ болжанған ағымдық және болашақ бағалаулар жасау үшін қолданылатын
нормативтік─ негізінен ішкі қаржылық талдауда қолданылатын, күтілетін нақты нәтижелерді
Сонымен қатар, қаржылық талдау берілген ғылымға қатысты және басқа
Сурет 3 - Коммерциялық ұйымдардың қаржылық тұрақтылығын талдаудың
негізгі әдістері
логикалық-экономикалық үлгілер:
динамика құбылысын талдауға қажетті салыстырмалы көрсеткіштер есептелетін, абсолютті көрсеткіштерді
дамыған экономикалық үрдістерде жалпы тенденциялар мен заңдылықтарды анықтайтын орташа
салыстыру процедурасы құбылыстардың сыныптамасы мен жүйеленуіне, соныменен себеп-салдарлы байланыстарды
талдау кестесі жасалатын топтастыру зерттеудің негізгі бөлігі болып табылады.
талдаудың кең таралған құралдарының бірі индекстік әдіс болып табылады.
дамыған экономикалық үрдістерде жалпы тенденциялар мен заңдылықтарды анықтайтын орташа
Сурет 4 - Талдаудың негізгі экономикалық үлгілері
салыстыру процедурасы құбылыстардың сыныптамасы мен жүйеленуіне, соныменен себеп-салдарлы байланыстарды
талдау кестесі жасалатын топтастыру зерттеудің негізгі бөлігі болып табылады.
талдаудың кең таралған құралдарының бірі индекстік әдіс болып табылады.
детерминациалық факторлық талдау әдістерінің бірі болып тізбектік ауыстыру әдісі
баланстық әдіс нәтижелері тепе-тең болуы қажет, бір-бірімен байланысты және
нақты түсіну және анық көру үшін кеңінен графикалық әдіс
экономикалық-математикалық әдістер, тиімділігін жоғарлата отырып, экономикалық талдаудың жетілуі мен
элементарлық математика мен жоғары классикалық математика әдістері, мысалы, факторлық
экономика, математика және статистика сияқты үш білім саласы синтезі
қазіргі заман қолданбалы математика бөлімі─ матетатикалық бағдарламалау─ өндірісті ынталандыру
экономикалық кибернетика әдісі ақпаратты басқару мен қозғалыс заңдары тұрғысынан
Ұйым көптеген ішкі жүйелерден құралатын күрделі біртұтас жүйе болып
Коммерциялық ұйымдардың қаржылық тұрақтылығын талдау мен бағалаудың әртүрлі бағыттарын
Шеремет А.Д. мен Сайфулин Р.С. жұмыстары бойынша кәсіпорын қаржылық
Сонымен, кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығы дегеніміз кәсіпорынның мерзімінде төлемдерді жүзеге
2. Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылық жағдайын қаржылық көрсеткіштер коэффиценттері әдісімен
2.1 «Көкшетау минералды сулары» жауапкершілігі шектеулі
серіктестігінің қаржылық жағдайын жалпылама талдау
«Көкшетау минералды сулары» ЖШС-гі Қазақстан республикасы нарығына бәсекеқабілетті өнім
Кәсіпорынның негізгі қызметі─ минералды су мен алкогольді өнімдер өндірісі.
Кәсіпорын 1991 жылы Қазақстан Республикасы геология Министрілігінің Синегория гидрологиялық
Кәсіпорын қаржыларын табысты басқару шарты болып оның қаржылық жағдайы
Жұмыстың 1.1 бөлімінде қарастырылып өткендей, дәстүрлі негізде қаржылық жағдайын
мүліктік жағдайды, олардың қалыптасу көздерінің динамикасы мен құрылымын талдау;
өтімділік ;
төлемқабілеттілікті талдау;
іскерлік белсенділікті талдау;
қаржылық тұрақтылық коэффиценттерін талдау .
Сонымен, «Көкшетау минералды сулары» ЖШС-ның қаржылық жағдайын жалпылама
1. «Көкшетау минералды сулары» ЖШС-нің мүліктік аналитикалық сипаттамасы баланс
Бірақ талданып отырған уақыт мерзімінде кәсіпорын мүлкінің жеке түрлерінің
Кәсіпорын мүлкінің құрамы мен құрлымын талдау үшін қосымша Б
Берілген қосымшада көрсетілгендей, айналымнан тыс активтердің құны 2007 жылмен
Кәсіпорынның айналым капиталының құрамы мен құрылымын талдау мынадай қорытынды
Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылық жағдайын тек абсолютті көрсеткіштермен ғана емес,
Қосымша В кестесінде көрініп тұрғандай, шаруашылық қаражаттарының соммасы кәсіпорын
орналасқан, сонда да 2007 жылдан 2009 жылға қарай төмендеу
Мүліктің қалыптастыру көздерінің құрамы мен құрылымын бағалау баланс пассивінің
Аналитикалық есеп нәтижелері бойынша талданып отырған уақыт кезеңі ішінде
Кәсіпорын мүлкінің қалыптастыру көздерінің жалпы соммасында меншікті капитал үлес
Баланс өтімділігін талдау өтімділік деңгейі бойынша топтастырылған актив қаражаттарын
Төлем қаражаттарының бірінші бөлімі төлем міндеттемелерін айтарлықтай өтемейді, ал
Кесте 1 - «Көкшетау минералды сулары» ЖШС-нің өтімділігін сипаттайтын
№ Актив Сомма, мың теңге Пассив Сомма, мың теңге
2007ж 2008ж 2009ж
2007ж 2008ж 2009ж
1 А1 13 446 18 219 1 992,09 П1
2 А2 18 479 29 811 33 646,23 П2
3 А3 38 826 36 635 70 538,16 П3
4 А4 85 236 158 301 171 687,98 П4
5 Барл. 155 987 242 966 277 864 Барл.
№ Актив Төлем артықшылығы (+),
жетіспеушілік (-), мың теңге
2007ж 2008ж 2009ж
1 А1 -27 395 -6 253 -49 721,12
2 А2 16 551 29 811 33 646,23
3 А3 6 788 -98 901 -73 221,93
4 А4 4 056 75 029 88 739,74
5 Барл.
Ескертпе - Кесте 2007-2009 жж. «Көкшетау минералды сулары» ЖШС-нің
Баяу жүзеге асырылатын активтер мен ұзақ мерзімді міндеттемелерді салыстыру
Баланс активі мен пассиві баптарының төртінші топтамасының нәтижесін салыстыру
Бірақ бұл көрсеткіштер қысқа мерзімді міндеттемелерді өтеу тұрғысынан кәсіпорынның
Кесте 2 - «Көкшетау минералды сулары» ЖШС-нің өтімділігін сипаттайтын
Көрсеткіштер 2007ж 2008ж 2009ж өзгерістер
07/06 08/07
Жалпы өтімділік коэффиценті 0,95 0,53 0,54 -0,42 0,01
Абсолютті өтімділік коэффиценті 0,31 0,74 0,04 0,43 -0,71
Жедел өтімділік коэффиценті 0,75 1,96 0,69 1,22 -1,27
Ағымдық өтімділік коэффиценті 1,65 3,47 2,06 1,81 -1,41
Тауарлы-материалдық қорлардың
ағымдық активтеріндегі үлесі 0,55 0,43 0,67 -0,12 0,23
Тауарлы-материалдық қорлардың
өтелу коэффиценті 0,72 1,64 0,77 0,92 -0,87
Меншікті айналым қаражаттарымен
қамтамасыз етілу коэффиценті 0,40 0,71 0,51 0,32 -0,20
Ағымдық міндеттемелердің
табыстылық коэффиценті 8,43 20,31 12,13 11,89 -8,19
Ақша-қаражаттардың жеткіліктілік
коэффиценті 4,05 3,58 3,09 -0,48 -0,48
Ақша-қаражаттарын
капиталдандыру коэффиценті 2,37 1,74 1,99 -0,63 0,25
Ескертпе - Кесте 2007-2009 жж. «Көкшетау минералды сулары» ЖШС-нің
Жалпы өтімділік коэффиценті есепті жылдар аралығында қысқамерзімді міндеттемелерді өтеу
Жалпы өтімділік коэффиценті талданатын уақыт аралығында 0,95; 0,53; 0,54
Абсолютті өтімділік коэффиценті кәсіпорынның қысқамерзім аралығында қысқамерзімді қарыздардың қандай
Талданып отырған уақыт аралығында берілген өтімділік көрсеткіші 2007 жылда
Жедел өтімділік коэффиценті кәсіпорынның меншікті көздерден қалыптастырылатын жеткілікті еркін
Талданып отырған уақыт аралығында берілген өтімділік көрсеткіші 2007 жылы
Ағымдық өтімділік коэффиценті қысқамерзімді міндеттемелердің 1 теңгесіне активтердің неше
Талданып отырған уақыт аралығында берілген өтімділік көрсеткіші 2007 жылы
Тауарлық-материалдық қорлардың өтелу коэффиценті матералдық қорлар қандай дәрежеде меншікті
Бұл көрсеткіштің мәні «Көкшетау минералды сулары» ЖШС-да талданып отырған
Меншікті айналым қаражаттарымен қамтамасыз етілу коэффицентінің қалыпты мәні ≥0,1
Берілген кәсіпорын үшін бұл көрсеткіш талданып отырған кезеңде қолайлы,
Сонымен жоғарыда есептелген көрсеткіштер нәтижелеріне сай келесідей қорытынды жасауға
Егер сатудан түскен түсім өндірістің шығындарын толық өтесе, соныменен
«Көкшетау минералды сулары» ЖШС-нің қаржылық нәтижелерінің динамикасы мен деңгейін
Кестеден көрініп отырғандай сатудан түскен түсім 2008 жылы 2007
Құрылымында 2007 және 2008 жылы кездейсоқ оқығалардан шығын орын
2009 жылы сатудын түскен түсім 2008 жылмен салыстырғанда 129
Бірақ баланс құрлымында 2009 жылы да кездейсоқ оқиғалардан шығын
Кәсіпорынның табыстылығы мен экономикалық мақсаттылығы тек абсолютті көрсеткіштермен ғана
Қаражаттарды салу бағытына, капиталды тарту түріне, есеп мақсатына байланысты
Кәсіпорын қызметінің табыстылығын бейнелейтін көрсеткіштер 2007 жылы теріс мәнге
2007 жылдан 2008 жылға қарай сату көлемінің табыстылығын есептеу
Меншікті капитал табыстылығын есептеу кәсіпорын құрылтайшыларымен салынған әрбір ақша
Кәсіпорын іскерлік белсенділігін талдау бағыттарының бірі оның өсу қарқынын
Қосымша Е бойынша келесі қорытындылар жасауға болады. Біріншіден, активтер
Екіншіден, активтерді басқару көрсеткіштері бойынша, қаржылық көзқарас негізінде, меншікті
Үшіншіден, операциялық цикл ұзақтығының көрсеткіштер динамикасы операциялық цикл ұзақтығының
Сонымен, салыстырмалы аналитикалық баланс негізінде кәсіпорынның қаржылық жағдайы алдан-ала
2.2 Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығын абсолютті көрсеткіштер арқылы талдау
Қаржылық тұрақтылықтың абсолютті көрсеткіштері деп тауарлы-материалдық қорлардың қалыптасу көздерімен
Тауарлы-материалдық қорлардың қалыптасу көздерін сипаттау үшін үш негізгі көрсеткішті
Меншікті айналым капиталы. Ол меншікті айналым қаражаттарын сипаттайды, өткен
Со.к.= Ск - Да ,
мұндағы Со.к. – меншікті айналым капиталы;
Ск – меншікті капитал;
Да – ұзақмерзімді активтер.
«Көкшетау минералды сулары» ЖШС қаржылық тұрақтылық жағдайының абсолютті көрсеткіштерін
2007 жылы кәсіпорынның ұзақмерзімді активтер соммасы меншікті капитал соммасынан
13 832 мың теңгеге төмендеп, осы жылы жалпы соммасы
ТМҚ-ның меншікті және ұзақ мерзімді қарыздық қалыптасу көздері немесе
Сок/д= Со.к. + До,
мұндағы, Сок/д- перманентті айналым капиталы;
До – ұзақмерзіміді міндеттемелер.
Жоғарыда көрсетіліп өткен меншікті айналым қаражаттарына деген қажеттілікті қанағаттандыру
ТМҚ негізгі қалыптасу көздеренінің жалпы мөлшері келесі
ИО= Сок/д + Кк,
мұндағы, ИО- ТМҚ негізгі қалыптасу көздеренінің жалпы мөлшері;
Кк – қысқамерзімді несиелер мен қарыздар.
2007 жылы бұл көрсеткіш 70 751 мың теңгені құрап,
Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығын абсолютті көрсеткіштер арқылы талдау нәтижелері арқылы
2007 жылы қаражаттар көздерінің жеткіліктілігін көрсететін 3 көрсеткішке сәйкес
2008 жылы кәсіпорынның қаржылық жағдайы қалыпты деңгейге келеді, мұнда
2009 жылы алдыңғы жылдарға қарағанда 3 көрсеткіш деңгейі де
2.3 Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығын салыстырмалы көрсеткіштер арқылы талдау
Қаржылық жағдайдың нашарлауы капиталдың жаратылуы мен қарыздырдың өсуіне әкеледі.
Кәсіпорын қызметінің тұрақтылығы оның жалпы қаржылық құрылымымен, сыртқы кредиторлармен
«Көкшетау минералды сулары» ЖШС-нің қаржылық тұрақтылық жағдайын
Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығын бейнелейтін негізгі көрсеткіштердің бірі баланс валютасында
,
мұндағы, Кн- тәуелсіздік коэффиценті;
Ск – меншікті капитал, мың теңге;
∑К – капиталдың жалпы соммасы, мың теңге.
Оның өсуі кәсіпорынның қаржылық тәуелсіздігінің ұлғаюын, болашақта қаржылық қиыншылықтар
Қарастырылып отырған кәсіпорында бұл көрсеткіш келесі мәндерге ие:
2007 жылы: Кн = 81 180 / 155 987
2008 жылы: Кн = 83 115 / 243 123
2009 жылы: Кн = 82 669,70 / 278 143
«Көкшетау минералды сулары» ЖШС мысалында берілген коэффицент 2007 жылы
Қалыптасқан қауіпті жағдайды тәуелсіздік коффицентіне кері көрсеткіш болып табылатын
немесе Кз = 1- Кн,
мұндағы, Кз- тәуелділік коэффиценті;
Зк- қарыз капиталы.
Формулада (9) көрсетілген берілген коэффицент авансталған капиталдың жалпы соммасындағы
Қарастырылып отырған кәсіпорында бұл көрсеткіш келесі мәндерге ие:
2007 жылы: Кз = 74 807 / 155 987
2008 жылы: Кз = 160 008 / 243 123
2009 жылы: Кз = 195 473,3 / 278 123
«Көкшетау минералды сулары» ЖШС-де оның үлесі 2007 жылы –
Қаржылық тұрақтылықты сипаттайтын келесі көрсеткіш қаржыландыру коэффиценті болып табылады,
(10)
мұндағы, Кф – қаржыландыру коэффиценті.
Коэффицент кәсіпорынның қызметінің қай бөлігі меншікті қаражаттар арқылы, және
Қарастырылып отырған кәсіпорында бұл көрсеткіш келесі мәндерге ие:
2007 жылы: Кф = 81 180 / 74 807
2008 жылы: Кф = 83 115 / 160 008
2009 жылы: Кф = 82 669,70 / 195 473,30
Талданатын уақыт аралығында қаржыландыру коэффиценті 2007 жылы 1,09-дан 2008
Қарыз және меншікті қаражаттар арақатынас коэффиценті активтерге салынған меншікті
(11)
Бұл көрсеткіштің қалыпты шегі Кз/с ≤ 1.
Қарастырылып отырған кәсіпорында бұл көрсеткіш келесі мәндерге ие:
2007 жылы: Кз/с = 74 807 / 81
2008 жылы: Кз/с = 160 008 / 83 115
2009 жылы: Кз/с = 195 473,30 / 82 669,70
Сонымен талдау көрсетіп отырғандай, кәсіпорын 2007 жылы меншікті қаражаттардың
Қаржылық тұрақтылықты сипаттайтын негізгі көрсеткіштердің бірі болып маневірлілік коэффиценті
Қаржылық көзқарасы тұрғысынан маневірлілік коэффицент деңгейінің жоғары болуы
Маневірлілк коэффицентінің өсуі кәсіпорынның нақты мүліктік құрылымы тұсында мүмкін
Маневірлілік коэффицентінің жоғары мәні кәсіпорын қаржылық жағдайын жағымды етіп
немесе
мұндағы, Км- маневірлілік коэффиценті;
До – ұзақмерзімді міндеттемелер;
Да – ұзақмерзімді активтер;
Сок- меншікті айналым капиталы.
Қарастырылып отырған кәсіпорында бұл көрсеткіш келесі мәндерге ие:
2007 жылы: Км = (81 180 + 32 038
2008 жылы: Км = (83 115 + 135 536
2009 жылы: Км = ( 82 669,70 + 143
«Көкшетау минералды сулары» ЖШС- де бұл коэффицент мәні 2007
Қаржылық тұрақтылықты бағалау кезінде айналым қаражаттарының құрамы көз-қарасы тұрғысынан
(13)
мұндағы, Кмфк- меншікті айналым капиталының маневірлілік коэффиценті;
Дс – ақша-қаражаттар;
Кфв – қысқамерзімді қаржылық салымдар.
Осы көрсеткіш абсолютті өтімді болып табылатын ақшалай және жылдам
Қарастырылып отырған кәсіпорында бұл көрсеткіш келесі мәндерге ие:
2007 жылы: Кмфк = (3 991 + 9 455)
2008 жылы: Кмфк = (8 427 + 9 792)
2009 жылы: Кмфк = (1 992,087 + 0) /
Соныменен 2007 жылы бұл көрсеткіш 0,48 мың теңгені құрады
Қарыз қаражаттарын ұзақ мерзімге тарту коэффиценті инвестициялық жобаларды қаржыландыру
(14)
мұндағы, Кд/о – қарыз қаражаттарын ұзақ мерзімге тарту коэффиценті.
Қарастырылып отырған кәсіпорында бұл көрсеткіш келесі мәндерге ие:
2007 жылы: Кд/о = 32 038 / (81 180
2008 жылы: Кд/о = 135 536 / (83 115
2009 жылы: Кд/о =143 760,09 / (82 669,70 +
Қарыз қаражаттарын ұзақ мерзімге тарту коэффиценті 2007 жылы 0,29-
Қысқа мерзімді қарыз коэффиценті кәсіпорын қарыз қаражаттарының жалпы соммасындағы
(15)
мұндағы, Кт/з- қысқа мерзімді қарыз коэффиценті;
Ко- қысқа мерзімді міндеттемелер.
Қарастырылып отырған кәсіпорында бұл көрсеткіш келесі мәндерге ие:
2007 жылы: Кт/з = 42 769 / 74 807
2008 жылы: Кт/з = 24 472 / 160 008
2009 жылы: Кт/з = 51 713,21 / 195 473,30
Қысқа мерзімді қарыз коэффиценті 2007 жылы 0,57-ні құрады, осы
Берешек қарыз коэффиценті есепті жылда тартылған капитал құрамындағы берешек
(16)
мұндағы, Ккр/з- берешек қарыз коэффиценті;
КЗ- берешек қарыз соммасы.
Қарастырылып отырған кәсіпорында бұл көрсеткіш келесі мәндерге ие:
2007 жылы: Ккр/з = 40 841 /74 807 =
2008 жылы: Ккр/з = 24 472 / 160 008
2009 жылы: Ккр/з = 51 713,21 / 195 473,30
Берешек қарыз коэффиценті 2007 жылы 0,55 мәнін құрады, осы
Берешек-алашақ қарыз коэффиценті кәсіпорынның берешек және алашақ қарыздарды қаншалықты
(17)
мұндағы, Кд/к – береш-алашақ қарыз коэффиценті;
ДЗ – алашақ қарыз;
КЗ – берешек қарыз.
Қарастырылып отырған кәсіпорында бұл көрсеткіш келесі мәндерге ие:
2007 жылы: Кд/к = 18 479 / 40 841
2008 жылы: Кд/к = 29 811 / 24 472
2009 жылы: Кд/к = 33 646,23 / 51 713,21
«Көкшетау минералды сулары» ЖШС-нің алашақ және берешек қарыздарды басқаруы
Инвестицияларды өтеу коэффиценті немесе қаржылық тұрақтылық коэффиценті кәсіпорын активтерінің
(18)
мұндағы, Кфу – инвестицияларды өтеу немесе қаржылық тұрақтылық коэффиценті.
Бұл көрсеткіш тәуелсіздік коэффицентімен салыстырғанда жұмсақтау шектеулерге ие. Батыс
Қарастырылып отырған кәсіпорында бұл көрсеткіш келесі мәндерге ие:
2007 жылы: Кфу = (81 180 + 32 038)
2008 жылы: Кфу = (83 115 + 135 536)
2009 жылы: Кфу = (82 669,70 + 143 760,09)
«Көкшетау минералды сулары» ЖШС-нің қаржылық тұрақтылық коэффиценті 2007 жылы
Берілген көрсеткішке толықтауыш ретінде меншікті айналым капиталын қорлар мен
(19)
мұндағы, Ко/з – тауарлық-материалдық қорлардың меншікті көздермен қамтамасыз етілу
З – тауарлы-материалдық қорлар.
Қарастырылып отырған кәсіпорында бұл көрсеткіш келесі мәндерге ие:
2007 жылы: Ко/з = 27 982 / 38 826
2008 жылы: Ко/з = 60 350 / 36 792
2009 жылы: Ко/з = 54 741,81 / 70 816,70
2007 жыл кәсіпорынның меншікті айналым қаражаттары тауарлық-материалды қорлады қалыптастыру
Меншікті қалыптасу көздерімен қамтамасыз етілу коэффиценті негізінде баланс құрылымы
(20)
мұндағы, Ксф – меншікті қалыпты көздерімен қамтамасыз етілу коэффиценті;
Ка – қысқамерзімді активтер.
Қарастырылып отырған кәсіпорында бұл көрсеткіш келесі мәндерге ие:
2007 жылы: Ксф = 27 982 / 70
2008 жылы: Ксф = 60 350 / 84 822
2009 жылы: Ксф = 54 741,81 / 106 455,02
2007 жылы айналым капиталының 40% меншікті көздерден қаржыландырылған, бұл
Инвестициялық коэффиценті меншікті капиталдың қандай бөлігі негізгі капиталға келетінін,
(21)
мұндағы, Ки – инвестициялық коэффицент;
На – материалдық емес активтер.
Қарастырылып отырған кәсіпорында бұл көрсеткіш келесі мәндерге ие:
2007 жылы: Ки = 81 180 / 85 236
2008 жылы: Ки = 83 115 / 158 301
2009 жылы: Ки = 82 669,7 / 171 687,98
2007 жылы берілген коэффицент ең жоғарғы мәнге ие болды-
Тұрақты актив коэффиценті маневірлілік коэффицентімен функционалдық байланысқан. Ол меншікті
(22)
мұндағы, Кпа – тұрақты актив коэффиценті.
Қарастырылып отырған кәсіпорында бұл көрсеткіш келесі мәндерге ие:
2007 жылы: Кпа = 85 236 / 81
2008 жылы: Кпа = 158 301 / 83 115
2009 жылы: Кпа = 171 687,98 / 82 669,7
«Көкшетау минералды сулары» ЖШС мәліметтері және формула (22) арқылы
Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығын салыстырырмалы көрсеткіштер арқылы талдау нәтижелері арқылы
Сонымен, берілген және есептелген мәліметтер бойынша
3 Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығын нығайту жолдары
Кәсіпорынның тәуекелді дебиторлық қарыздарын басқаруды нығайту
Мемлекет экономикалық дамуының қазіргі кезеңі кәсіпорындардағы дебиторлық қарыздың ұлғаюын
Кәсіпорынның ағымдық жағдайы, бір жағынан, дебиторлық қарыздың болуымен сипатталады
Қазіргі заман шаруашылық тәжірибеде дебиторлық қарыз келесі түрлерге сыныпталады:
Өтелу мерзімі келмеген тауарлар, қызметтер, жұмыстар үшін дебиторлық қарыз;
Өтелу мерзімінде төленбеген тауарлар, қызметтер, жұмыстар үшін дебиторлық қарыз;
Алынған вексельдер бойынша дебиторлық қарыз;
Бюджетпен есептесу бойынша дебиторлық қарыз;
Персоналмен есептесу бойынша дебиторлық қарыз;
Басқа да дебиторлық қарыздар /26, 421-433 б/.
Көрсетілген түрлердің ішінде кәсіпорындардың дебиторлық қарыздарының ең максималды көлемі
Осы дебиторлық қарызды тиімді басқару үшін кәсіпорындарда дебиторлық қарызды
Ақталатын дебиторлық қарызға өтеу мерзімі әлі келмеген немесе бір
Несие шартымен сату қазіргі бизнестің қалыпты тәжірибесі болып табылады.
Төленбейтін болып қалатын несие сатылымдарын бағалау үшін мерзімі бойынша
«Көкшетау минералды сулары» ЖШС дебиторлық қарыздарының жағдайын талдау
2007 жылы дебиторлық қарыздар соммасы 18 479 мың теңгені
Кесте 3 - «Көкшетау минералды сулары» ЖШС дебиторлық қарыздарының
№ Көрсеткіштер 2007 жыл 2008 жыл 2009 жыл
Мың
теңге Үлесі, % Мың теңге Үлесі, % Мың теңге
1 Дебиторлық қарыз: 18 479 100,00 29811,00 100,00 33646,23
2 Мерзімі өткен 4 471 24,20 8351,00 28,01 6729,00
3 Үмітсіз 283,48 1,53 601,10 2,02 616,58 1,83

Көрсеткіштер Өзгеріс
07/06 08/07 07/06 07/06 08/07 07/06
Үлесі, % Мың теңге %
1 Дебиторлық қарыз: 0,00 0,00 11332,00 3835,23 61,32 12,87
2 Мерзімі өткен 3,82 -8,01 3880,00 -1622,00 86,78 -19,42
3 Үмітсіз 0,48 -0,18 317,62 15,48 112,04 2,58
Ескертпе - Кесте 2007-2009 жж. «Көкшетау минералды сулары» ЖШС-нің
Жоғарыда талданып өткен және кесте-3 көрсетіліп өткен дебиторлық қарыздардың
Дебиторлық қарыздың осындай мерзімі бойынша талдау сатып алушылармен есептесу
өткен дебиторлық қарызды анықтауға мүмкіндік береді.
Кесте 4 - «Көкшетау минералды сулары» ЖШС дебиторлар шоттарын
2007 жыл
Мерзімі өткен күндер Дәстүрлі, % Сомма Үмітсіз қарыздар, мың
Мың теңге Үлесі, %
Ағымдық 0,2 14008 75,8 28,02
1\30 1,5 3381 18,3 50,72
30\60 6 580 3,1 34,80
60\90 14 145 0,8 20,30
90+ 41 365 2 149,65
Барлығы
18479 100 283,48
2007 жыл
Ағымдық 0,2 21460 72 42,92
1\30 1,5 5738 20 86,07
30\60 6 1152 3,2 69,12
60\90 14 726 2,4 101,64
90+ 41 735 2,5 301,35
Барлығы
29811 100 601,10
2008 жыл
Ағымдық 0,2 26917 80 53,83
1\30 1,5 3740 11,1 56,10
30\60 6 1601 4,8 96,06
60\90 14 587 1,7 82,18
90+ 41 801 2,4 328,41
Барлығы
33646 100 616,58
Ескертпе - Кесте 2007-2009 жж. «Көкшетау минералды сулары» ЖШС-нің
Сонымен қатар, осындай талдау ақша-қаражаттардың түсімін болжауға, қарыздарды қайтару
Күдікті қарыздардың өсу тенденциясы баланс өтімділігінің төмендеуін және кәсіпорын
Кестеден-3 көрініп отырғандай берілген кәсіпорынның сатып алушылармен есептесу
Өтелу мерзімі өткен дебиторлық қарызды алу мақсатында кәсіпорын келесі
төлемеу себебі қаншалықты дәлелді екенін және қазіргі уақытта төлеушінің
қарыздар тұлғаны төлеу мерзімі өткені және шекті уақыт мерзімі
қарыздың өтелу тәсілін таңдау бойынша қарыздар тұлғамен келіссөз жүргізу;
қарыздар тұлғаны берілген істің сотқа берілуі мүмкіндігі және басқа
қарыздар тұлғаға тауардың жеткізілуін тоқтату;
қарызды өндіріп алу бойынша қызмет көрсететін компанияларға ұсыныс жасау;
сотқа қарызды өндіріп алу немесе банкрот процедераларын бастау бойынша
сонымен қатар Қазақстан Республикасы Азаматтық кодексіндегі 441-бабына сәйкес сатушы
бірақ айтылып өткен шаралардың ішінде ең тиімдісі несие карточкаларын
Қаржылық леверидж көрсеткіші арқылы кәсіпорынның
тиімді қарыз капиталын анықтау
Кәсіпорынмен пайдаланылатын қарыз капиталы оның қаржылық міндеттемелерінің жалпылама көлемін
Қаржылық менеджменттің басты мақсаттарының бірі─ берілген қаржылық тәуекел деңгейінде
Қаржылық леверидж меншікті капитал табыстылық коэффицентінің өзгерісіне әсер ететін
Қаржылық леверидж әсерінің мәні мен маңызы келесі түрде анықтауға
қаржыландыру көздерінің жалпы соммасындағы қарыз капиталының үлкен ұлесі
қаржылық леверидж компанияның лендерлерден қаржылық тәуекелінің бар болуын білдіреді;
ұзақ мерзімді несиелерді тарту қаржылық леверидждің өсуімен және сәйкесінше,
қаржылық тәуекел мәні─ жүйелі төлемдер міндетті болып табылады, сондықтан
қаржылық леверидждің жоғарғы деңгейі бар компания үшін табыстың кіші-гірім
Қарыз қаражаттарын пайдаланудың әртүрлі үлесі бойынша меншікті капиталмен генерациялайтын
(23)
мұндағы, ЭФл – меншікті капитал табыстылық коэффицентінің өсімін білдіретін
Снп – ондық бөлшекпен көрсетілетін табысқа салық мөлшерлемесі;
Ра – таза табыстың жалпы активтер қатынасымен анықталатын активтер
ПЛзаем – қарыз қаражаттарын қолданғаны үшін төлемдер;
ПЛзаем / Зк – несие үшін орташа есептік мөлшерлеме.
Бұл әдіс қарыз қаражаттарының қауіпсіз көлемін анықтау, мүмкін болатын
қаржылық левериджтің салықтық корректоры (1- Снп), ол табыстың әртүрлі
қаржылық леверидждің дифференциалы (Ра – ПЛзаем / Зк),
қаржылық левериджтің коэффиценті (Зк / Ск), ол меншікті капиталдың
Бұл құраушыларды бөліп алу кәсіпорын қаржылық қызметінің барысында
Табысқа салық заң жүзінде бекітілетіндіктен, қаржылық леверидждің салықтық корректоры
егер кәсіпорынның жекелеген қызмет түрлеріне табысқа салық салудың дифференциацияланған
егер кәсіпорын жекелеген қызмет түрлеріне байланысты табыс бойынша салықтық
егер кәсіпорынның жеке еншілес фирмалары табысқа салықсалудың жеңілдікті режимі
егер кәсіпорынның жеке еншілес фирмалары табысқа салық салу деңгейі
Қаржылық леверидж дифференциалы қаржылық леверидждің жағымды әсерін қалыптастыратын басты
Осы көрсеткіштің жоғарғы дәрежелі динамикалығына байланысты ол қаржылық леверидж
Ең алдымен, қаржылық нарық конъюнктурасының нашарлауы кезеңінде кәсіпорын активтерімен
Сонымен қатар, қарыз қапиталын пайдалану үлесінің жоғарлау үрдісінде кәсіпорын
Тауарлық нарық конъюнктурасының нашарлауы кезеңінде өнім өткізілу көлемі қысқарады,
Қаржылық леверидж дифференциалының теріс шамасының қалыптасуы жоғарыда айтылып
Қаржылық леверидж коэффиценті сәйкес дифференциал мәні есебінен алынатын оң
Сонымен, тұрақты қаржылық леверидж дифференциалы жағдайында қаржылық леверидж
Осы қаржылық саясаттың басты тетігінің әсерін қарстырылып отырған «Көкшетау
2007 жылы несие үшін орташа пайыздық мөлшерлеме активтерлің жалпы
Кесте 5 - «Көкшетау минералды сулары» ЖШС-нің 2007-2009жж
№ Көрсеткіштер 2007 жыл 2008 жыл 2009 жыл
1 Меншікті капитал, мың теңге 81180,00 83115,00 82669,70
2 Қарыз капиталы, мың теңге 74807,00 160008,00 195473,30
3 Қаржылық левиридж коэффиценті 0,92 1,93 2,36
4 Активтердің жалпы табыстылық коэффиценті -0,02 0,02 0,01
5 Несие үшін пайыз мөлшерлемесі, % 9 12 5
6 Дифференциал мөлшері -10,51 -10,33 -4,00
7 Табыс салығы 0,30 0,30 0,30
8 Қаржылық левиридж әсері -6,78 -13,92 -6,62
Ескертпе - Кесте 2007-2009 жж. «Көкшетау минералды сулары» ЖШС-нің
«Көкшетау минералды сулары» ЖШС қаржылық менеджерлерінің қарыз капиталын тарту
Меншікті капитал табыстылығы деңгейіне және қаржылық тәукел деңгейіне қаржылық
Рационалды қаржылық саясат қарыз қаражаты – дамудың ғана емес,
Берілген кестеде кәсіпорын үшін меншікті капиталдың орташа соммасы алынды
Қосымша Л-да көрініп отырғандай, қарыз капиталы мен меншікті капитал
Сонымен қатар, келтірілген мәліметтердің алтыншы нұсқасында 67:33 үлесіндегі қарыз
Және соңғы нұсқада қаржылық леверидж әсері теріс мәнге ие,
Сондықтан, қаржылық леверидж механизмін қолдану арқылы көпнұсқалы есептеулерді жүзеге
Сонымен, қарыз қаражаттарын тарту кәсіпорынның капитал құрылымын өзгертеді, қаржылық
ҚОРЫТЫНДЫ
Кәсіпорын қаржылық-экономикалық жағдайының негізгі мақсаттарының бірі оның қаржылық тұрақтылық
Нарықтық жағдайда кәсіпорын табыстылығы мен тұрақтылық жағдайының негізі болып
Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығы материалдық, еңбек, қаржылық ресурстарды тиімді басқару
Кәсіпорын қаржылық тұрақтылығы ағымдық, потенциалды, формальді және нақты болып
Салыстырмалы аналитикалық баланс негізінде кәсіпорынның қаржылық жағдайы алдан-ала бағаланды
Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығын абсолютті көрсеткіштер арқылы талдау нәтижелері арқылы
2007 жылы қаражаттар көздерінің жеткіліктілігін көрсететін 3 көрсеткішке сәйкес
2008 жылы кәсіпорынның қаржылық жағдайы қалыпты деңгейге келеді, мұнда
2009 жылы алдыңғы жылдарға қарағанда 3 көрсеткіш деңгейі де
Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығын салыстырмалы көрсеткіштер арқылы талдау нәтижелері арқылы
«Көкшетау минералды сулары» ЖШС негізінде «Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығын бағалау
Кәсіпорын қаржылық жағдайын нығайту үшін дебиторлық және қарыз қаражаттарының
Сонымен бірге, қарыз қаражаттарын тарту мәселесін шешу уақытында кәсіпорын
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
Назарбаев Н.Ә. Қазақстан халқына Жолдауы «Жаңа әлемдегі жаңа Қазақстан».
Мұқанова Г. Экономика-демократия-тәртіп // Түркістан.─ 2006ж. 2 наурыз.─ №9.─
Назарбаев Н.Ә. Жолдауы «Қазақстан экономикасының, әлеуметтік және саяси жедел
Байбулова Д.Б. Управление финансовой устойчивостью предприятий в переходный экономике
Дүйсенбаев К.Ш., Төлегенов Э.Т., Жұмағалиева Ж.Г. Кәсіпорынның қаржылық жағдайын
Жуйриков К.К: Финансы предприятий в условиях рынка.─ Алматы, 2002,
Бараненко С.П., Шеметов В.В. Стратегическая устойчивость предприятия.─ М.: Центрполиграф,
Дружинин А.И., Дунаев О.Н. Управление финансовой устойчивостью.─ Екатеренбург: ИПК
Нестеров В.О., Карпенко С.Н. Финансовый анализ и учет.─ М.:
Шеремет А.Д., Негашев Е.В. Методика финансового анализа деятельности коммерческих
Лупей Н.А. Методические рекомендации по учету финансовых результатов деятельности
Гиляровская Л.Т., Вехорева А.А. Анализ и оценка финансовой устойчивости
Астахов В.П. Анализ финансовой устойчивости и процедуры, связанные с
Илясов Г. Оценка финансового состояния предприятия: Методология и методика//
Гребенщикова Е.В. Альтернативный расчет запаса финансовой прочности предприятия// Финансы.─
Козлова Е.П., Галинина Е.Н. Финансовый анализ и аудит.─ М.:
Ириков В.А., Ириков И.В. Технология финансо*экономического планирования на фирме.─
Гиляровская Л.Т. Экономический анализ: Учебник для вузов─ 2-ое изд.,
Ковалев В.В. Финансовый анализ. Управление капиталом. Выбор инвестиций. Анализ
Никольская Э.В., Лозинская В.Б. Финансовый анализ.─ М.: МГАП Мир
Чернышева Ю.Г., Гузей В.А. Комплексный экономический анализ хозяйственной деятельности.─
Шеремет А.Д., Сайфулин Р.С. Методика финансового анализа.─ М.: Инфра-М,
Лябушин Н.П. Анализ финансово-экономической деятельности предприятия.─ М.: Финансы и
Федорова Г.В. Фианасовый анализ предприятия при угрозе банкротства. Учебное
Шеремет А.Д., Сайфуллин Р.С. Финансы предприятий.─ М., ИНФРА─ М,
Ионова А.Ф., Селезнева Н.Н. Финансовый анализ: учебник.─ М.: ТК
Бригхем Ю., Гапенски Л. Финансовый менеджмент: Полный курс. В2-х
Қазақстан Республикасының Азаматтық кодексі (Жалпы және Ерекше бөлімдер): 2001
Коволев В.В. Финансовый анализ: методы и процедуры.─ М.: финансы
Под. ред. Таль Г.К. Антикризисное управление: Учебное пособие: В
Қосымша А
Кәсіпорын қаржылық тұрақтылығын бағалайтын салыстырмалы көрсеткіштер
№ Көрсеткіш Қалыпты
деңгейі Түсініктеме
1 Тәуелсіздік коэффиценті Кн ≥0,5 Қаржыландыру көздерінің жалпы соммасындағы
2 Тәуелділік коэффиценті Кз ≤0,5 Қаржыландыру көздерінің жалпы соммасындағы
3 Қаржыландыру коэффиценті Кф ≥1 Қызметтің қандай бөлігі меншікті
4 Қарыз және меншікті капитал арақатынас коэффиценті Кз/с ≤1
5 Маневірлілік коэффиценті Км ≤0,5 Меншікті капиталдың 1 теңгесіне
6 Инвестицияларды өтеу коэффиценті Кфу ≥0,75 Активтердің қай бөлігі
7 Қорлар мен шығындардың меншікті көздермен қамтамасыз етілу коэффиценті
8 Айналым активтерінің меншікті капиталмен қамтамасыз етілу коэффиценті Ксф
9 Берешек-алашақ қарыз коэффиценті Кд/к ≤1 Берешек және алашақ
10 Инвестициялық коэффицент Ки ≥0,5 Меншікті капиталдың қандай бөлігі
11 Тұрақты актив коэффиценті Кпа ≤1 Меншікті капиталдың 1
Қосымша Б
«Көкшетау минералды сулары» ЖШС активінің құрамы мен құрылымы
№ Актив 2007 жыл 2008 жыл 2009 жыл
Мың теңге Құрылымда,% Мың теңге Құрылымда, % Мың теңге
1 Ұзақ мерзімді активтер
2 Материалдық емес активтер
219 0,09 160,44 0,06
3 Негізгі құралдар 85 236 54,64 158 082 65,02
4 Ағымдық активтер 70 751 45,36 84 822 34,89
5 Тауарлы-материалдық қорлар 38 826 24,89 36 792 15,13
6 Дебиторлық қарыз 18 479 11,85 29 811 12,26
7 Қысқамерзімді қаржылық инвестициялар 9 455 6,06 9 792
8 Ақша-қаражаттар 3 991 2,56 8 427 3,47 1
9 Баланс 155 987 100,00 243 123 100,00 278
№ Актив Өзгерістер
08\07 09\08 08\07 09\08
Мың теңге Құрылымда, % Мың теңге Құрылымда, % %
1 Ұзақ мерзімді активтер 73 065 10,47 13 386,98
2 Материалдық емес активтер 219 0,09 -58,56 -0,03
-26,74
3 Негізгі құралдар 72 846 10,38 13445,54 -3,35 85,46
4 Ағымдық активтер 14 071 -10,47 21 633,02 3,39
5 Тауарлы-материалдық қорлар -2034 -9,76 34024,70 10,33 -5,24 92,48
6 Дебиторлық қарыз 11 332 0,42 3835,23 -0,16 61,32
7 Қысқамерзімді қаржылық инвестициялар 337 -2,03 -9792,00 -4,03 3,56
8 Ақша-қаражаттар 4 436 0,91 -6434,91 -2,75 111,15 -76,36
9 Баланс 87136 0,00 35020,00 0,00 55,86 14,40
Ескертпе- Кесте 2007-2009 жж. «Көкшетау минералды сулары» ЖШС-нің бухгалтерлік
Қосымша В
«Көкшетау минералды сулары» ЖШС-нің мүліктік жағдайын сипаттайтын коэффиценттер
Көрсеткіш 2007 жылы 2008 жылы 2009 жылы Өзгерістер
08\07 09\08
Кәсіпорын активтерінің құны, мың теңге 155987,00 243123,00 278143,00 87136,00
Өндірістік мақсаттағы мүлік коэффициенті 0,80 0,80 0,87 0,01 0,07
Кәсіпорын активтерінің қозғалыс коэффициенттері 0,45 0,35 0,38 -0,10 0,03
Қозғалыстағы және иммобилизацияланған қаражаттардың арақатынас коэффициенттері. 0,83 0,54 0,62
Негізгі құралдардың нақта құнының коэффициенттері 0,55 0,65 0,62 0,10
Негізгі құралдардың актив бөлігінің үлесі 0,48 0,60 0,66 0,12
Негізгі құралдардың тозу коэффициенттері 0,31 0,30 0,34 -0,01 0,04
Негізгі құралдардың жаңарту коэффициенттері
0,39 0,18 0,39 -0,21
Негізгі құралдардың жарамдылық коэффициенттері 0,69 0,70 0,66 0,01 -0,04
Негізгі құралдардың істен шығу коэффициенті
0,02 0,03 0,02 0,01
Ескертпе- Кесте 2007-2009 жж. «Көкшетау минералды сулары» ЖШС-нің бухгалтерлік
Қосымша Г
«Көкшетау минералды сулары» ЖШС пассивінің құрамы мен құрылымы
№ Пассив 2007 жыл 2008 жыл 2009 жыл
Мың теңге Құрылымда, % Мың теңге Құрылымда, % Мың
1 Меншікті капитал 81 180,00 52,04 83 115,00
2 Жарғылық капитал 17 714,00 11,36 17 714,00
3 Төленбеген капитал 58 590,00 37,56 52 594,00 21,63
4 Қорлану қоры 8 597,00 5,51 8 597,00 3,54
5 Бөлінбеген табыс -3 721,00 -2,39 4 210,00
6 Ұзақмерзімді міндеттемелер 32 038,00 20,54 135 536,00
7 Қысқамерзімді міндеттемелер 42 769,00 27,42 24 472,00
8 Қысқамерзімді несиелер 1 928,00 1,24
9 Кредиторлық қарыз 31 036,00 19,90 24 412,00
10 Салық бойынша қарыз 9 805,00 6,29 60,00
11 Баланс 155 987,00 100,00 243 123,00 100,00 278
№ Пассив Өзгерістер
08\07 09\08 08\07 09\08
Мың теңге Құрылымда, % Мың теңге Құрылымда, % %
1 Меншікті капитал 1 935,00 -17,86 -445,30 -4,46
2 Жарғылық капитал 0,00 -4,07 -0,44 -0,92 0,00
3 Төленбеген капитал -5 996,00 -15,93 1 656,11
4 Қорлану қоры 0,00 -1,98 420,57 -0,29 0,00 4,89
5 Бөлінбеген табыс 7 931,00 4,12 -2 521,54
6 Ұзақмерзімді міндеттемелер 103 498,00 35,21 8 224,09
7 Қысқамерзімді міндеттемелер -18 297,00 -17,35 27 241,21
8 Қысқамерзімді несиелер -1 928,00 -1,24 0,00 0,00
9 Кредиторлық қарыз -6 624,00 -9,86 16 344,05
10 Салық бойынша қарыз -9 745,00 -6,26 10
11 Баланс 87 136,00 0,00 35 020,00 0,00 55,86
Ескертпе- Кесте 2007-2009 жж. «Көкшетау минералды сулары» ЖШС-нің бухгалтерлік
Қосымша Ғ
«Көкшетау минералды сулары» ЖШС-нің табыстылығын сипаттайтын абсолютті көрсеткіштер
№ Көрсеткіштер 2007 жыл 2008 жыл 2009 жыл
Мың теңге Үлесі, % Мың теңге Үлесі, % Мың
1 сатудан түскен табыс 360522,00 100,00 497143,00 100,00 627091,87
2 өнім өзіндік құны 288801,00 80,11 368656,00 74,15 418987,89
3 жалпы табыс 71721,00 19,89 128487,00 25,85 208103,98 33,19
4 кезең шығындары 76846,00 21,32 124677,00 25,08 179734,80 28,66
5 жалпы және кезең шығындары 52759,00 14,63 61943,00 12,46
6 сату шығындары 17718,00 4,91 19722,00 3,97 84306,87 13,44
7 пайыздарды төлеу шығындары 6369,00 1,77 43012,00 8,65 9930,13
8 негізгі қызметтен түскен табыс -5125,00 -1,42 3810,00 0,77
9 негізгі емес қызметтен түскен табыс 1404,00 0,39 2204,00
10 салық салуға дейінгі кәдімгі қызметтен табыс -3721,00 -1,03
11 табыс салығы 0,00 0,00 1804,00 0,36 6403,24 1,02
12 салық салудын кейінгі кәдімгі қызметтен табыс -3721,00 -1,03
13 таза табыс -3721,00 -1,03 4210,00 0,85 1688,46 0,27
Қосымша Ғ жалғасы
№ Көрсеткіштер Өзгерістер
08\07 09\08
Мың теңге % Мың теңге %
1 сатудан түскен табыс 136621,00 37,90 129948,87 26,14
2 өнім өзіндік құны 79855,00 27,65 50331,89 13,65
3 жалпы табыс 56766,00 79,15 79616,98 61,97
4 кезең шығындары 47831,00 62,24 55057,80 44,16
5 жалпы және кезең шығындары 9184,00 17,41 23554,81 38,03
6 сату шығындары 2004,00 11,31 64584,87 327,48
7 пайыздарды төлеу шығындары 36643,00 575,33 -33081,87 -76,91
8 негізгі қызметтен түскен табыс 8935,00 174,34 24559,18 644,60
9 негізгі емес қызметтен түскен табыс 800,00 56,98 -22481,48
10 салық салуға дейінгі кәдімгі қызметтен табыс 9735,00 261,62
11 табыс салығы 1804,00
4599,24 254,95
12 салық салудын кейінгі кәдімгі қызметтен табыс 7931,00 213,14
13 таза табыс 7931,00 213,14 -2521,54 -59,89
Ескертпе- Кесте 2007-2009 жж. «Көкшетау минералды сулары» ЖШС-нің бухгалтерлік
Қосымша Д
«Көкшетау минералды сулары» ЖШС-нің табыстылығын сипаттайтын салыстырмалы көрсеткіштер
Көрсеткіштер 2007 ж 2008 ж 2009 ж Өзгерістер
08/07 09/08 08/07,% 09/08,%
Кәсіпорын активтерінің табыстылығы -0,02 0,02 0,01 0,04 -0,01 172,59
Ұзақ мерзімді активтердің табыстылығы - До -0,04 0,03 0,01
Ағымдық активтердің табыстылығы - Дпа -0,05 0,05 0,02 0,10
Өндірістік қорлардың табыстылығы - Дп.ф -0,03 0,03 0,01 0,06
Негізгі өндірістік қорлардың табыстылығы - До.ф -0,04 0,03 0,01
Айналымдық өндірістік қорлардың табыстылығы - Доб.ф -0,11 0,11 0,03
Инвестициялардың табыстылығы Ди -0,03 0,03 0,01 0,06 -0,02 173,82
Сату көлемінің табыстылығы - До.н 0,20 0,26 0,33 0,06
Өткізілген өнімнің табыстылығы: барлық өнімнен - Дн
Негізгі қызметтің табыстылығы - До.д -0,02 0,01 0,07 0,03
Жиынтық капитал табыстылығы - Дк -0,02 0,02 0,01 0,04
Меншікті капитал табыстылығы - Дск -0,05 0,05 0,02 0,10
Перманентті капитал табыстылығы - Дп.к -0,03 0,02 0,01 0,05
Негізгі капитал табыстылығы - До.к -0,04 0,03 0,01 0,07
Айналым капиталының табыстылығы - Доб.к -0,05 0,05 0,02 0,10
Қарыз капиталының табыстылығы - Дз.к -0,05 0,03 0,01 0,08
Таза ақша алымының негізінде есептелген жиынтық
капиталдың табыстылығы Дк 0,03 0,03 0,01 0,01 -0,03
Ескертпе- Кесте 2007-2009 жж. «Көкшетау минералды сулары» ЖШС-нің бухгалтерлік
Қосымша Е
«Көкшетау минералды сулары» ЖШС-нің іскерлік белсенділігін сипаттайтын коэффиценттер
Көрсеткіштер 2007ж 2008ж 2009ж Өзгерістер
08/07 09/08 08/09,% 09/08,%
Капиталдың жалпы айналымдылық коэффициенті - Кок 2,31 2,04 2,25
Меншікті капиталдың айналымдылық коэффициенті - Коск 4,44 5,98 7,59
Негізгі капиталдың айналымдылық коэффициенті - Коок 4,23 3,14 3,65
Ағымдық активтердің айналымдылық коэффициенті - Кот.а 5,10 5,86 5,89
Ағымдық активтердің күнмен есептегендегі айналымдылығы - До 0,00 0,00
Айналым қаражаттарын бекіту коэффициенті - Коз 0,18 0,16 0,15
Материалды айналым қаражаттарының айналымдылық коэффициенті - Коз 10,20 13,15
3,33 3,03 2,54 -0,30 -0,49 -9,09 -16,10
Дайын өнімнің айналымдылық коэффициенті - Ког 29,73 44,89 54,14
Алашақ қарыздың айналымдылық коэффициенті - Код/з 23,52 20,59 19,76
Алашақ қарыздың айналымының орташа мерзімі - Дод/з 15,31 17,48
Берешек қарыздың айналымдылық коэффициенті - Кок/з 8,45 15,22 16,46
Берешек қарыздың айналымының орташа мерзімі - Кок/з 42,60 23,65
Ақша қаражаттарының айналымдылық коэффициенті - Код.с 63,65 80,07 120,37
Ақша қаражаттары айналымының ұзақтығы - Дод.с 5,66 4,50 2,99
Инвестицияланған капитал айналымының коэффициенті - Коик 38,13 50,77 0,00
Қызмет жасаушы капиталдың айналым коэффициенті - Кофк 16,67 11,26
Перманентті капиталдың айналым жылдамдығы - Копер,к 3,18 2,27 2,77
Іскерлік белсенділік индексі - Ид/а 12,88 8,24 11,46 -4,65
Операциялық цикл 50,59 44,86 49,10 -5,72 4,24 -11,31 9,45
Қаржылық цикл 7,99 21,22 27,23 13,23 6,02 165,54 28,37
Ескертпе- Кесте 2007-2009 жж. «Көкшетау минералды сулары» ЖШС-нің бухгалтерлік
Қосымша Ж
«Көкшетау минералды сулары» ЖШС қаржылық тұрақтылық жағдайының абсолютті көрсеткіштері
(мың теңге)
Көрсеткіштер таңбасы 2007ж 2008ж 2009ж Жыл ішіндегі өзгерісі
08\07 09\08
1 2 3 4 5 6 7
Меншікті капитал Ск 81 180 83 115 82 670
Ұзақмерзімді активтер Да 85 236 158 301 171 688
Меншікті айналым капиталы Со.к. -4 056 -75 186 -89
Ұзақмерзімді міндеттемелер Д0 32 038 135 536 143 760
ТМҚ-ның меншікті және ұзақмерзімді қалыптасу көздері Сок/д 27 982
Қысқамерзімді міндеттемелер Кк 42 769 24 472 51 713
ТМҚ негізгі қалыптасу көздеренінің жалпы мөлшері ИО 70 751
ТМҚ З 38 826 36 792 70 817 -2
Меншікті айналым капиталының артығы немесе жеткіліксіздігі ± Со.к.
ТМҚ-ның меншікті және ұзақмерзімді қалыптасу көздерінің артығы немесе жеткіліксіздігі
ТМҚ негізгі қалыптасу көздеренінің жалпы мөлшерінің артығы немесе жеткіліксіздігі
Ескертпе- Кесте 2007-2009 жж. «Көкшетау минералды сулары» ЖШС-нің бухгалтерлік
Көрсеткіштер таңбасы 2007ж 2008ж 2009ж Өзгерістер Қалыпты деңгейі
08\07 09\08 08/07, % 09/08,%
1 2 3 4 5 6 7 8 9
Тәуелсіздік коэффиценті Кн 0,52 0,34 0,30 -0,18 -0,04
Тәуелділік коэффиценті Кз 0,48 0,66 0,70 0,18 0,04
Қаржыландыру коэффиценті Кф 1,09 0,52 0,42 -0,57
Қарыз және меншікті құралдардың арақатынасы Кз/с 0,92 1,93
Меншікті капитал маневрлілік коэффиценті Км 0,34 0,73 0,66 0,38
Меншікті айналым капиталының маневірлілік коэффиценті Кмфк 0,48 0,30 0,04
Қарыз қаражатын ұзақ мерзімге тарту коэффиценті Кд/о 0,28 0,62
Қысқа мерзімді қарыз коэффиценті Кт/з 0,57 0,15 0,26 -0,42
Берешек қарыз коэффиценті Ккр/з 0,55 0,15 0,26 -0,39 0,11
Алашақ және берешек қарыз арақатынасы коэффиценті Кд/к 0,45
Қаржылық тұрақтылық коэффиценті Кфу 0,73 0,90 0,81 0,17
Қорлар мен шығындардың меншікті қалыптасу көздерімен қамтамасыз етілу коэффиценті
Меншікті қалыптасу көздерімен қамтамасыз етілу коэффиценті Ксф 0,40 0,71
Инвестициялық коэффицент Ки 0,95 0,53 0,48 -0,43 -0,04 -44,80
Тұрақты актив коэффиценті Кпа 1,05 1,90 2,08 0,85 0,17
Қосымша К
«Көкшетау минералды сулары» ЖШС қаржылық тұрақтылық жағдайының салыстырмалы көрсеткіштер
Ескертпе- Кесте 2007-2009 жж. «Көкшетау минералды сулары» ЖШС-нің бухгалтерлік
Қосымша Л
Қаржылық леверидж арқылы «Көкшетау минералды сулары» ЖШС-нің тиімді қарыз
Көрсеткіштер Есептеу нұсқалары
1 2 3 4 5 6 7
Меншікті капитал, мың теңге 82000 82000 82000 82000 82000
Қарыз капиталы, мың теңге 0 20500 41000 82000
Жалпы капитал, мың теңге 82000 102500 123000 164000 205000
Қаржылық левиридж коэффиценті 0,0 0,3 0,5 1,0 1,5 2,0
Активтердің жалпы табыстылық коэффиценті 10 10 10 10 10
Несие үшін пайыз мөлшерлемесі, % 8 8 8 8
Тәуекелге 0 0 0,5 1 1,5 2 2,5
Несие үшін пайыз мөлшерлемесі, % (тәуекелді есепке алғандағы) 8
Дифференциал мөлшері 2 2 1,5 1 0,5 0 -0,5
Несие үшін пайызсыз жалпы пайда соммасы 8200 10250 12300
Несие үшін төленетін пайыздар соммасы 0 1640 3485 7380
Несие үшін пайызды төлеу есебімен жалпы пайда соммасы 8200
Табыс салығы 0,3 0,3 0,3 0,3 0,3 0,3 0,3
Табыс салық салу соммасы, мың теңге 2460 2583 2644,5
Кәсіпорын қарамағындағы таза табыс, мың теңге 5740 6027 6170,5
Меншікті капиталдың табыстылық коэффиценті
(қаржылық табыстылық коэффиценті), % 7 7,35 7,525 7,7 7,525
Ескертпе- Кесте 2007-2009 жж. «Көкшетау минералды сулары» ЖШС-нің бухгалтерлік
3
сыртқы
ішкі
тұрақтылық
қаржылық
жалпы
«мұраланған»
ағымдық
потенциалды
формалді
нақты
Қаржылық тұрақтылық
Ұйымның қаржылық тұрақтылығын талдау әдістері
Көлденең
Стандартты
Факторлық
Салыстырмалы
Коэффиценттік
Экономикалық-математикалық
Логикалық-экономикалық
Шешімді қабылдау теориясының әдістері
Математикалық-статистикалық
Дәстүрлі әдістер
Логикалық әдістер
Негізгі үлгілер түрлері
Предиативтік
Нормативтік
Дескриптивтік
Есептелген болжамды нақты нәтижелерді салыстыру үлгілер
Жағдайды талдау үлгісі
Динамикалық талдау үлгісі
Болжамдық қаржылық есептерді жасау
Сату көлемінің шекті нүктесін есептеу
Есеп балансы жүйесін жасау
Есептерге талдау құжаттары
Талдау коэффиценттер жүйесі
Көлденең және тігінен





17 қыркүйек 2019ж.
2008-2018 topreferat.com - Қазақша рефераттар, курстық, дипломдық жұмыстар

^