Қиын балалармен әлеуметтік жұмысты жаңарту мәселесі диплом жұмысы
№1613


Қиын балалармен әлеуметтік жұмысты жаңарту мәселесі
МАЗМҰНЫ - www.topreferat.com
Кіріспе......................................................................................................................3-5
І тарау. Қиын жасөспірім мәселесінің әдіснамалық негіздері............................6-33
1.1 «Қиын бала» ұғымының шығуы және ғалым-педагогтардың
ой-пікірлері...............................................................................................................6-11
1.2 Жасөспірімдер арасындағы ауытқушылық мінез-құлықтың
шығу себептері мен факторлары............................................................................12-21
1.3 Қиын жасөспірімді тәрбиелеудегі мектеп ұжымы мен отбасының рөлі......22-33
ІІ тарау. Кәмелетке толмағандар арасындағы құқық
бұзушылықтардың профилактикасы мен агрессивті
балалармен жұмыс істеу ерекшелігі.......................................................................34-49
2.1 Кәмелетке толмағандар арасындағы құқық
бұзушылықтардың профилактикасы мен балалардың
қадағалауыныз және панасыз қалуының
алдын алу.................................................................................................................34-38
2.2 Әлеуметтік педагогтың агрессивті балалармен
жұмыс жасау ерекшелігі..........................................................................................39-42
2.3 «Қиын» баланы қайта тәрбиелеу жолдары......................................................43-49
ІІІ тарау. Әлеуметтік педагогтың қиын жасөспірімдермен жұмыс
жасауы және оларды қайта тәрбиелеу жолдары...................................................50-79
3.1 Жасөспірімнің дұрыс әлеуметтенуін әлеуметтік
педагогикалық тұрғыдан қарастыру......................................................................50-56
3.2 «Қиын» жасөспірімдермен әлеуметтік жұмыс ерекшелігі.............................57-76
3.3 «Қиын» жасөспірімдердің бос уақытын
дұрыс ұйымдастыру...............................................................................................77-79
Қорытынды...............................................................................................................80-82
Қолданылған әдебиеттер........................................................................................83-85
Қосымшалар............................................................................................................86-107
Кіріспе



Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Жұмыс көлемі: 113 бет
Пәні: Соңғы қосылған дипломдық жұмыстар

-----------------------------------------------------------------------------------

-----------------------------------------------------------------------------------
https://www.topreferat.com/
ДИПЛОМДЫҚ ЖҰМЫСТЫҢ ҚЫСҚАРТЫЛҒАН МӘТІНІ

Қиын балалармен әлеуметтік жұмысты жаңарту мәселесі
Мазмұны
Кіріспе......................................................................................................................3-5
І тарау. Қиын жасөспірім мәселесінің әдіснамалық негіздері............................6-33
1.1 «Қиын бала» ұғымының шығуы және ғалым-педагогтардың
ой-пікірлері...............................................................................................................6-11
1.2 Жасөспірімдер арасындағы ауытқушылық мінез-құлықтың
шығу себептері мен факторлары............................................................................12-21
1.3 Қиын жасөспірімді тәрбиелеудегі мектеп ұжымы мен отбасының рөлі......22-33
ІІ тарау. Кәмелетке толмағандар арасындағы құқық
бұзушылықтардың профилактикасы мен агрессивті
балалармен жұмыс істеу ерекшелігі.......................................................................34-49
2.1 Кәмелетке толмағандар арасындағы құқық
бұзушылықтардың профилактикасы мен балалардың
қадағалауыныз және панасыз қалуының
алдын алу.................................................................................................................34-38
2.2 Әлеуметтік педагогтың агрессивті балалармен
жұмыс жасау ерекшелігі..........................................................................................39-42
2.3 «Қиын» баланы қайта тәрбиелеу жолдары......................................................43-49
ІІІ тарау. Әлеуметтік педагогтың қиын жасөспірімдермен жұмыс
жасауы және оларды қайта тәрбиелеу жолдары...................................................50-79
3.1 Жасөспірімнің дұрыс әлеуметтенуін әлеуметтік
педагогикалық тұрғыдан қарастыру......................................................................50-56
3.2 «Қиын» жасөспірімдермен әлеуметтік жұмыс ерекшелігі.............................57-76
3.3 «Қиын» жасөспірімдердің бос уақытын
дұрыс ұйымдастыру...............................................................................................77-79
Қорытынды...............................................................................................................80-82
Қолданылған әдебиеттер........................................................................................83-85
Қосымшалар............................................................................................................86-107
Кіріспе
Мәселенің өзектілігі – қазіргі таңда Қазақстан Республикасы мемлекетінде жас
Тәрбие ұғымы мәнді де мағыналы ұғым, Әл-Фарабидің «Тәрбиесіз берілген
жұмыстың мақсаты:
Қиын жасөспірімдермен әлеуметтік жұмысты жаңарту мәселесі.
жұмыстың міндеттері:
қиын жасөспірімдердің пайда болу себептері;
қиын жасөспірімдердің ерекшеліктері;
қиын жасөспірімдерге әлеуметтік педагогикалық көмек көрсету;
қиын жасөспірімді тәрбиелеудегі әлеуметтік педагогикалық тұрғыда отбасы және мектептің
қиын жасөспірімді әлеуметтік ортаның теріс ықпалынан әлеуметтік педагогикалық қорғау;
құқық бұзушы балаларға профилактикалық және диогностикалық көмек;
қиын жасөспірімді қоғамға қайта қосудағы әлеуметтік жұмысты іс-жүзіне асыру.
жұмыстың нысанасы:
Қиын жасөспірім және олардың әлеуметтік ортасы.
жұмыстың заты:
Қиын бала мәселесін ғылыми методологиялық тұрғыда зерттеу.
Метадологиялық негіздер; Мінез-құлықтағы қиындық және қиын балалар ұғымын зерттеу
Зерттеу жұмысының ғылыми болжамы:
- әлеуметтік педагогикалық тұрғыда қиын балаларды қайта тәрбиелеу жолдар
- зерттеу барысында қиын бала мәселесін, тарихын
- Қазақстан Республикасында балалар қоғамын құру олардың бос уақытын
Дипломдық жұмыстың ғылыми ұсыныстары : Қиын баланың әлеуметтенуі
І.тарау Қиын жасөспірім мәселесінің әдіснамалық негіздері
І. 1. «Қиын бала» ұғымының шығуы және ғалым-педагогтардың
ой-пікірлері.
Қазіргі ХХІ ғасыр табалдырығын аттап отырған кезеңде «қиын балалар»
Ахмет Байтұрсынұлы айтқандай, «балам дейтін жұрт болмаса, жұртым дейтін
«Қиын балалар» ұғымы 1920-1930 жылдарда тәрбие мәселесінде пайдаланып жүрді.
Қиын балалар қайдан шығады?- деген сұраққа былай жауап берсе
Кейбір тәрбиесі, мәдениеті өте төмен ата-ана баласын
А.Макаренконың мына бір сөзіне көңіл қою артық болмас еді.
Қазіргі уақытта мінез-құлықтың бұзылу себебі түбегейлі түрде зерттеліп, жаңа
Мінез-құлықтағы қиындық – бұл шексіз ұғым, тәрбиелік және әлеуметтік
Мінез-құлықтағы қиындық және қиын балалар ұғымын зерттеу және бақылау
Сөз етіп отырған бұл мәселе әрдайым социолог, психолог,
Ең алғаш осы мәселе бойынша зерттеу жүргізген П.П.Бельский
Осы қиын балалар мәселесі бойынша, жоғарыда аталған ғалымдарымыздың
П.О.Эфрусси мінез-құлықтағы қиындық табиғатын жүйке
Қиын балалардың жекелік ерекшеліктерін өмір жағадайымен,
Көп жылдық оқу мен бақылау негізінде И.А.Невский қиындықпен
Баланың психикасы көп факторлы, әлеуметтік өмір жағдайына қоғам дамуына
Ғалымдардың бірқатары баланың дамуындағы кідіріске, қоғамға
Балалар мен жасөспірімдердің ассоциалды мінез-құлық мәселесімен бірқатар қазақстандық
В.В.Трифонов зерттеулерінде «қиын оқушы» анықтамасы – бұл күнделікті педагогикалық
Біраз зерттеулер (М.А.Алемаскин, Л.М.Зюбин, Д.В.Колесов, В.Н.Кудрявцев, Г.М.Минковскиий, И.Ф.Мягков және
«Қиын балалар», «мінез-құлықтағы қиындық» ұғымынан басқа, «қиындықпен тәриелену» ұғымы
«Қиындықпен тәриелену» - баланың теріс мінез-құлқы, дау-жанжал Кейде бұл
«Қиындықпен тәриелену» мәселесі Г.А.Фортунатовтың (1935 ж) еңбектерінде зерттеген. Өзінің
«Қиын балалар» намысқой келеді, олар бір нәрсеге өзінің
Ұзақ мерзімді дау-жанжал баланы қиын атандырып ғана қоймайды, сонымен
Л.С.Выготский «қиындықпен тәрбиеленумен» күресудің нақты жолын анықтап берді. Өзінің
Соғыстан кейінгі жылдарда қиындықпен тәрбиеленушілердің әлеуметтік мәселелеріне
1950-70 жылдары зерттеушiлер негiзгi зейiндерiн ,,Қиындықпен тәрбиеленетiн,, балалар мен
1970-80 жылдары ,,Қиындықпен тәрбиелену,, мәселесi отандық ғылымда жан-жақты зерттелiндi.
Мінез-құлықтың ауытқушылығы (тәртіпсіздігі) мәселесіне ең алғаш көңіл бөліп
І.2. Жасөспірімдер арасындағы ауытқушылық мінез-құлықтың шығу себептері мен
Адам өмірге келген сәттен бастап үлкен әлеуметтік ортаға тап
Қандай да олқылығы бар баланың даму жағдайы, әдетте
Балалалардың әлеуметтік-педагогикалық олқылығының пайда болу тетігі
Баланың персонализациялануға ұмтылуы оған қатысты
Әлеуметтік – педагогикалық олқылық ерте балалық
Ерте зерттеу, алдын алу және
Ауытқушы (девианттық) мінез-құлық деп қоғамда
Балалар мен жеткіншектердің мінез-құлқындағы ауытқушылық көріністері олардың
Мінез-құлықтық реакция бір рет немесе жүйелі
Жасөспірімдердің мінезіндегі ауытқушылықтың себептері мен факторларына
дұрыс тәрбиеленбегендерінің себебінен қажетті білімдердің, біліктердің,
жайсыз отбасылық өзара қарым-қатынастар, жағымсыз
психикалық және физикалық денсаулығы мен дамуы
ішкі және сыртқы белсенділігінің саналы
қараусыз қалумен, қоршаған ортаның кері
Жасөспірімдер мен балаларға қоршаған адамдардың немқұрайдылығы
Қазіргі кездегі жасөспірімдердің жүрген ортасы қолайлы
Балалалар мен жасөспірімдердің дамуы мен мінез-құлқына
Қоғамдағы өтіп жатқан үрдістер:
қоғамдық құндылықтар иреархиясын өзгертуге бағытталған
заңдардың және құқық қорғаушы орындардың
жұмыссыздық (нақты және жасырын);
экономикалық тұрмысы төмен балалы отбасыларға әлеуметтік кепілдіктермен
өскелең ұпақтың әлеуметтенуінің дәстүрлі институттарының
бұқаралық ақпарат құралдары арқылы зорлық-зомбылық және қатігездікті
балалардың денелік және психикалық денсаулығының бұзылуын дер кезінде
темекіге, ішімдікке, нашақорлық заттарға жолдың ашықтығы.
Отбасының жағдайы және оның ахуалы:
толық емес отбасы; отбасының материалық жағдайы;
ата-аналардың төмен әлеуметтік-мәдени деңгейі;
отбасындағы тәрбие стилі (балаға бірыңғай талаптардың
ата-аналардың ішімдікті, нашқорлық заттарды теріс пайдалануы;
ата-аналардың балалардың психоактивті заттарды қолдануына жол
Мектепішілік өмірдің жеткілксіз ұйымдастырылуы:
оқу және тәрбие үрдісін басқаруды ұйымдастырудың
мұғалімдердің бала және жас ерекшелік психологиясын
жетілмеген жаңа оқу бағдарламасын енгізу, құндылықтар бағдарламаларының өзгеруі және
мектепке келген оқушылардың дамуының және оқу түрткілерінің төмендігі.
Жасөспірімдердің түрлі себептермен мектепке бармай қалуы да
Баланың мектепке бармай қалуының айтарлықтай жиілеп кетуі оны психиатрға
1-суретте келтірілген.
Бала мектептегі сабақта жоқ
бала үйде жоқ
(бетімен лағып кеткен)
бала мектепке барудан
бас тартқан
көліктік
фобия
әлеуметтік
фобия
Ең алдымен сабаққа қатыспай лағып жүрген баланың немен айналысатынын
Егер баланың мектепке бармай үйде қалғаны ата-анасына мәлім болса,
Егер баланың мектептен бас тартқаны туралы сөз болса, онда
Біріншіден, бала үйде немесе жолдастарымен болғанда өзін қалай
Екіншіден, мектепке барғысы келмеудің сабақ кестесіне байланысының
Онан кейін қаралатын үшінші мәселе: сабаққа бармай
Балалар мен жасөспірмдердің тұлғасындағы және мінез-құлқындағы
балалар мен жасөспірмідердің ауытқыған мінез-құлықтарының типтері мен нысандардың
оқушылардың, ата-аналардың пікірлерін зерттеудің нәтижелерін талдау және соның
мектепте және жастар орталықтарында сыртқы тәуекел факторларына азат психологиялық,
Жасөспірмдердің тұлғалық және әлеуметтік құзырлығын қалыптастыруда, жағымсыз
Жасөспірім салауатты өмір салтын калыптастыра алуы үшін
Балалар мен жасөспірімдер тұлғасы мен мінез-құлқындағы ауытқушылықтың тың
оқу іс-әрекеті жемісті болғанда;
оқушылардың қанағаттандыратын эмоционалдық жағымды өзара қарым-қатынас жүйелері
Соңғы жағдай тікелей түрде әлеуметтік қорғалумен
оқушылардың өздерінің құқықтары мен міндеттерін білуі;
оларды мұғалімдер мен оқу және тәрбие үрдісіндегі
оқушылардың қандай да бір белгісіне қарай дискриминацияға ұшырауына
оқушылардың жеке дара ерекшелігі мен өзін-өзі анықтау құқығын сақтау.
Бұл талаптарды орындау жасөспірімдердің барлық топтарымен және типтерімен
Жоғары да көсретілген талаптарды орындаған жағайда жасөспірімдерге көрсетілген
1.3 Қиын жасөспірімді тәрбиелеудегі мектеп ұжымы мен отбасының рөлі
Қазақстан Республикасының «Білім туралы» Заңында девиантты мінезді оқушыларға
Олардың әр кезеңде әртүрлі аталғаны
Ғылыми тұрғыдан зерттегенде, дәл осы
Әрбір оқушының өзін қоршаған ортасымен тығыз қарым-қатынаста болатынын,
Бала тәрбиесіне отбасының жағымсыз әсер
1. Бірінші топ – баланы қалай тәрбиелеуді
2. Екінші топ - өз балаларына өнегелі тәрбие
3. Үшінші топ – балаларды тәрбиелеудің жолдарын
Енді осы факторларды тарата айталық.
Бала отбасы жағдайында өмірдегі әртүрлі
Моралдік жағынан азғындаған отбасында,
Отбасы тәрбиесінде ең маңызды мәселенің бірі – ата-аналардың
Дәл осыған қарама-қарсы әрекет істейтін
Мұндай ата-аналар өз балаларын аса
Үшінші топқа жататан ата-аналар өз балаларының
Мектептегі оқу-тәрбие жұмысындағы кемшіліктердің де
Тәртіп бұзуға бейім тұратын оқушылардың
Мектеп ұжымының осы мәселеде алаусыз
Девиантты мінезді оқушылармен дұрыс қарым-қатынас
Кейбір мұғалімдердің сабақ беру әдісінің
Кейбір мұғалімдердің педагогикалық этиканы білмеуі
Көшедегі кездейсоқ топтардың оқушының теріс
Енді осы девиантты мінезді оқушылардың психологиялық
Бұл қиын балалар өздерінің интеллектуалдық
Дегенмен, олар өздерінің алдына қойған мақсатын
Зерттеулер көрсеткендей, ер балалар мен қыздардың
Девиантты бозбалаларды қайта тәрбиелеу кезінде
Тағы бір ескеретін жайт, жасөспірімдердің
Егер жақсы бағытта дамыған өзгерістер баланың
Көтеріңкі көңіл күй, құрмет көрсету, сенім
Әлеуметтік педагогтың тағы бір ескеретіні: ол оқушының
Девиантты мінезді оқушыға ата-анасының да, мектептің
Тәртіп пен заңды бұзуға бейім
Сонымен қатар, олар өзінен кішілерге әлімжеттік
Жоғары да көрсетілген төрт көрсеткіштің екеуінің
2. Аталған тәрбиесі қиын балалардың тәртібі мен
Қиын балалардың «қиындығы» неде екенін білу
Екіншіден, сау балалардың адамгершілік қасиеттеріне қандай
Девиантты мінезді оқушыны қайта тәрбиелеу
Девиантты балаларған педагогикалық әсер ету жолдары.
Ойланып жоспарланған түзету жұмыстары оқу-тәрбие
Біріншіден, мектеп жоспарында қиын балалардың барлығы
Осындай жоспарларда қиын балалрға отбасы
Қиын балалардың сыныптастары және пән мұғалімдерімен
Қиын балалардың басым көпшілігі өздерін
Девиантты мінезді оқушылар өздеріне ұрысқанды ұната
Қиын оқушыларды әртүрлі жағымды істерге
Қиын оқушыларды қайта тәрбиелеу дегеніміз: оның жағымсыз
Оқу оқушылардың негізігі қызметі болып
Ол үшін әлеуметтік педагог адамның
әрбір баланың жақсы болуға тырысатын
Қиын оқушыларға әртүрлі жағдаяттар туғызу арқылы
Қиын оқушылардың отбасылық жағдайын өзгерту.
Отбасының қиын жағдайы бала тәрбиесіне кері
Біз жоғарыда айтқандай, қалыптағы отбасыдан «қиын»
Бұл жерде айтпай кетуге болмайтын
Анасы баланы көтергеннен бастап оны
Біз бұл жерде ер балаға әкенің тәрбиесінің
Баланың алғашқы адами құныдлықтары, әрине,
ІІ тарау. Кәмелетке толмағандар арасындағы құқық бұзушылықтардың профилактикасы мен
2.1 Кәмелетке толмағандар арасындағы құқық бұзушылардың профилактикасы мен
Кәмелетке толмағандар арасындағы құқық
Еліміздің болашағы – білімді ұрпақ.
Тәрбие халықтың ғасырлар
Тәрбиенің негізгі мақсаты : дені
Өскелең ұрпақты тәрбиелеу
Тәлім – тәрбиенің мақсаты - баланың
Бала тәрбиесін жалпы мынадай
Жасөспірімдерге берілетін осы
1. Рухани тәрбие. Кеңес дәуіріндегі
Жас ұрпақ – иіліп тұрған
Ұстазы білімді ұрпақ
Оқушының бос уақытын ата – анамен
Осымен рухани тәрбие
2. Ата-ана тәрбиесі. Қайтсек күнімізді
Баланың өсу процесінде ата-анаға
Сәбилік кезең. Бұл кезеңде
Бозбалалық кезең. Бұл кезеңде бала
Үлкейіп ақыл тоқтатқан кезең.
Атақты педагог А.С. Макаренко «бес
Қазақстан республикасының « Қазақстан республикасындағы
3.Стихиалы тәрбие. Жасөспірімдер нені
Сайып келгенде, нарық эканомикасы
Кентау қаласындағы облыстық арнайы мектеп интернатыда тәрбиеленіп жатқан
Девиантты тәртіптің құрылымы
Девиантты тәртіптің құрылымы
Жасөспірімдердің тәртібіндегі ауытқушылықтың әр түрлілігін көрсету.
1 - топ 2 - топ
Көрсеткіш % Көрсеткіш %
Алаяқтық 19 44,1 26 35,1
Бұзақылық 12 27,9 39
р<0,05 52,7
Қаңғыбастық 2 11,6 18 24,3
Тонаушылық 4 9,3 20
р<0,05 27
Транспорт айдап кету - - 10 13,5
Алкоголды және басқа да заттарды пайдалану және психиканың бұзылуы
Ерте жыныстық қатынас 37 86,1 69 93,2
Суицитальдік тәртіп 4 9,3 14 18,9
2.2.Агерсивті балалармен жұмыс жасау ерекшелігі
Бүгінгі таңдағы қоғамдағы
Ежелден мәлім қағида – адам бойындағы
Егер ата-анасының рухани жан-дүниесі кедей,
Мектепке балалар көбінесе
Мұғалімдік іс-тәжірибеде ата-аналардан үнемі: «балам
Болашақ қоғамның негізін – мектеп оқушылары
Міне, соған байланысты болашақ
Агрессия әрине, кенеттен пайда
Адамның түскен ортасының ерекшелігі
Психолог – ғалымдар агрессияны бірнеше
Зиянсыз агрессия: қауіп төнген
Зиянды агрессия: қатыгездік пен қауіпке
Ал, З. Фрейд пен К.
Агрессия ми бөліктерінің әр
Бүгінгі кино, бейнефильмдердегі қатыгездік,
Егер қандай да бір
Балалар көп жағдайда барлық
Ата-ананың көнгіштігі, шешім
Сондықтан агрессивті балалардың мінез-құлқын
І. Ашу-ызаны қолдануға болатын
ІІ. Балаларды әр түрлі
ІІІ. Шиеленіскен жағдайларда сөйлесу
ІV. Адамдарға сену, жаны
Дарынды психолог әрі
3 сызба
2. 3.«Қиын» баланы қайта тәрбиелеу жолдары
«Адамның баласын заман өсіреді. Кімде-кім жаман болса, оның замандасының
Орта білім дамыту тұжырымдамасында «Қоғамымыздың ірге тасын нығайту мақсатында
Осынау өмірдегі әрбір жасөспірімге тән қасиет яғни, көңілінің қамауы
Тәрбиесі «қиын» балалардың пайда болуына бірден-бір себепші болатын
екіншіден: тәрбиенің көзі- баланы киіндіру, тамақтандыру, мұң-мұқтажын қамтамасыз ету
үшіншіден, жастайынан еңбектену әдет-дағдыларын қалыптастырмау. Оқушының жан дүниесіне көңіл
Отбасындағы тәрбиеден кеткен кемшіліктер мектеп жағдайында одан да бетер
Мұғалімдер мен қиын балалардың арасындағы қарым қатынастар жүйесіндегі кемшіліктерді
Мораль белгілерімен заң нормаларын ұстамауға бейімділігі бар оқушыларды алдын-ала
Тәрбиесі «қиын» оқушылармен тіл таба алмай, яғни жеке педагогикалық
Кейбір педагогтердің кәсіптік деңгейлерінің төмен болуы және психологиялық тұрғыдан
Қиын оқушылардың проблемаларын шешуде оқушылардың психологиялық-педагогикалық ерекшеліктерін педагогтер білулері
Оқушыларға ықпал жасайтын басты тұлғалардың бірі- сынып жетекшілері. Сынып
Сынып жетекшілері туралы әдістемелік хатта: Сынып жетекшісі әр уақытта
Жас ұрпақ тәрбиесі бір пәс босаңсуды, бейғамдықты көтермелейтін тіршілік
Қазіргі таңда тәрбиесі «қиын» балалар мәселесі қатты алаңдатып отыр.
«Қиын» оқушылардың ерекшеліктері. Ең біріншісі олардың дара ерекшеліктерін зерттеу
Темпераменті, жыныс және жас ерекшеліктері (физиологиялық ерекшеліктері)
Адам дамуындағы психологиялық процестерінің кейбір дербес ерекшеліктері ( ес,
Баланың күнделікті тәжірибесі, білімі, әдет-дағдысы, іскерлігі мен ептілігі.
Жеке адамның жалпы бағыт-бағдары мен адагершілік қадір-қасиеттерінің бірлігі .
Қиын бала туралы жалпы мәлімет, отбасындағы тәрбие жағдайы, сыныптастарының
Педагогикалық шешім:
а) отбасында, мектепте, қоғамдық орындарда қандай жағымсыз әдет-дағдылар баланың
ә) қиын баланың бағыт-бағдарындағы тіректі адамгершілік қасиеті болмаса, соның
б) дербес ерекшеліктерін ескеріп, оның адамгершілікті сыр
Қайта тәрбиелеу процесіне қойылатын шарттар.
Әрбір қиын баланы жан-жақты зерттеп, мінез-құлықтарының бағыт-бағдарын айқындау, оның
Әрбір оқушының адамгершілік сынды тәрбиелерін құра біліп, соның негізінде
Әрбір жеке адамның ерекшеліктері мен мүмкіндіктерін және шығармашылық талап-тілектеріне
Кейбір қиын оқушылардың оқу-тәрбие процесінде және ұжымшылдық өмір қатынастарында
2001-2005 оқу жылдарында Кентау қалалық ішкі істер бөлімінің жасы
2001 -2002 -1
2002-2003 -2
2003-2004 – 0
2004-2005 -7
2005-2006 -0
Мектепішілік есепке әр сыныптан тәртіп бұзуға бейім 87 оқушы
Әр сынып құжаты ішінде
Қоғамдық тәрбиеші туралы жалпы мәлімет.
Мінездеме
Пән мұғалімдермен байланыс, пікірлер.
Хаттамалар.
Түсінік хаттар
Табель көшірмесі
Бақылау, зерттеу күнделігі
Келеңсіз жағдайлардың алдын алу мақсатында сынып жетекшілерімен, ата-аналармен, пән
Мектепішілік есепке алынған балалармен көңілділер, тапқырлар, ептілер және «Бәрекелді,
Қорыта айтқанда, қиын баланы қайта тәрбиелеуде үш кезең бойынша
Бірінші кезең – дайындық кезеңі. Бұл кезеңде оқушы тәртібінің
Екінші кезең – педагогтің сынып алдындағы жауапкершілік кезеңі.
Үшінші кезең – өзгеріс кезеңі. Бұл кезеңде қиын баланың
Соңғы үшінші кезең жеке қайта тәрбиелеудің ең нәтижелі –
ІІІ тарау. Әлеуметтік педагогтың қиын жасөспірімдермен жұмыс жасауы және
3.1 . Жасөспірімнің дұрыс әлеуметтенуін әлеуметтік
педагогикалық тұрғыдан қарастыру
Қоғамымызда жыл өткен сайын қылмыс жасаушылардың жасы жасарып, нашақорлық,
«Қиын» бала ұғымын барлығымыз естіп жүрміз, бірақ бұл
Атап айтсақ, олар:
оқушы баладағы құндылық бағдарының мазмұнын анықтау;
отбасы тұрмысындағы қарым –қатынастарды , сәтсіздіктерді, бала тәртібін қадағалаудағы
баланың сабақтан тысқары уақытын қадағалау;
баланың шартсыз топтарға қатысуын, ондағы көшбасшылық деңгейін зерттеу;
баланың девиантты тәртібінің себептерін анықтау;
«қиын» баланың пайда болу себебін әлеуметтік педагогикалық тұрғыдан анықтап
«қиын» балаға көмек көрсету үшін мақсатты және жүйелі түрде
Қиын баланың пайда болу себеп-салдарын білу және әрбір оқушының
Мінез құлқында аз да болса оң өзгеріс байқалса,
Отбасы тәрбиесіндегі кемшіліктерді жою, ата-ана мен бала арасындағы қатынасты
«қиын» баланың ынта ықыласын, талап-тілегін, қызығушылығын ескеріп, қоғамдық пайдалы
өзін - өзі қайта тәрбиелеуге қабілеті жететініне сенімін арттыру,
Аталған әдістемелік ұсыныстарды басшылыққа алып, біз мектептегі
Әр «қиын» балаға арналған күнделік жүргізу. Күнделікте
Педагогикалық кеңесте және әдістемелік бірлестіктер мәжілістерінде «қиын» бала мәселесін
Оқу жылының аяғында педагогикалық кеңесте жеке қайта тәрбиелеудің
Тәрбиесі қиын оқушыны болдырмау мақсатында біздің мектепте «Бұзақылықтың алдын
2 сызба.
Тәлімгер Ата-ана
Әлеуметтік педагог
/2 сызба/ Ол әлеуметтік педагогпен, ата-анамен бірлесіп, қайта тәрбиелеу
рухани дүниесінің өзгерісі (табандылық, істі өз бетімен орындауы, еңбексүйгіштігі,
еңбекке, оқуға, тапсырма мен міндетті орындауға ынталануы;
болашақ ұстанған бағытында, жаңа жақсы нышандардың байқалуы;
«Қиын» баланы тәрбиелеудің ықпалы мынадай сұрақтар негізінде анықталып отырады:
Сен мектепте қандай қоғамдық тапсырмаларды орындадың? Олар саған қандай
Мектепті бітірген соң не істемек ойың бар және
Қолыңнан қандай істер істеу келеді? Мектепте неге үйрендің?
«Отаныңды сүй», «Өз халқыңның азаматы бол» деген нақыл сөздерді
Темекіге – «жоқ». Бұл тұжырымды басқаша қалай айтуға
«Нашақорлық – бұл ауру, оны емдегеннен гөрі алдын
«Ішімдік ішу – азғындатушы және кісі жазалаушы», - дегенді
Ішімдікке салынуға әкелетін жолдарды ата.
«Есірткі – адам баласының қас жауы» Мысал
10.«Тәуелді болу» деген не? Тәуелділік қалай пайда болады?
«Салауатты өмір салты- біздің мақтанышымыз», - деген сөйлемді қалай
Осы жұмыстармен қатар мектеп бойынша әлеуметтік мониторинг өткізіліп отырады.
Мониторингтің мақсаты:
Мектеп бойынша «қиын» балалар отбасының әлеуметтік статусын анықтау, балаларының
Ол үшін жинақтау кестесі құрылады.
«Қиын» баланың аты –жөні Отбасы құрамы Отбасының тұрмыс жағдайы
Мониторинг мектепте жылына екі рет өткізіледі. Мысалы, 2006 жылдың
Толық отбасы 563, толық емес 147,
Жайлы 197, жайсыз 91,
Көп балалы отбасы 139, тұрмыс жағдайы төмен 49.
Отбасының тұрмыс жағдайына қарай:
Тұрмысы жақсы отбасы 198, қанағаттанарлығы 564, қанағаттанарлықсызы 91.
Ата-аналардың білім деңгейі:
Жоғары білімділер 26,5 %
Арнаулы орта білімділер 37,9%
Орта білімділер 35,6%
Отбасының әлеуметтік деңгейі:
Жоғары деңгейі 9,051%
Орта деңгейі 96,14%
Төмен деңгейі 4,7%
Қорыта келгенде, жоғарыда аталған факторлардың баланың жақсы немесе
Сондай-ақ, отбасының көшіп-қонуы, баланың мектеп ауыстырып, ол мектепке үйренуі,
Мектебімізде жылына екі рет «қиын» оқушылар арасында әдістемелік апта
Мәселен, осы оқу жылының 2 тоқсанында зерттеу жұмысы
Сізге қандай пәндер ұнайды? Неліктен?
Сізге қандай пәндер ұнамайды? Неліктен?
Үй тапсырмасын ұдайы орындайсың ба?
Қай пәннен үй тапсырмасын орындаған ұнайды? Неліктен? Тағы
Сұрақтарға берілген жауаптарды зерделеу нәтижесінде оқушылардың пәндерге қызығуының,
Ұстаздармен ата-аналардың оқушы балаға авторитарлық көзқарасының орын алуы.
Бала өмірінде оны жалтақтататын факторлардың (теледидар, компьютерлік клубтар т.б.)
Оқу бағдарламаларында нашар үлгеретін баланың түсінуіне, есте сақтауына қиын
Оқу процесінде қолданылатын әдістер мен ұйымдастыру жұмыстарының кедейлігі, жете
Сабақта оқу материалын түсінбеуі және бос уақыттарының аздығы.
Бұдан мектеп әкімшілігі балалар атаған пән мұғалімдері сабақтарына
Сондықтан біз тәрбиелеу мен оның тәсілдеріне арналған мақсатты жұмыстар
3. 2. «Қиын» жасөспірімдермен әлеуметтік жұмыс ерекшелігі
Тәрбие тәсілдері әрбір жастың жеке адам ретінде ерекшелігін ескертуге,
Жалпы бiлiм беретiн мектептерге қарағанда кәсiптiк мектептерде қиын
Сонымен қоса, бiлiм деңгейi төмен, тәртiбi нашар, сабақтан көп
Жүйке аурулары (невроз) әр түрлi ортадағы психикалық зақымданудың, отбасындағы
Ата-ана тарапынан, мектеп қабырғасынан жылылық сезiнбеген жасөспiрiм өмiрде өзiн
,,Қиын, балаларды 2- топқа бөлуге болады.
Бiрiншiсi – тән кемтарлығы және жан жарақаты бар балалар.
Екiншiсi – отбасында, мектепте тәрбиелеуден шет қалған, жеке басын
«Қиын» балалардың өскен ортасының, отбасының
Жеке тұлғаны қалыптастырудағы тағы да
Жүргізілген зерттеулеріміздің нәтижесі бойынша, қылмыс жасауға итермелейтін тағы бір
Қазір материалдық байлықтың рухани байлықтан
Жасөспірім бойында жағымды қасиеттерді дамытуда
Жасөспiрiмдердiң жеке басын сыйламау, адам қатарына санамау, қаталдық (диспотизм),
Ымырашылдық (либералдық) жол – бұл, керiсiнше, баланың барлық талабын
Ондай жеткiншек бойында өзiмшiлдiк (эгоизм), дарашылдық (эгоцентризм), жеке басты
Мектеп пен отбасы бала тәрбиелеудегі негізгі мақсатты, қолданылатын әдіс-тәсілдерді
Бір отбасындағы бірнеше баланың әрқайсысына әр
Отбасында бала тәрбиесіне әкесі мен шешесінің әр түрлі әдіс
Ата-аналардың дүниеқорлық, өтірікшілік, алдау, жалқаулық, оңай ақша табу, өзімшілдік,
Мектеп пен отбасының дiнге көзқарастарының әр түрлi болуы да,
Отбасының бала тәрбиесіндегі рөлін анықтау үшін жүргізілген жұмыстарымыздың барысында
Біздің кәсіптік мектепте оқушылардың басым көпшілігі сырттан келіп оқитын
Осы мәселеге сәйкес, жасөспірімдермен «Сені көше өзіне несімен тартады»
әр түрлі мәліметтің көптігі – 30%
еркіндік -28%
өзін үлкендерше ұстауы - 20%
жат әрекеттер жасауға еркіндік - 9% (бір сөзбен айтқанда,
Қиын жасөспірімдермен жұмыс істегенде, сынып жетекшісі мен әлеуметтік педагог
- бұрынғысы;
- қазіргісі;
- болашағы;
Жазалау және көтермелеу әдістерін қатар
Тағы бір бағыт- ата-анамен істелетін жұмыстың сапалылығы. Ол үшін
Мектепте психологиялық тест жүргіздік. Ата-ана мен балаға қойылатын
Осыған байланысты, олармен жүргізілетіні әлеуметтік-педагогикалық оқуларды да саралап
Қиын оқушылардың ата-анасын «балаң неге қиын» деп мұқатудың қажеті
Белгілі психолог А.В.Петровский «қиын» баланың шығу себептерін отбасындағы қатынастармен
Үстемдік жағдайда баланың өз бетімен іс-әрекет жасауына жол берілмейді,
Қамқоршылық жағдайы – ол балаларды желге, күнге тигізбей, мәпелеп
Қақтығысушылық отбасы мүшелерінің арасындағы қайшылықтан туады. Отбасында бір-біріне
Араласпаушылық жағдайда үлкендер мен балалар әрқайсысы өз беттерінше бір-бірімен
Ынтымақтастық үлкендер мен балалар арасындағы сыйласушылық принципіне сүйенеді. Мұндай
Бұл категориялардағы балалардың жалпы адамдық және өзге ешкімде қайталанбайтын
Кейінгі жылдары әлеуметтік мәселеге айналып отырған «қиын» бала
Мидың зақымдану зардаптары:
сөйлеу, ықылас қою, есте сақтау, қабылдау, қарқынының кешілдеуі.
Себептері мен механизмдері:
анасының жүкті кезіндегі сырқаттануы;
анасының алкогольді ішімдіктерді ішуі;
шылым шегу, баланың тұншығып тууы;
баланың жиі-жиі сырқаттануы;
генетикалық нейробиологиялық факторлардың әсері.
Салдары мен белгілері:
Ақыл-ой дамуы қалыпты, бірақ әлеуметік бейімделуі қиындау.
Кекештік, сөйлеудің бұзылуы, дәретін ұстай алмау, бастың ауруы, тамыр
Гиподинамикалық қалып – сыбырлық, салғырттық, баяулық.
Гипердинамикалық қалып – шамадан тыс мазасыздық, қозғалыс белсенділігінің арта
Атқарылуға тиісті ұсыныстар:
1. Педагогикалық-психологиялық, медициналық зерттеу жасау.
2. Сырттай жүйелі бақылау.
3. Жас ерекшеліктеріне назар аудара отырып, ұсынылған тиімді шараларды
4. Ата-ана+әлеуметтік педагог+оқушы арасында ынтымақстатық педагогиканы іске асыру.
Нәтижесі:
Бала тәртібінің алға қадам басуы байқалады.
Адами қасиеттері ашылып, қоғамдық борышын түсіне бастайды.
Әлеуметтік педагог+ата-ана+оқушы арасында түсіністік, сыйластық пайда болуы.
Сана салауаттылығына бет бұрады.
Күтілетін нәтиже
ТЕОРИЯЛЫҚ КЕҢЕСТІҢ ІС ЖҮЗІНДЕГІ НӘТИЖЕСІНЕ НАЗАР
Психологиялық дамуының бұзылу себептері мен салдары және белгілері:
Мысалы: 9 «Г» сыныбы (К.К.деген оқушы)
Әлеуметтік педагог: аты-жөні
Әлеуметтік фактор. Қоғамдық, экономикалық, әлеуметтік дағдарыстардың әсерінен ауылдан қалаға
Географиялық фактор. Бірнеше қауіпті экологиялық аймақта ұзақ уақыт
Биологиялық фактор. Анасының баласына жүкті кезінде денсаулығы болмағандықтан, бала
Үйішілік фактор. Жанұяда бала тәрбиесіне араласпаушылықтың әсерінен үйден
Жүргізілген диагностикалық зерттеу жұмысы
Дәрігермен жүргізілген жұмыстар:
Медициналық анықтамамен танысу.
Психо-терапия әдістерімен танысу.
Дәрі-дәрмекпен емделуін, уақытында дәрігерлік тексеруден өтіп отыруын ата-ана қадағалу.
Әлеуметтік педагогпен жүргізілетін жұмыстар:
Оқушымен жеке әңгіме өткізу.
Даму ерекшелктерін анықтау.
Ата-анасына бағыт беру, кеңес беру.
Заң орындарымен жүргізілетін жұмыстар:
1. Инспекторлық тіркеу, бақылауға алу.
2. Конференцияларға, дәрістерге қатыстыру.
3. Ата-анасымен кездесіп, әңгіме өткізу.
Ата-анасымен жүргізілетін жұмыстар:
Отбасының материалдық жағдайымен танысу.
Әртүрлі тақырыптарда сауалнамалар алу.
Ата-анамен үнемі тығыз байланыста болып, ақыл-кеңестер беру.
ұстамды, сабырлы сөйлеу;
қол жеткен табыстары үшін мадақтау;
үйде қатаң күн тәртібін орнату;
балаға шектен тыс тыйым салмау және тағы басқа.
Оқушымен жүргізілетін жұмыстар:
Балаға ілтипатпен қарап, оның жағымды қасиеттерін ашуға тырысу.
Сынып ұжымынан бөлектемей, іс-шараларға қатыстыру, қоғамдық тапсырма беру.
Сабаққа қатысуын жүйелі бақылау.
Бос уақытын үнемі пайдалануға дағдыландыру.
Оқушылардың даму ерекшеліктерін үнемі бақылап, диагностикалық зерттеу жүргізу.
Сауалнамалар, тест әдістерін пайдалану.
Нәтижесінде
өзара түсінік пайда болды;
сабақтан қалмайды;
мінез-құлқында оңалу байқалады;
бақылауға көне бастады;
ақыл-кеңестерді тыңдайтын дәрежеге жетеді;
ұжымнан бөлінбейтін болды;
жеке басының жақсы сапалары ашылды;
жүйке сауыға бастады;
өзіне деген сенімділік пайда болып, оң қадам басты;
9-сыныпты бітіргін соң арнайы кәсіптік колледжге оқуға түсті.
Отбасындағы мектептегі тәрбие жұмыстарынан кеткен кемшіліктер
Елімізде әлеуметтік-экономикалық жүйені басқаруда әкімшілік
Міне, тәрбие жұмыстарындағы осындай формализм,
Тәрбиедегі қиындықты туғызатын тағы бір жәйт
Көптеген зерттеулердің дәлеледегеніндей, балалардың мектептен
Қайта тәриелеу процесін ұйымдастырғанда, баланың
Кеңес психологы С.Л.Рубинштейннің «детерминизмді түсіну
Ол үшін, қиын балалардың дара
Қиын балалардың психологиялық ерекшеліктері.
2. Денсаулық күйі: а) дене пішіні, бет әлпеті, күш-қуаты,
Отбасындағы тәрбие жағдайы:
1. Отбасы туралы жалпы
2. Отбасындағы қарым-қатынас ерекшелiктерi: а) ата-ана мен отбасы мүшелерiнiң
а) қиын баланың ата-анасының жанұяның басқа мүшелерiне қатысы (бiрiн-бiрi
б) отбасындағы үй жұмыстарына қатысуы (еңбек сүйгiштiк, өздiгiнен орындау,
3. Баланың өз үйiнде оқу жұмыстарын ұйымдастыру (үй тапсырмаларын
4. Отбасында баланың бос уақытын ұйымдастыру (бiрiгiп әдеби кiтаптар
5. Ата-ананың мектепке көмегi (баланың оқу үлгерiмi мен тәртiбi
6. Отбасының тәрбие берерлiк дәрежесi (ұжымдық рухта бiрiн-бiрi сыйлау,
Сынып ұжымының қиын балаға қатысы:
1. Сынып туралы жалпы мiнездеме (ұжымшылдық негiзде, ұйымшыл, ұжым
2. Қиын баланың сыныптас құрбыларымен қарым-қатынасы (сыныптағы қоғамдық тапсырмаларды
3. Педагогикалық ұжымның қиын
Қиын оқушының оқуға және еңбекке қатысы:
Оқуға ынта-ықылас мен қызығушылық көлемi (оқуға ынталы, ынтасы жоқ,
2. Бiлiм жүйесiндегi кемшiлiктер (оқу материалдарының түйiндi мәселелерiн саралай
3. Қоғамдық пайдалы еңбекке қатысты:
а) еңбектiң қандай түрi болмасын соған қатысты (еңбексүйгiш, белсендi,
ә) еңбектiң қандай түрiне икемдi (оқу-өндiрiстерiне, тұрмыстық шаруашылыққа, өзiн-өзi
б) қоғамдық еңбек пен жеке адамның жұмысына (сый-құрмет көрсету,
в) еңбек әдет-дағдыларын, икемдiлiктерiн, бейiмдiлiктерiн өздiгiнен қалыптастыру, оған селқостық,
Қиын баланың айналасындағы адамдармен және жеке өзiне қарым-қатынасы.
1. Оқушының қарым-қатынасындағы мiнез ерекшелiгi:
а) қоғамдық ортада, өндiрiстiк ұжымда, жора-жолдастары мен басқа адамдармен
ә) қатар құрбылары мен мектеп оқушылармен қарым-қатынасы (өзiн бiркелкi
2. Жеке өз басына қатысты:
а) жеке басына сын көзбен қарау, дұрыс баға беру,
ә) дене күшiне сену, басшылыққа ұмтылу, абройлы, жарамсақтау, жалынышты
б) үлкендерге ұқсауда өз пiкiрi болуы, бағынышты болмауы, өздiгiнен
3. Жеке басының ынта-ықыласы, құштарлығы, талап-тiлегi:
а) шығарамшылық, ұйымдастырушылық iстер мен техникалық, математикалық, музыкалық бейнелеу
ә) үйiрме және секция жүмыстарына қатысады, қатыспайды;
б) көркем әдебиет, газет-журналдарды оқиды (оқымайды), спектакльдер мен
в) қыдырымпаздыққа, қаңғыбастыққа, ұрлыққа, бұзақылыққа, арақ-шарап iшуге, темекi наша
4. Жеке басының мiнез-құлқын жөндеуге, өзiн-өзi тәрбиелеуге талаптануы:
а) түзеуге талаптану, әрекеттенбеу;
ә) мiнезiн түзеуге сенiмдi, сенiмсiз;
б) мiнез-құлқын жөндеудi ойластырмау, болашағына көзi жетпеу, көзбояушылық жасау.
5. Қиын баланың жалпы адамгершiлiк қасиетiне мiнездеме (ұжымшыл, бiр
Педагогикалық шешім:
1. Отбасыда, мектепте, қоғамдық орындарда қандай жағымсыз әдет-дағдылар
2. Қиын баланың бағыт-бағдарындағы тіректі адамгершілік қасиеті болса, соның
3. Қиын баланың дербес ерекшелігін ескеріп,
Сөйтіп, бағдарламаның құрылысына жүгінсек, қиын
Сонымен, көп жылғы зерттеу жұмыстарының
Өтірік айту тек олардың арына
Қиын балалардың типтік өзгешеліктері – эмоциялық
Көп ретте, жанұядағы келіспеушілік, оған қоса
Тағы да айтарымыз, қиын балаларға
Бұлардың көпшілігінің ақыл-естері бар, денелері
Сонымен, қиын баламен әңгімелесуге қойылатын
Қиын балалармен тәрбие жұмыстарын
А.С.Макаренконың бай тәжірибесін басшылыққа алып,
Дәлел ретінде, қиын балаларға жеке
Сәкен 7 сынып оқиды, 13 жаста, оның
1. Сәкен жайлы жалпы мінездеме алу.
2. Сәкеннің отбасындағы қарым-қатынасын, тәрбиесін
3. Сынып ұжымы мен Сәкен арасындағы
4. Сәкеннің мінез-құлқындағы ерекшеліктері мен
Педагогикалық бағдардың нәтижесі:
а) Сәкен ашуланшақ, көңіл-күйі құбылмалы, тұрақсыз,
ә) екінші бір ерекшелік, Сәкен
б) жағымсыз мінез-құлқының қалыптасуына «көше»
Енді Сәкенге берілген мінездемеге сүйеніп,
- алғашқы міндет – баланың сынып
- екінші міндет – қиын баланың
- келесі міндет – баланы қоғамдық
- ең соңында – айтылып отырған
Бұл міндетттерді іс жүзіне асыруда
Біріншіден, әдіс-тәсілдердің тууына бала тұрмысының
Ата-анасы мен қиын бала туралы әлеуметтік карта
Аты –жөні Сариев Даурен Нұрманұлы.
Туған жылы 11.04.1990.
Оқитын мектебі Н.Оңдасынов атындағы №38 мектпе гимназиясы.
Ата-анасы жайлы мағлұмат Сариев Нұрлан – АЗС жұмысшы,
Елтаева Гүлнар – жұмыссыз.
Психикалық зақымдануы //-//-//-//-//-//-//
1. Кімді өзіңе үлгі тұтасың? Ата-анамды.
2. Бос кезінде немен айналысасың? Спорт ойындарымен және футбол.
3.Теледидардан қандай бағдарламаларды жиі көресің? Кино. Боевик.
4.Сыныптағы жолдастармен қарым-қатынасың? Жақсы.
5.Ішімдікке және темекіге қандай көзқараспен қарайсың? Темекіге, ішімдікке теріс
6.Спорт ойындарының қайсысын ұнатасың? Бокс.
7.Мектепте болатын кружоктарға қатысасың ба? Қатысатын болсаң қай түріне?
8.Қай пәнді сүйіп оқисың? Тарих.
9. Жыл мерзімнің қайсысын ұнатасың? Көктем.
10.Болашақта кім болуды қалайсың? Қорғаушы.
3.3. «Қиын» жасөспірімдердің бос уақытын дұрыс ұйымдастыру
ОАМИ «Болашақ» балалар қоғамдық ұйым
Ол мәдениетті жан-жақты дамыған
І-ші топ: «Балдырған» 7-10 жас
ІІ-ші топ: «Жас ұлан» 11-13 жас
ІІІ-ші топ: «Өркен» 14-15 жас аралығы
Үш топтың да өзіне
«Болашақ» балалар ұйымы бес
1-ші бағыт: «Асыл мұра»
2-ші бағыт: «Мен және әлем»
3-ші бағыт: «Мен және жанұям»
4-ші бағыт: «Мен және мәдениет»
5-ші бағыт: «Мен және экология»
Бірінші қыркүйек «Білім күніне»
«Қазақстан халықтарының тілдері» апталығына
Балалар жас ерекшеліктеріне қарай
«Мұғалімдер күніне» арнайы
Ата-ана тәрбиенің күре тамыры.
Қазан айында мектепте «Ән
22-ші қазан күні мектебіміз
16 желтоқсан Тәуелсіз күні
Аяз – ата шеберханасында балалар
Негізгі мектептің мақсаты қоғам алдында
Қорытынды.
Сонымен, әрбір әлеуметтік педагог қиын
Қайта тәрбиелеу процесінде өз орынын
Педагогикалық иландырудың әсер ететендігін (қатты
Әрине, бұл әдіс басқа да
Педагогикалық иландыру фактор ретінде оқу-тәрбие
Ерiксіз, стихиялы түрде иландыру, әлеуметтік
Мақсатты түрде қиын балаларды қайта тәрбиелеудің ең басты
Соның бірі – территориялық тұрақты мекенін
Бұл тәсілді негізгі үш жағдайда қолданған
а) қиын бала мен «көше»
ә) ата-ана мен мұғалім баланың қарым-қатынасына
б) жеткіншектің көше жолдастарымен байланыстары тереңдегені
Екінші әдіс – моральдық тұрғыдан айыптау.
Сонымен қатар, педагогикалық ұжымы, құрбы-құрдастары,
Үшінші әдіс – қиын баланың бағдарын,
Қиын тәртiптi балаға айналмау үшiн оған көптеген ақыл-кеңес сонымен
Бәрiмiзге белгiлi, бiздiң қоғам аса күрделi жағдайларды бастан кешiрдi.
Абу Насыр Әл-Фараби «Тәрбиесіз қолға
Қолданған әдебиеттер:
Ағыбаев А. «Жасөспірімдер қылмысына не себеп?». Заң, №5, 2004.
Ақанов А.А., Жылқыайдарова А.Ж. «Мектептердегі нашақорлықтың алғашқы профилактикасының проблемалары»,
Аманқұлова Р.К. «Жасөспірімдердің темекі тартуының алдын алу», Валеология және
Алпысбаева Г. «Есіктен енді есірткі», Оңтүстік Қазақстан газеті, №74,26
Арғынбаев Х.А. Қазақ халқындағы семья және неке. Аламты. 1973.
Атемова Қ. «Қазақ отбасындағы тәрбие үрдісі», Қазақстан мектебі, №1,2006.
Ахметжанова Н. «Мінез-құлқы қиын балалар», Ұлағат, 2001ж. №1.
Ахметжанова Н. «Қиын балалар қиғылығының қыры»,Ұлағат,№2, 2000.
Аяғанова Б., Тәжин А. Социология негіздері , Алматы: Ана
Әбиев Ж.Ә., Бабаев С.Б., Құдиярова А.М. Педагогика: Оқу құралы.
Әбенбаев С.Ш. Тәрбие теориясы мен әдістемесі : Оқу
Бикенов К.Ү., Жаназарова З.Ж., Нұрбекова Ж.А. Отбасымен әлеуметтік
Байтабанова А. «Сынып жетекшінің қиын оқушымен жұмысы», Сынып жетекшісі,
Батталханов Е. ««Қиын» оқушылармен жұмыс ерекшелігі», тәрбие құралы, №4,
Байшуақова М. « Ата-аналармен жұмыс », №3/2005.
Белинский В.Г. ,,О воспитаний детей,,.
Бейсебаева С.Б. « Жастардың девиатттық мінез – құлқының дамуына
Бейімбет Қ.Ж. Ұрпақ тәрбиелеу ұлағатты іс. Алматы. 2005.
Василькова В.А., ВасильковаВ.В. Социальная педагогика.М.:200
Галагузова М.А. ,,Социальная педагогика,, .Курс лекций. М. 2000г.
Грачев Л.К. Программа социальной работы с семьями, имеющими детейинвалидов.М,1992.
Гребенников И.В. Основы семейных жизни. М., Просвещение, 1991.
А.И.Кочетов, Н.Н. Верцинская , Работа с трудными детьми. М,
Қайырова.Ж, «Ауытқушы мінез-құлықтың шығу себептері мен фокторлары», Қазақстан мектебі,
Керимов Я.К., Трофинов В.В. Трудный подросток А., 1989.
Керимов Л.К. Қиын оқушылар және оларды қайта тәрбиелеу мәселелерi
Қалаубек С. «Қиын балаларға көмек», Ұлағат, №5, 2004.
Қазымбетова Д.К. « Жастардың жат қылықтарының профилактикасы мен күресу
Қоянбаев Ж.Б., Қоянбаев Р.М. Педагогика. Алматы. 1998.
Қоянбаев Ж.Б. Семья және балалар мен жеткіншектер тәрбиесі. Алматы:
«Қазақстан Республикасының Мемлекеттік жастар саясаты
ҚР «Неке және отбасы туралы заңы», 1998. 17 желтоқсан.
ҚР «Білім туралы заңы», 1999. 7 маусым.
ҚР Президентінің қазақ халқына жолдауы, 2006. 1 наурыз.
ҚР Парламентінің жаршысы. 2002.№16.
Жарықбаев Қ., Қалиев С., Қазақ тәлім-тәрбиесі: Оқу құралы. –Алматы:
«Жастар арасындағы маскүнемдік, нашақорлық және токсикомания зардаптары», Денсаулық, №4,2004.
Жумабаев Қ. ,,Қиын,, оқушыларды мектеп жағдайында тәрбиелеу мәселелерi. А.,
Дети с отключениями в развитий. М., 1988.
Личко А.Е. ,,Подростковая психатрия,,. Ленинград, 1983.
Мадин И.Б., Керимов Л.К. ,,Қиын оқушыларды тәрбиелеу мәселелерi,,. 1974.
Мудрик В.А. Социальная педагогика. М.:2000
Мұсырманов А. «Ата-ана және мектеп ынтымақтастығы», Қазақстан мектебі, №11,
Мырзабаева.Б, Оразымбетова.А, Жайлаубекова.С. «Әлеуметтік педагогтың ауыл мектебіне арналған жұмыс
Назарбаев Н. «Барлық Қазақстандықтардың өсіп-өркендеуі, қауіпсіздігі және әл-ауқатының артуы»,
Назарбаев Н. «Еліміздің болашақта гүлденуі бүгіннен басталады», Егемен Қазақстан,
Нұралиев Р. «Философиялық сөздік». Алматы: Қаз.энциклопедиясы бас редакциясы, 1996.
Макаренко А.С. ,,Ұстаздық дастан,,. 1986.
Макаренко А.С. ,,Ата-аналар,, кітабы. 1988.
Рамазанова П. ««Қиын» балалардың тағдыры қинап тұр», Шымкент келбеті,
Сағымбекова А. ««Қиын бала» мәселесі әлі де қиын», Тәрбие
Сухомлинскиий В.А. «Балаға жүрек жылуы». Минск, 1981.
Степанов В.Г. Психология трудных школников. М., Академия, 1996.
Төлеуова Ж.А. « Ата-ана жауапкершілігі », Шағын мектеп,
Уманов Г.А., Порфенов А.В. ,,Бала бақыты, А., 1978
Қосымша 1.
Қиын балалармен әлеуметтік жұмыс бағдарламасы
Қосымша 2.
Әлеуметтік педагогтың мектептерге арналған жұмыс жоспары
Сыныпқа жетекшілік ету – жақсы мұғалімге жүктелген қосымша міндет.
Осы арада мектеп оқушысын әлеуметтік ортаға неғұрлым оңтайлы
Кейбір авторлар бұл үшін мұғалімдік жұмыстан қолы босаған
Мектеп оқушысының қоршаған ортамен байланыстарының сипаты
Ал енді қоғамға, әрбір оқушы мен оның отбасына қажет
Алдымен, әлеуметтік педагог әрбір өскелең жас адамға
Біліктілігі жоғары маман ретінде әлеуметтік педагогтар, сондай-ақ баланы
Қазіргі әлеуметтік педагогтің ең алдымен әлеуметтік педагогика,
Бүгінгі таңда мектептерінде әлеуметтік педагогтің аса қажеттілігі туындап отырғаны
Әлеуметтік педагог жұмысындағы бастауыш мектептерімен жұмысының өзіндік ерекшелігі
Әлеуметтік педагогтің жұмысының негізгі мақсаты оқушылардың
Міндеттері:
Оқушылардың қажеттілігімен қызығушылықтарын, мінезден ауытқушылығын, әлеуметтік ортаға бейімделу және
Оқушыға қажетті қолдау мен әлеуметтік көмекті өз уақытысында
Оқушы – жеке тұлға мен мекеменің, отбасы, орта,
Жеке тұлғаның бостандығы мен құқығын жүзеге асыруда
Әлеуметтік инициативаны дамытуға, әлеуметтік бағдарламаны жүзеге асыруға
Мекемеде, отбасында және қоршаған әлеуметтік ортада
Оқушының салауатты өмір салты үшін әлеуметтік ауытқушылық пен
Оқушыларға көмек көрсету үшін мұғалімдердің, ата-аналардың, әлеуметтік қызмет
Әлеуметтік педагогтың жалпы білім беру мектептердегі жұмысының
Тамыз
Жаңадан келген оқушыларға диагностика жасау.
Әлеуметтік-медико-педагогикалық сарапшыларға осы мағлұматтарды тапсыру (көрсету).
Алынған нәтижелерді талдау және түзету-дамытып оқытудағы сыныптарыды қалыптастыру.
Жүргізілген диагностикалық нәтиже бойынша оқушыларға деген көзқарас қалыптастыру.
Оқушыларды қолдауда және әлеуметтік қорғауда әкімшілік ұйымдары мен әлеуметтік
Алынған мағлұматтарды талдау негізінде әлеуметтік педагогтің түзету жұмыс жоспарын
Қыркүйек
Сынып жетекшімен жұмыс:
оқушыларға жүргізілген диагностикалық жұмыстың нәтижелерін сынып жетекшілерін таныстыру;
түзете-дамытып оқытуда сынып оқушылар туралы педагогикалық көзақарас пен мінез-құлқын
түзете-дамытып оқуты сыныптарында оқу-тәрбие процесін ұйымдастыруда біркелкі талаптарға байланысты
өткен оқу жылында өткізілген педагогикалық консилиумді мектеп мұғілімдермен бірлесе
мектеп бітіруші оқушыларға (9-11 сынып) педагогикалық мінездеме беруге байланысты
Оқушылармен жұмыс:
мектеп оқушыларының қоршаған ортасның дамуын бақылау, мониторинг жасау;
оқушылардың мінез-құлқындағы ерекшелігін диагностикалау;
жалпы оқу қабілеті мен дағдыларын диагноситкалау;
оқушылардың әлеуметтік ортасын диагностикалау (отбасы, қарым-қатынас жасайтын ортасы,
оқушыға әлеуметтік психологиялық-педагогикалық мінездеме құру;
оқушыларға жүргізілетін түзету жұмыстарының жолдарын жасау.
Отбасымен жұмыс:
оқушылардың әлеуметтік өмірінің жағдайын диагностикалау;
оқушылардың отбасымен зерттеу жұмыстарын талдау;
ата-аналар жиналысында, ата-аналарға дәріс тақырыптарын өңдеу;
сынып жеткешілерінің ата-аналармен жұмысын талдау, ұсыныс беру;
оқушылардың мектепте, әлеуметтік ортаға бейімделу процесін мектеп ішінде бақылауға
ата-аналарға жеке кеңес беруді жүргізу.
Қазан
Түзете-дамыта оқыту сыныптарында диагностиканы жүргізу минимумы.
Түзете-дамыта оқыту сыныптарында қоғамдық іскерлік пен дағадйларды қалыптастыру жұмыстары.
Түзете-дамыта оқыту сыныптарында сенсорлық-моторлық дағдыларды жүзеге асыруға бағытталған жұмыс.
Оқушылар мен ата-аналарға жеке кеңес беру.
Қараша
Түзете-дамыта оқыту сыныптарында түзету жұмысы (бейімделудің алдын алу, оқу
Жаңадан келген оқушыларды мектепке бейімдеу бағдарламасын жүзеге асыру (жаңадан
Сынып жетекшілері мен пән мұғалімдеріне оқушылардың әлеуметтік карталарын жинауға
Ата-аналар мен оқушыларға жеке кеңес беру.
Оқушылардың әлеуметтік педагогикалық ерекшелік мағлұматтарын диагностикалау.
Желтоқсан
Оқушылардың әлеуметтік-психологиялық-педагогикалық өзгерістерінің мониторинг-динамикасы.
Сынып жетекшілері мен пән мұғалімдерін мониторинг нәтижесімен таныстыру.
Мониторинг нәтижесімен ата-аналарды таныстыру.
Әлеуметтік қызметкер мен әкімшілік органдарымен мониторинг нәтижесін көрсету.
Мониторинг жүргізуде анықталған өзгерістерді әлеуметтік педагогикалық процесте түзету.
Қаңтар
Оқушылар мен мұғалімдерге жеке кеңес беру.
Оқушылардың жинақталған мәліметтерінің әлеуметтік-педагогикалық ерекшеліктерін қорытындылау.
Әлеуметтік қызметкерлермен, әкімшілікпен кеңесе отырып, жергілікті мекемелерге жоспар жасау.
Әлеуметтік қызметкерлер мен әкімшілік органдардан алған мағлұматтарды диагностикалау негізінде
Оқу мотивациясы жоғары оқушылардың үздіксіз оқуын қамтамасыз етуге бағытталған
Ақпан
Оқушылардың әлеуметтік картасын толтыру үшін сынып жетекшілері мен
Ата-аналар мен оқушыларға жеке кеңес беру.
Оқушылардың әлеуметтік педагогикалық ерекшелігі жөнінідегі мағлұматтарын диагнотикалау.
Әлеуметтік қызметкер, мұғалім, психолог, әкімшілік органдарның өкілдерімен кеңесе отырып
Наурыз
Әлеуметтік-педагогикалық аумақтағы мониторинг-динамикалық өзгерістерді қарастыру.
Әлеуметтік-педагогикалық процестер мониторинг өзгерістерді біле отырып түзету жұмыстарын жүргізу.
Ата-аналарды, сынып жетекшілерін, пән мұғалімдерін мониторинг нәтижесімен таныстыру, әлеуметтік
Сынып жетекшілерінің оқушылардың педагогикалық мінездемелерін толтыруын қадағалау.
Ата-ана және оқушыларға жинақталған мағлұматтар
Түзете-дамыта оқытудағы сынып оқушыларының танымдық қызығушылығын дамытуға бағытталған
Сәуір
Әлеуметтік педагогтың сынып жетекшілері, пән мұғалімдері, ата-аналармен мониторинг
9-11 сынып оқушыларымен жеке кәсіби бағытта жұмыстар жүргізу.
Мектепте әлеуметтік педагогикалық қызметті өз деңгейінде талдау және жүзеге
Оқушыларды аттестация жүргізу барысында стресстік жағдайлардың туындау мүмкіндігіне байланысты
Оқушыларды оқу-тәрбие процесіне бейімдеу.
Ата-аналар, оқушылар, мұғалімдерге мәліметтердегі көрсеткішке байланысты жеке кеңес
Мамыр
Келесі оқу жылында кемшіліктер жібермеу үшін мектептегі өткен оқу
Жаңа оқу жылының жұмыс жоспарын құру.
Қорытынды педагогикалық кеңесте талқыланған сынып жетекшілерінің педагогикалық консилиум және
Сынып жетекшілеріне педагогикалық көрсеткіштердің қорытындысындағы кемшіліктерді түзетуге ұсыныс жасап,
Жаздық еңбек-сауықтыру кезеңін ұйымдастыру үшін ата-аналарға әлеуметтік-педагогикалық кеңес беру.
Жаңа оқу жылының ата-аналар жиналысына тақырыптар құру.
Мектептегі әлеуметтік педагогикалық жұмыс динамикасының өзгерістерін айқындау үшін өткен
Сынып жетекшілерінің, пән мұғалімдерінің алдағы іс-әрекет мақсатында болжау жасау.
Әлеуметтік педагогикалық қызметтің қорытынды нәтижелерін педагогикалық кеңесте
Ескерту. Берілген әлеуметтік жұмыс жоспарын оқушылардың контингент ерекшелігіне байланысты
Қосымша 3.
Космплекстік диагностикалық бағдарлама
Нені зерттейміз? Ауытқушылық
жоқ орташа айқын
Сыртқы көрінісі: көзқарасы, бет-әлпеті, мимикасы, позасы, жүріс-тұрысы, киім-киісі
Физиологиялық дамуы: жоғарғы, қалыпты және төмен
Интеллектуалдық дамуы: Оқуға қатынасы, ойлау ерекшелігі, еске сақтау қабілеті,
Эмоционалдық реакциясы: көңіл-күйі, оның өзгергіштігі қандай эмоцияның көрсетілуі,
Қызығушылығы мен хоббиі, оның қызығушылығының бағыты, жеткен жетістіктері
Қатынасы, мұғалімнің достарын, үлкендерден, аға сіңлілерімен, ата-аналарымен
Ассоциалдық (әлеуметтік емес тәртіптер) ұрлық, темекі шегу, өтірік айту,
Осы диагностикалық бағдарламаның нәтижесі коррекциялық көмекті қажет ететін
Қосымша 4.
Ата-ананың қамқорлығынсыз қалған балаларды
орталықтандырылған есепке алуды ұйымдастырудың
ережесіне қосымша
БАЛАНЫҢ САУАЛНАМАСЫ
__________________________________________
(сауалнаманың нөмері)
______________________________________________________________
(сауалнаманы толтырған органның атауы)
Тіркелген (толтырылған күні)
______________________________________________________________
(жылы, күні, айы)
БАЛА ТУРАЛЫ МӘЛІМЕТ______________________________________________
(толтырылған күнгі)
______________________________________________________________
Жынысы_____________ Туған күні __________________________________________
(туған жылы, күні, айы)
Әлеуметтік мәртебесі
_________________________________________________________________________
(ата-анасынан айырылуы жағдайы)
Туған жері________________________________________________________________
(облыс, аудан, елді мекен)
_________________________________________________________________________
Тууы туралы куәлік
нөмері ____________сериясы__________________ Берілген күні _________________
Ерекше белгілері ________________________________________________________
(бойы, салмағы, көзінің түсі, шашының түсі)
Мінез-құлықтық ерекшеліктері _____________________________________________
(көпшіл, тұйығы және тағы басқа)
Баланың орналасқан жері___________________________________________________
_________________________________________________________________________
Денсаулық жағдайы туралы
Қосымша 5.
АТА-АНАСЫ ТУРАЛЫ МӘЛІМЕТ
(толтырылған күнгі)
Анасы __________________________________________________________________
(тегі, аты, әкесінің аты)
Туған күні _______________________________________________________________
(жылы, күні, айы)
Тұратын жері ____________________________________________________________
_________________________________________________________________________
Әлеуметтік анықтама ______________________________________________________
(жұмыс орны, денсаулық жағдайы
_______________________________________________________________________________________
қалыпты, созылмалы науқастары, мүгедектігі)
Әкесі ___________________________________________________________________
(тегі, аты, әкесінің аты)
Туған күні _______________________________________________________________
(жылы, күні, айы)
Тұратын жері ____________________________________________________________
_________________________________________________________________________
Әлеуметтік анықтама ______________________________________________________
(жұмыс орны, денсаулық жағдайы
_______________________________________________________________________________________
қалыпты, созылмалы науқастары, мүгедектігі)
Аға-інілері, апа-сіңлілері, басқа туыстары____________________________________
________________________________________________________________________
(тегі, аты, әкесінің аты, тұратын жері)
______________________________________________________________________________
Қосымша ақпарат_____________________________________________________________
______________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________
Қосымша 6.
Құрметті әріптестер!
Сіздерді тәртібінде ауытқулары бар жасөспірімдер
Сіздің қызығушылығыңызға және шынайы қатысқандарыңызға
Сіздердің назарларыңызға бірқатар сұрақтар ұсынылып
Алдын ала қатысқандарыңыз үшін сіздерге
Алты балдық шкала бойынша сіз жұмыс істейтін топтарға балалардың
мүлдем кездеспейді.
өте кем кездесіп тұрады.
кем кездесіп тұрады.
анда-санда кездесіп тұрады.
жиі кездесіп тұрады.
өте жиі кездесіп тұрады.
Мектепте тәртіп ережесін бұзуы (сабақтан қалу, сабақтан себепсіз қалу,
үйден қашып кету.0, 1, 2, 3, 4, 5.
дөрекілік, балағат сөйлеу. 0, 1, 2, 3, 4, 5
алкогольді ішімдіктерді қабылдауы, маскүнемдік. 0, 1, 2, 3, 4,
шылым шегу. 0, 1, 2, 3, 4, 5
жыныстық қатынасты ерте бастау. 0, 1, 2, 3, 4,
бұзақылық. 0, 1, 2, 3, 4, 5
өзгелерді кемсіту. 0, 1, 2, 3, 4, 5
ұрлық. 0, 1, 2, 3, 4, 5.
бағынбау, үлкендер тарапынан сынау. 0, 1, 2, 3, 4,
өрескел киімдер кию, сәндену, шаш сәндеу 0, 1,
оқуға деген теріс ұғым. 0, 1, 2, 3, 4,
төбелестер, тәнге жарақат салу. 0, 1, 2, 3, 4,
наша қабылдау. 0, 1, 2, 3, 4, 5
тағы басқа нәрсе. 0, 1, 2, 3, 4, 5.
Жұмыста қандай топтағы балдардың тәртібінің мөлшерден ауытқуында үлкен қиыншылықтарды
Неліктен?______________
Балалар мен жасөспірімдердің тәртібіндегі ауытқулардың қандай түрінде (өз тәжірибеңізден
4. Алты баллдық жүйе бойынша балалар мен жасөспірімдердің тәртібіндегі
қатты әсер алуға ұмтылу. 0, 1, 2, 3, 4,
баланың аурулары. 0, 1, 2, 3, 4, 5.
балалардың жоғарғы қоздырғышы, өзін бақылай алмауы. 0, 1,
жанұядағы келеңсіз ситуация. 0, 1, 2, 3, 4, 5.
өзіндік әрекеттерге және тәуелсіздікк ұмтылу. 0, 1, 2,
қиын педагогикалық ситуациялардан қалай шығу туралы ата-аналардың білімінің жеткіліксіздігі.
оқудан қалып кету. 0, 1, 2, 3, 4, 5.
құрбылары тарапынан менсінбеушілік. 0, 1, 2, 3, 4, 5.
балалардың қиыншылығын үлкендердің түсінбеуі. 0, 1, 2, 3,
баланың өзіне деген сенімсіздігінің жетіспеуі. 0, 1, 2, 3,
балалардың жетістіктерін үлкендердің теріс бағалауы. 0, 1,
өмірдегі стресстік ситуациялары. 0, 1, 2, 3, 4, 5.
бала өміріндегі күшті ассоциалды экономикалық ситуация (нашар қолдану, ата-аналардың
бұқаралық ақпарат құралдары арқылы келетін зорлық, қатыгездік, жауапқа тартылмау
ата-аналардың мөлшерден тыс босамауы. 0, 1, 2, 3, 4,
ата-аналармен дау-жанжалы. 0, 1, 2, 3, 4, 5.
ата-аналар тарапынан (педагогтар) тыйым салу. 0, 1, 2, 3,
жанұядағы ұрыс-керіс, кею. 0, 1, 2, 3, 4, 5.
баланың интеллектуалды нашарлығы. 0, 1, 2, 3, 4, 5.
балалардың қарым-қатынасының аса жоғарлылығы. 0, 1, 2, 3, 4,
балалардың әсерлік бақылауының төмендігі дәрежесі. 0, 1, 2, 3,
тұйықтық, өзгелердің түсінбестігі. 0, 1, 2, 3,
аса артық бақылау, ата-аналардың үстемдігі (педагогтардың). 0, 1, 2,
зиянды ықпалдарға балалардың қарсылық көресте алмауы. 0, 1, 2,
генетикалық бейімділігі. 0, 1, 2, 3, 4, 5.
психофизикалық дамудың және жыныстық жетілудің біркелкі еместігі. 0, 1,
тағы басқа нәсрсе_______________ 0, 1, 2, 3, 4, 5.
5.Сіз профилактикалық жұмыстарын ұйымдастыруда қандай мақсаттар қоясыз? _______________
6.Өз жұмысыңызда жасөспірімдер мен балалардың тәртібінің ауытқуындағы профилактикамен түзетуде
6.1. Даму мен тәрбие туралы жеке бағдарламаны талдау неге
6.2. Қиын балаларды мектептегі үйірмелерге, секцияларға, бірлестік жұмыстарына
6.3. Балаларды қызықты, қиын әрекеттерге енгізу _______________
6.4. Қиын балалар тәрбиеленіп жатқан жанұяға барып тұру (қанша
6.5. Ауытқу тәртібі мәселесіне арналған ата-аналар жиналысын өткізу (тақырыбын
6.6. Қиын балаларды жеке жоспар бойынша оқыту (қанша адам).
6.7. Қиын балалар мәселесіне арналған сынып сағаттарын өткізу.
6.8. Қиын балалардың ата-аналарымен жеке әңгіме жасау (негізгі тақырыптарды
6.9. Педагогикалық кеңес-консилумдар өткізу кейбір балалардың ауытқу тәртібін түзету
6.10. Жасөспірімдерге консультациялар өткізу (қандай мәселелер жайында көрсетіңіз)? _______________
6.11. Балалар мен жасөспірімдемен топтық сабақтар өткізу (қандай көрсетіңіз)?
6.12. Осы топтағы балалардың тәртібіне диагностика
6.13. Балалар мен жасөспірімдердің өзара көмек тобын құру,
6.14. Тағы басқа нәрселер _______________
7. Сіз қолданған амалардардың қайсысы сіздің көзқарасыңыз бойынша
8. Тәрбие жұмысын ұйымдастыруда қиын балалардың
8.1. белсенділік.
8.2. тәуелсіздік.
8.3. өжеттік.
8.4. әртүрлі қызығушылық.
8.5. өз бетінше әрекет жасау.
8.6. өмірдегі қиыншылықтармен кездесу тәжірибесі.
8.7. батылдық.
8.8. қалыптан тыс.
8.9. тағы басқа нәрсе.
9. Тәртібінде ауытқуы бар балалармен жұмыс үстінде, қандай мамандармен
9.1. Психологпен;
9.2. Әлеуметтік педагогпен;
9.3. Дефектологпен;
9.4. Психотерапевтпен;
9.5. Педиатрмен;
9.6. Кәмелетке толмаған балалардың ісі жөніндегі инспектормен;
9.7. Логопедпен;
9.8. Психоневрологпен;
9.9. Өзім жұмыс істеймін;
9.10. Тағы басқамен _______________
10. Қиын балалар мен жасөспірімдердің профилактикасы мен түзету жұмысында
11. Жыл бойына қиын балалар мен жасөспірімдердің қанша
Өзіңіз туралы кейбір мәселелерді хабарлаңыз.
Қазір жұмыс істеп жүрген мекеменің аты ________________
Өзіңіздің алған мамандығыңыз ________________
Балалар мен жасөспірімдермен жұмыстың ұзақтығы
Қиын балалар мен жасөспірімдермен жұмыс істеудің ұзақтығы.
Көмегіңізге рахмет!
Педагогтар мен сынып жетекшілерге арналған анкета
8. Профилактикалық түзету жұмыстарын ұйымдастыруда қандай мақсат қоясыз?
9. Егер жұмыс барысында қиын балалармен қиындық туған жағдайда
9.1. Сынып жетекшіден
9.2. Мектеп психологынан
9.3. Әлеуметік педагогтан
10. Сіз жұмыс істеп жатқан сыныптағы балалардың қаншасын қиын
Өзіңіз туралы кейбір мәліметтерді хабарлаңыз:
Білім беру мекемесінің аты және нөмері ________________
Өзіңіздің алған мамандығыңыз ________________
Егер сіз осы мамандық бойынша жұмыс істесеңіз, кім болып
Балалар мен жасөспірімдермен жұмыс істеуіңіздің ұзақтығы
Ата-аналарға арналған анкета
Құрметті ата-аналар!
Осы анкетаның сұрағына жауап беруіңізді сұранамыз. Сіздер, мүмкін, білесіздер
Сіздердің жауаптарыңыз қоғам мәселесін әділ
Сұрақтар мен оларға ұсынылған жауаптарды оқыңыздыр.
Өзіңізге тура келетін бірнеше немесе
Алдын-ала қатысқандарыңызға рахмет айтамыз.
1. Қандай тәртіп формаларын мөлшерден ауытқу деп атар
а) мектепте тәртіп ережесін бұзу (сабақтан қалу, кешігу, үй
ә) үйден қашу
б)
2. Өз балаңыздың немесе құрдастарының арасында
3. Күніне қанша уақыт балаңыз (немесе
а) 1 сағаттан көп емес;
ә) 2-3 сағат
б) 4-5 сағат
в) 6-8 сағат
г) 8 сағаттан көп
д) жауап беруге қиналамын
4. Сабақтан тыс бос уақытта балаңыз не
________________________________________________
5. Сіздің ойыңызша, тәртіптің мөлшерден ауытқуына
а) қатты әсерлер алуға талпыну
ә) баланың ауруы
6. Балаңыздың қиын ортаға кіріп кетуінен қорқасыз ба?
а) Ия
ә) жоқ
б) жауап беруге қиналамын
7. Егер үрей туса, не нәрседен?
________________
8. Сіздің пікіріңізше, неліктен жастардың қылмыс жасауы мөлшерден ауытқу
а) қатты әсер алуға талпыну
ә) жауап беруге қиналамын
6. Егер сізден көмек сұраған жағдайда қандай жәрдем берер
а) қолдан келген көмекті
б) көмек беруден аулақпын
7. Тәртіптің мөлшерден ауытқуының қандай түрлері, сіздің
а) мектепте тәртіп ережесін бұзуы
ә) құқық бұзу
8. Қалай ойлайсыз, тәртіптің жалпыға бірдей нормадан ауытқуы
Кейбір мәліметтер жайында айтыңыз
Жынысы ________________
Жасы ________________
Мекен жайы (көрсетіңіз) ________________
Мамандығы немесе ата-аналарының кәсібі ________________
Сізден басқа жанұя құрамына кім кіреді? ________________
Көмегіңізге рахмет!
Өзіңіз туралы кейбір мәліметтер беріңіз:
Сіздің жасыңыз ________________
Біліміңіз ________________
Мамандығыңыз немесе кәсіп түрі ________________
Мекен жайыңыз (атап көрсетіңіз) ________________
Қанша балаңыз бар (жынысы мен жасын атаңыз) ________________
Жұмысқа қатысқаныңызға сізге рахмет айтамыз!
Балалар мен жасөспірімдерге арналған анкета
Балалар!
Қазаргі заманда маскүнемдік, нашақорлық, қылмыскерлік және
Осы мәселелер өршіп кетпеуі үшін сіздердің көмектеріңіз
Біз сіздерді шынайы және адал
2. Сіздің құрдастарыңызда осы тәртіптің қайсы түрі басымдау
а) мектепте тәртіп ережесін бұзу
ә) темекі мен ішімдікке әуес
б) бұзықтыққа бір табан жақын
3. Сіздің ойыңызша, бірінші екі сұрақ бойынша көбіне
а) өзіндік бақылау
ә) бұқаралық ақпарат құралдар мәліметтері
б) ата-аналар пікірі
в) мұғалімдер пікірі
г) өз достарыңыздың пікірі
д) тағы басқа нәрселер_______________
Қосымша 7.
Әлеуметтік педагогтың қиын жасөспірімдерді тәрбиелеудегі атқаратын іс-шара жоспары
Іс-шаралар Уақыты Жауаптылар
1. Әлеуметтік педагог және сынып жетекшілермен бірге отырып қадағалау
1-10 Әлеуметтік педагог, психолог
2. Қиын балалардың жеке карточкалары және оларға анализ
10-30 әлеуметтік педагог, сынып жетекшісі
3.Қиын балаларға бақылау жүргізу
а) сабаққа қатысуын
ә) үлгерімін
б) әлеуметтік көмек көрсетуін Жыл бойы
9-ай
қыркүйек- мамыр әлеуметтік педагог, сынып жетекшісі, психолог
4. Ата-аналармен және туған туыстармен байланыста болу (жеке кеңестер
5.Әлеуметтік жағдайы төмен жанұяда тәрбиесі қиын баламен жеке
6. Қиын балаларды тәрбиелеуде көптеген іс-шараларды іске асыру.
Айдың соңында әлеуметтік педагог, сынып жетекшісі, психолог
7. Қалалық ІІБ, реабилитация орталығындағы және наркодиспансер орталығындағы қызметкерлермен
8. Семинар, тренинг өткізу. әр айдың 15-20-сына әлеуметтік педагог.
Ф. 4.5-001-19
Бітіруші
Сын пікір
Диплом жұмысының тақырыбы : «Қиын балалармен әлеуметтік жұмысты жаңарту
Дипломдық жұмыс студенттің өз бетінше жеке орындағаны, қазіргі
Диплом жұмысының құрылымы, кіріспеден, үш бөлімнен, қорытындыдан пайдаланылған әдебиеттер
Дипломдық жұмыс орындау барысында біршама қателіктер жіберілген (орфографиялық).
Атқарылған дипломдық жұмыс мамандық бойынша дипломдық жұмыстарға қойылған талаптарға
Сын пікір берушінің аты-жөні:
Ғылыми атағы:
Ғылыми дәрежесі:
Жұмыс орны:
Атқаратын қызметі:
Қолы:
ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ
Педагогикалық мәдениет және өнер институты
Мәдениеттану және әлеуметтік педагогика кафедрасы
«Бекітемін»
кафедра меңгерушісі
«Мәдениеттану және әлеуметтік педагогика»
_________
п.ғ.д., профессор
ДИПЛОМДЫҚ ЖҰМЫС
Жұмыс тақырыбы: Қиын балалармен әлеуметтік жұмысты жаңарту мәселесі
Кеңесші:
(бөлімдер, ғылыми атағы, дәрежесі,Ф.А.Ж)
________________
(мерзімі, қолы)
Тапсырманы алған мерзімі:
Студент
(Ф.А.Ж.)
Пікір беруші:
_______________
(мерзімі, қолы)
Диплом жұмысының мазмұны
№ Бөлімдері Орындалу мерзімі Кеңесші
1 2 3 4
Тапсырманың берілу мерзімі 26 қазан 2006ж.
Диплом жұмысының жетекшісі __________ аға оқытушы
Тапсырманы орындауға қабылдаған студент________
№ ______мемлекеттік аттестаттау комиссиясының
Төрағасына
Педагогикалық мәдениет және өнер факультеті
М.Әуезов атындағы ОҚМУ
(ЖОО-ның аталуы)
Дипломдық жобаны (жұмысты) қорғауға
Қиын балалармен әлеуметтік жұмысты жаңарту мәселесі
(жобаның тақырыбы)
Студент
(аты-жөні)
Сынақ-емтихан тізбесінен көшірме үлгерімі жөніндегі анықтама, дипломдық жоба (жұмыс)
Факультет деканы:
Үлгерімі жөніндегі анықтама
Студент:
(аты-жөні)
.ж. арасындағы
(ЖОО-ның аталуы)
оқыған уақытта мамандықтың оқу жоспарын келесі жоспарын келесі бағдарламамен
өте жақсы _____%;
Орташа балы 4,95.
Факультет хатшысы____________
ДИПЛОМДЫҚ ЖОБА (ЖҰМЫС) ЖЕТЕКШІСІНІҢ ПІКІРІ
Студент_________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________
Жетекші: аға оқытушы
«______»_______________
ДИПЛОМДЫҚ ЖОБА (ЖҰМЫС) ТУРАЛЫ КАФЕДРА ҚОРЫТЫНДЫСЫ
Дипломдық жоба (жұмыс) тексерілген және студент____________________
_________________________________________________________________
Мемлекеттік аттестаттау комиссиясына жобаны (жұмысты) қорғауға
Кафедра меңгерушісі: п.ғ.д., профессор
«______»_______________
Дипломдық жоба (жұмыс) жетекшісінің пікірі
Студент дипломдық жұмысын мына тақырыпта «Қиын баламен әлеуметтік жұмысты
Қазақстан Республикасының Президенті Н.Назарбаев Қазақстан халқына жолдаған жолдауында «Біз
Жасөспірімдер мәселесі біздің болашағымыз жас өскелең ұрпақтың қолында
Зерттеу логикасына сәйкес дипломдық жұмыстың құрылымы кіріспеден, үш тараудан,
Бірінші тарауда: Қиын баланың шығуы және осы қиын баланы
Екінші тарауда: Кәмелетке толмағандар арасындағы құқық бұзушылықтардың профилактикасы мен
Үшінші тарауда; Әлеуметтік педагогтың қиын жасөспірімдермен жұмыс жасау ерекшелігі
Мәселелері қаралған, ұсынылған.
Дипломдық жұмысының материалдары рет ретімен баяндалып, бір тараудан екінші
Жұмыс талапқа сай, безендірілуі және қосымша жасалған материалдары мен
Дипломдық жұмысы қорғауға жіберіледі және өте жоғары бағалауға лайық
Жетекші:
Аға оқытушы
Дипломдық жоба (жұмыс) туралы кафедра қорытындысы
Дипломдық жоба (жұмыс) тексерілген және студент
Мемлекеттік аттестаттау комиссиясына жобаны (жұмысты) қорғауға жіберілді.
Кафедра меңгерушісі:
П.ғ.д.профессор
Қиын баланы жеке қайта тәрбиелеудегі әлеуметтік педагог жұмысының
Тәрбие кезеңдері Тәрбиенің түрі Тәрбиенің бағыт-бағдары Тәрбиенің мақсат-міндеттерін іске
1 2 3 4
1.Дайындық кезеңі (педагогтың тәрбие міндетін атқаруға дайындық жасауы) 1)қиын
2)қиын баланы тәрбиелеуге арнап жоспар жасау;
3)жеке және топтық қайта тәрбиелеу жоспарын жасау 1)қиын бала,
2)бейім-қабілеті мен қызығушылығын ескеріп, қоғамдық тапсырмалар беру. Педагогикалық тұрғыдан
Баланың болашақ бағыт-бағдары: қиын баланың шамалы болса да оңды
2.Сенімдік қарым-қатынастар орнату кезеңі (педагогтің сынып алдындағы жауапкершілігі артатын
2)тәрбие ықпалдарын қабылдауға ынталандырып, мінезін түзетуге талпынту 1)ұжымдағы қиын
2)ішкі жан-дүниесін қайта құруға ынталандыру Белгілі іс-әрекетке жұмылдыру: жеке
Өзін-өзі тәрбиелеуге ынталандыру: әңгімелесу, түсіндіру, сендіру, жаңа, жақсы мінез-құлықтарға,
3.Өзгеріс кезеңі (қайта тәрбиелеудің айқындалған мақсатын педагогтің нақты тәрбие
2)ұжымдық жұмыстарға қатыстыру, өзін-өзі тәрбиелеуге басшылық жасау. 1)қиын баламен
2)қайта тәрбиелеу процесін талдау, қорытындысын шығару, болашақ бағытын белгілеу.
4.Жеке қайта тәрбиелеу процесін бақылау, талдау, қажет болса түзету
Тәрбие процесін бақылау, талдау, түзету енгізу, қорытындысын шығарып, келесі
2
Ата-аналар топтары
Балалары үлгілі отбасылар тобы
Балалары нашар оқитын отбасылар тобы
Тұрмыс жағдайының қиындығы бала тәрбиесіне әсер ететін отбасылар тобы
Материалдық жағдайы өте жақсы отбасылар тобы
Балаға тәрбие берудегі бағыт-бағдары талапқа сай отбасылар
Бала тәрбиесіне көңіл бөлмейтін, селқос қарайтын, ішімдікке әуес
Баланың тәртібі, талпынысы жақсы, бірақ отбасының материалдық тапшылығы бала
Барлық мүмкіндігі бар, тек бала тәрбиесіне кері (әр түрлі
АГРЕССИЯ
Жағымсыз
(оппозициялық қылық)
Ауызша агрессия
(айғай, ұрысу, қорқыту)
Күш көрсету агрессиясы
(білуге қарсы күш көрсету)
Ашулану
(күйгелектік, қызбалылық)
ЖАНАМА АГРЕССИЯ
Бағытталмаған
(көпшілік ішіндегі айқай, тепсіну т.б.)
Бағытталған
(өсек, мысқыл, тілмен шағып алу)
Оқушы
Педагогикалық, пихологиялық, медицианлық зерттеу жасау.
Сырттай жүйелі бақылау.
Ата-ана+мұғалім+оқушы арасындағы ынтымақтастық педагогикасын іске асыру
Нәтижесі
Бала тәрбиесінің алға қадам басуы байқалады.
Адами қасиеттері ашылып, қоғамдық борышын түсіне бастайды.
Жан салауаттылығына бет бұрады.
Семинар, тренингтер, әңгіме, сауалнама, анкета, социометрия, кештер, дөңгелек үстелдер,
Атқаруға тиісті ұсыныстар
Әдістер мен тәсілдер
Тәрбие сағаттары, байқаулар, сөзжұмбақтар, дәріс, шоулар, танымжорықтар, КТК және
Мақсаты
Тәрбиесі қиын балалардың тәртібі мен адамгер-шілік қасиеттерін дамытудағы ауытқушылықтың
Міндеттері
Құралдар
Теледидар, бұқаралық ақпарат құралдары, бейнетаспалар, көрнекі сөздер, журналдар, газеттер
қиын бала деген түсінікті анықтау;
қиын балаға әлеуметтік педагогикалық әсер ету;
қиын баланың қарым-қатынасын зерттеу және оның әлеуметтік ортасы;
қиын балға отбасының әсері.
Нысандар
Суреті





21 қыркүйек 2019ж.
2008-2018 topreferat.com - Қазақша рефераттар, курстық, дипломдық жұмыстар

^