Жұмыссыздық пен кедейшіліктің экономикалық мазмұны диплом жұмысы
№1960


мазмұны
Кіріспе .................................................................................................... 3
1-тарау. Жұмыссыздық пен кедейшіліктің экономикалық
мазмұны ..............................................................................................6-27
1.1. Әлеуметтік әл-ауқаттың мәні, мағынасы және оны
сипаттайтын көрсеткіштері ......................................................... 6
1.2. Жұмыссыздықтың түсінігі мен түрлері ..................................... 9
1.3. Кедейшілік ұғымы және өлшемі ................................................ 15
2-тарау. Қазақстан Республикасы тұрғындарының жұмыспен
қамту деңгейін және әлеуметтік жағдайын талдау....... 28 -51
2.1. Тұрғындардың жұмыспен қамтылу деңгейін талдау және
жұмыссыздық ............................................................................... 28
2.2. Қазақстан Республикасында халықтың өмір сүру деңгейі және
кедейшілік мәселесін шешу жолдары........................................ 34
2.3. Оңтүстік Қазақстан облысында халықтың жұмыспен
қамтылуын талдау және жұмыссыздықты
төмендету мәселері ...................................................................... 39
3-тарау. Оңтүстік Қазақстан облысындағы әлеуметтік қорғау
жүйесін жетілдіру жолдары .................................................. 52-65
3.1. Әлеуметтік қорғау жүйесінің бағыттары ................................. 52
3.2. Әлеуметтік қорғау саласының негізгі көрсеткіштерінің
болжамы ...................................................................................... 55
3.3. Тұрғындарды әлеуметтік қорғау жүйесін жетілдірудің
негізгі бағыттары ....................................................................... 57
Қорытынды ...................................................................................... 65
Қолданылған әдебиеттер ............................................................ 67



Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Жұмыс көлемі: 65 бет
Пәні: Соңғы қосылған дипломдық жұмыстар

-----------------------------------------------------------------------------------

-----------------------------------------------------------------------------------
https://www.topreferat.com/
ДИПЛОМДЫҚ ЖҰМЫСТЫҢ ҚЫСҚАРТЫЛҒАН МӘТІНІ

мазмұны
Кіріспе .................................................................................................... 3
1-тарау. Жұмыссыздық пен кедейшіліктің экономикалық
мазмұны ..............................................................................................6-27
1.1. Әлеуметтік әл-ауқаттың мәні, мағынасы және оны
сипаттайтын көрсеткіштері ......................................................... 6
1.2. Жұмыссыздықтың түсінігі мен түрлері ..................................... 9
1.3. Кедейшілік ұғымы және өлшемі ................................................ 15
2-тарау. Қазақстан Республикасы тұрғындарының жұмыспен
қамту деңгейін және әлеуметтік жағдайын талдау....... 28 -51
2.1. Тұрғындардың жұмыспен қамтылу деңгейін талдау және
жұмыссыздық ............................................................................... 28
2.2. Қазақстан Республикасында халықтың өмір сүру деңгейі және
кедейшілік мәселесін шешу жолдары........................................ 34
2.3. Оңтүстік Қазақстан облысында халықтың жұмыспен
қамтылуын талдау және жұмыссыздықты
төмендету мәселері ...................................................................... 39
3-тарау. Оңтүстік Қазақстан облысындағы әлеуметтік қорғау
жүйесін жетілдіру жолдары .................................................. 52-65
3.1. Әлеуметтік қорғау жүйесінің бағыттары ................................. 52
3.2. Әлеуметтік қорғау саласының негізгі көрсеткіштерінің
болжамы ...................................................................................... 55
3.3. Тұрғындарды әлеуметтік қорғау жүйесін жетілдірудің
негізгі бағыттары ....................................................................... 57
Қорытынды ...................................................................................... 65
Қолданылған әдебиеттер ............................................................ 67
КІРІСПЕ
Тақырып өзектілігі: Елімізде «Кедейлік және жұмыссыздық» проблемасы толастар емес,
Бағдарламаның басымды бағыттарының бірі қоғамдық – саяси тұрақтылық және
Қазақстан Республикасы Президенті Н.Ә. Назарбаев «2008-2010» ауыл жылы бағдарламасын
Қазақстан Үкіметі кедейлікті азайту жөнінде міндеттеме қабылдады. Мыңжылдық дамуының
Жұмыссыздық және Кедейлік мәселесінің маңыздылығын түсіне отырып, Қазақстан Үкіметі
Кедейлік дегеніміз – күрделі құбылыс, оның әлеуметтік-экономикалық және мәдени
Кедейліктің негізгі себептері жұмыссыздықпен төмен деңгейдегі жалақы болып табылады.
Жұмыссыздық күрделі әлеуметтік-экономикалық проблема ретінде қалып отыр. Жұмыссыздық деңгейін
Дипломдық жұмысытың мақсаты мен міндеттері:
Тұрғындардың әлеуметтік экономикалық мәселелері өзгермелі, көп сипатты болғандықтан әлеуметтік
Дипломдық жұмысытың құрылымы мен көлемі:
Дипломдық зерттеу кіріспеден, үш тараудан, қорытындыдан, пайдаланған әдебиеттер тізімінен
1. ЖҰМЫССЫЗДЫҚ ПЕН КЕДЕЙШІЛІКТІҢ ЭКОНОМИКАЛЫҚ МАЗМҰНЫ
Әлеуметтік әл-ауқаттың мәні, мағынасы және оны
сипаттайтын көрсеткіштер
Әлеуметтік экономикалық саясат тұрғындардың әл-ауқатын реттеуге, өмір сүру деңгейін
тұрғындардың жұмыспен қамтылуы;
жұмыссыздық;
кедейшілік;
тұрғындардың табысы, жалақысы, зейнетақысы, ең аз күнкөріс шамасы, жәрдемақы
Әлеуметтік экономикалыиқ көрсеткіштердің әрқайсысына жеке тоқталып өтетін болсақ;
Халықтың жұмыспен қамтылуы
Тұрғындардың жұмыспен қамтылған бөлігі, яғни басында жұмысы бар, табысы
Еңбек ресурстарына халықтың жұмыс істеуге қабілетті бөлігі жатады. Еңбек
Белсенді халықтар екіге бөлінеді, экономикалық тұрғыдан белсенді және белсенді
Жұмыс күшінің жоғарғы ұтқырлығы (мобильділігі) еңбектің жаңа формаларының дамуымен,
Экономикадағы жұмыспен қамтылған тұрғындар өздерін - өздері асыраушылар немесе
Жұмыссыздық
Жұмыссыздар олар республикамыздың ұлттық заңында қабылданған белгілі бір жасқа
1. 15 жас және одан асқан ересек адамдар;
2. жұмысы болмаған, бірақ жұмыс істеуге әзір адамдар;
3. жұмыспен қамту қызметінің көмегімен және өз бетінше
Ресми жұмыссыздық деңгейі – жұмыспен қамту қызметінде тіркелген жұмыссыздар
Жәрдемақы алатын жұмыссыздар саны – жұмыссыздық жөніндегі жәрдемақы жұмыспен
Кедейшіліктің өсуі, жұмыссыздыққа, қоғамның әлеуметтік жағына өз әсерін тигізеді.
Тұрғындар дағдарыстық жағдайды әртүрлі қабырлдайды, өмірден өтуі, жағдайдың нашарлауы
Жұмыссыздықтың өсуі, жұмыстылықтың қысқаруы, кедейшілік, жоқшылық – қоғамдық өмірдің
Кедейшілік дегеніміз – күрделі құбылыс, оның әлеуметтік – экономикалық
Күнкөріс минимумы(8730 теңге) – кедейлікті азайту жөніндегі мемлекеттің әлеуметтік
Жұмыссыздықтың түсінігі мен түрлері.
Экономикалық әл-әуқатты сипаттайтын көрсеткіш жұмыссыздықтың түрлері.
Жұмысшы күші мөлшерінің артуы, яғни еңбек ұсынысының жұмыс орны
Жұмыссыздықтың негізгі түрлері:
Фрикциондық;
Құрылымдық;
Табиғи;
Циклдық;
Жаңа жұмыс іздеп жүрген немесе жұмыс орнын ауыстыратын адамдарды,
Құрылымдық жұмыссыздық - экономика құрылымның өзгеруіне байланысты, кәсіби
Фрикциондық және құрылымдық жұмыссыздықтың қосындысы табиғи жұмыссыздықты білдіреді.
Табиғи жұмыссыздықтың деңгейі мыналарға байланысты:
жұмысшы күшінің құрамы;
жұмыссыздық фактіге негізделген деңгейі;
жалақы ставкасының номиналды болуы;
жұмыссыздық бойынша пособия мөлшеріне енуі.
Экономиканың циклдық дамуы циклдық жұмыссыздықты тудырады.
Экономикалық өсу кезінде өндіріс көлемі артуы қосымша жұмысшы күшін
Әлеуметтік теңдік пен теңсіздік деңгейі жан басына шаққандағы табысы,
Елбасымыз Н.Ә.Назарбаев (2008-2010 жж) өз еңбектерінде еліміздің әлеуметтік экономикалық
ең алдымен еңбекке қабілетсіз және жағдайы нашар жіктерді зейнеткерлерді,
ғылымға, мәдениетке, білім беруге және денсаулық сақтауға мемлекеттік қолдау;
жұмыссыздық жөнінде әлеуметтік кепілдікті қамтамасыз ету;
кедейліктің алдын алу;
күнкөріс көздері болып табылатын әлеуметтік экономикалық көрсеткіштерді көтеру.
Қазақстан Республикасының экономикалық саясатының негізгі мақсаты инфляцияның төменгі
Нарықтық экономикаға өткеннен кейін қоғамда диффенциация пайда болды,
Экономикалық белсенді халық - жұмыспен қамтылған халықты (белгілі бір
Экономикалық белсенділік деңгейі тауарлар мен қызмет көрсетулер үшін мүмкіндікті
Жұмыспен қамтылу азаматтардың жеке қажеттіліктерін қанағаттандыру үшін қажет табыс
Толық қамтылу – жұмыс істегісі келгендердің барлығы жұмыспен қамтамасыз
Жұмыспен қатылу деңгейі экономикалық белсенді халықтан есептелген пайыздардағы жұмыспен
Жұмыссыздық эканомикалық белсенді халықтың бір бөлігінің еңбек рыногында талап
Жалпы жұмыссыздық – үш крийтериге қатар жауап беретін адам
а) істейтін жұмыс (табысты жұмыс жоқ)
б) белсенді түрде іздеп жүр
в) бегілі бір уақыт аралығында жұмысқа кірісуге даяр (қағида
Ресми жұмыссыздық – маусымдық ауытқуларға түзетусіз, мемлекеттік органдарда тіркелген
Жасырын (бүркемелі) жұмыссыздық – жұмыс істегілері келетін бірақ жұмыссыз
Созылынқы жұмыссыздық – 12 айға және одан ұзақ уақытқа
Жұмыссыздық деңгейі жұмыс күшінің жалпы санындағы жұмыссыздардың үлесін
Жалпы жұмыссыздық деңгейі - жұмыс күшінен пайыздық есептердегі жұмыссыздар
Ресми тіркелетін жұмыссыздық деңгейі – эканомикалық белсенді халықтан пайыздарға
Жұмыссыздықтың орташа ұзақтығы адамның қанша ай жұмыссыз жүрген уақытын
Жасқа қарай жұмыссыздық индикатор белгілі бір жас топтарына қарай
Білім деңгейі бойынша жұмыссыздық индикатор білімінің түрлі деңгейлері бойынша
Жастар жұмыссыздығы индикатор жеке төрт көрсеткіштен тұратын олардың әр
а) жастар жұмыссыздығының деңгейі (жастар жұмыс күшінің жалпы санындағы
б) жастар жұмыссыздығы деңгейінің ересек халық арасындағы жұмыссыздық деңгейіне
в) жалпы жұмыссыздар санындағы жұмыссыз жастардың үлесі.
г) жалпы жастар санындағы жұмыссыздар үлесі.
Жастар термині астарындағы индикаторды есептеу кезінде 15-24 жастағы халық
«Қазақстан Республикасындағы еңбек туралы» Заңнан
11-бап. Жұмысқа қабылдауға рұқсат етілген жас
жеке еңбек шартын он алты жасқа жеткен адамдармен жасауға
орта білім алған немесе жалпы білім беретін оқу мекемелерін
ата – ананың біреуінің (қамқоршысының) келісімі арқылы жеке еңбек
ауыр дене жұмыстарымен зианды және қауіпті еңбек жағдайларында бекітілген
45-бап. Жұмыс уақытының қалыпты ұзақтығы
2. жұмыс уақытының қалыпты ұзақтығы аптасына 40
сағаттан аспауы тиіс.
46-бап. Жұмыскерлердің жеке санаттарына арналған
жұмыс уақытын қысқартылған ұзақтығы.
жұмыскерлердің жеке санаттары үшін жұмыс уақытының
қысқартылған ұзақтығы белгіленеді
он төрттен он алты жасқа дейінгі жұмыскерлер үшін аптасына
ауыр дене жұмыстарын істейтін және зианды еңбек жағдайларындағы жұмыстар
47-бап. Бес күндік немесе күндік жұмыс аптасы және
күнделікті жұмыстың ұзақтығы.
Жұмыскерлер үшін екі күн демалыс берілетін бес күндік жұмыс
60-бап. Төлем жасалатын жыл сайынғы еңбек демалысы.
3. төлем жасалатын жыл сайынғы еңбек демалысы
жұмыскерлерге егер өзге нормативтік құқықтық актілер арқылы басқасы көзделмесе,
71-бап. Жалақының мөлшері.
Жалақының мөлшерін жұмыс беруші өз бетінше белгілейді және ол
1.3. Кедейшіліктің ұғымы және мөлшері
Кез келген мемлекеттің әлеуметтік даму, іске асырылатын экономикалық
Кедейшілік ұғымына және сараптауға қолданылатын дәстүрлі қалыптасқан абсолютті және
1 кесте. Кейбір елдердегі абсолютті
Ел Абсолюттік кедейшілік
деңгейі, (
Германия 11,5
Франция 12,0
Ұлыбритания 13,1
АҚШ 14,1
Ресей 27,3
Қазақстан 21,4
Қырғыстан 84,0
Одан басқа, кедейшілік адамдардың тұтынуға қажет деңгейі туралы
2007 жылы адам даму туралы БҰҰ ДБ баяндамасына кедейшілікті
Әлемдегі кедейшіліктің кейбір фактілері:
Әлемдегі 1,2 млн адам күніне 1 доллардан кем
Планетадағы 790 млн - ға жуық адам шала тамақтанудан
Дүние жүзіндегі 880 млн. адамның денсаулық сақтау қызмет
Оңтүстік Азияда 46 млн. балалар мекетепке бармайды. Болжам
2006 жылы 48 млн. – нан астам адамдар, солардың
ЖИТС –пен ауыратын жетімдер саны 2006 жылғы 8,2 млн.
Экономикалық теңсіздік пен кедейшілік өлшемі
Кедейшілік пен экономикалық теңсіздікке сан және сапа жөнінен баға
Табыс (кіріс) бойынша кедейшілікті өлшеу үшін пайдаланылатын ең көп
Кедейшіліктің деңгейі немесе кедей тұрмысты халықтың үлесі – табысы
Кедейшілік тереңдігі кедей адамның қаншалықты (кедей) екендігін көрсетеді
Кедейшілікті экономикалық даму деңгейі мен және қоғамның барлық жіктерінің
Табыстар деңгейіндегі бойынша айырмашылықтар. Осы топқа жеке меншік мөлшерлерінен
Білім деңгейіндегі айырмашылықтар. Осы топқа сондай-ақ білімнің деңгейі
Адамдардың жастарына қарай және физиологиялық айырмашылықтары, сондай-ақ түрлі материалдық
Осы фактордың ықпал етуімен қоғамның негізгі әлеуметтік жіктері қалыптасып,
Күнкөріс минимумы (8730), бұрын айтылғандай, адамның абсолютті кедейшілігінің жігін
Ең төменгі тұтыну бюджеті (ТТБ) адамдар тұтынуын қалпына келтіретін
Жоғары молшылық бюджеті (ЖМБ) адамның физиологиялық және әлеуметтік қажеттіліктерін
Тұтыну бюджеттерінің жүйесіне сүйене отырып, елдегі бүкіл халықты шартты
2 кесте. Қоғамның тұтыну бюджеттері жүйесіндегі
әлеуметтік жіктері
Әлеуметтік жік Критерий
Кедей тұрмыстылар Табыстары күнкөріс минимумынан төмен ( КМ)
Төмен тұрмыстылар Табыстары күнкөріс минимумынан жоғары, бірақ ең төменгі
Орташа тұрмыстылар Табыстары ең төменгі тұтыну бюджетінен жоғары, бірақ
Жоғары тұрмыстылар Табыстары жоғары молшылық бюджетінен көп, тұтынудың дамушы
Қоғамдағы экономикалық теңсіздікті сараптау үшін табыстарды шоғырландыру мен сараптау
3 кесте. Кейбір елдердегі
Ел Қорлар коэффициенті
Қырғызстан 6,0 Хорватия 7,3
Болгария 9,9
Қазақстан 6,8
Ресей 14,0
Джини индексі 10%304-70,290 (табыстарды шоғырландыру коэффициенті) қоғамдағы (адамдар мен
4 кесте. Кейбір елдердегі
Ел
Джини коэффициенті
Чехия
0,273
Қазақстан
0,304
Румыния
0,388
Молдова
0,391
Ресей
0,398
Украина
0,452
Қырғызстан
0,512
Бұдан бөлек, халықтың тұтыну бюджеттерінің жүйесі халықтың сатып алу
Кедейшілік дегеніміз адамның қал жағдайы ол лайықты тұрмыс деңгейі
Абсолюттік тәсіл кезінде объективті белгіленген абсалютті минимумнан төмен табыстағы
Салыстырмалы тәсіл кезінде әл – ауқат көрсеткіштерін аз қажеттіліктермен
Субъективті тәсіл адамдардың өз материалдық жағдайларына өздерінің субъективті баға
Кедей тұрмысты халықтың үлесі, немесе жан басылық есеп жүргізудің
Жан басылық есеп жүргізудің коэффицинтімен тұлғаланылатын кедейшілік деңгейін күнкөріс
Кедейшілік тереңдігі кедей тұрмысты адамның қаншалықты кедей екендігін көрсетеді
Кедейшілік өткірлігі
Кедейшілік өткірлігі қоғамдағы ең кедей адамның қаншалықты кедей екендігін
Азық – түлік себетінің құны
Азық – түлік себетінің құны Қазақстанда калорияалар жиынтығымен тұлғаланған
Адам дамуының индексі
Адам дамыуының идексі құрама көрсеткіштерден тұрады, ол 1990
Күнкөріс минимумы
Күнкөріс минимумы адамның тіршілік әрекетін жүргізу үшін қажет, нарықтық
2. ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ ЖҰМЫСПЕН ҚАМТУ ЖӘНЕ ӘЛЕУМЕТТІК ЖАҒДАЙЫН ТАЛДАУ
2.1. Тұрғындардың жұмыспен қамтылу деңгейін талдау
және жұмыссыздық
Қазақстан егемендік алғаннан кейін экономикада нарықтық қатынастардың қалыптасуы еңбек
Жұмыссыздықтың пайда болу себептеріне тоқталып кететін болсақ, Біріншіден жұмыссыздықтың
Нарықтық қатынастар қалыптасуы және дамуы кезеңінде ел экономикасындағы құрлымдық
Қазақстан Республикасы халқының жұмыссыздығы және жұмыспен қамтылу деңгейін талдап
2006 жылы экономикалық тұрғыдан белсенді халық саны 8,0 млн.
Экономикада жұмыспен қамтылған адамдар саны 2006 жылы 7,4 млн.
2006 жұмыссыздар (табысты жұмысы болмаған, оны белсенді түрде іздеген
Қазақстан Республикасы Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау Министірлігінің деректері
Жұмыспен қамту органдарына жұмыссыздар ретінде есепте тұрған азаматтар саны
5 кесте. 2006 жылдың
Энономикалық
белсенді халық,
адам
Халықтың экономикалық белсен- ділігінің деңгейі, %-бен
Жұмыспен қамтылған халық, адам
Соның ішінде
Жұмыссыз-дар барлғы, адам
Жұмыс-
сыздық
денгейі,
%
кономии-
калық белсенді емес халық, адам
Халықтың экономика-лық енжарлығы-ның денгейі %
Жалдамалы қызметкер-
лер
өздігінше жұмыс істейтін-
дер
Қаз. Рес. 8033,6 69,7 7414,9 4811,6 2603,2
Ақмола 422,8 73,3 386,6 216,9 169,7 36,2 8,6 154,1
Ақтөбе 380,8 74,3 349,3 219,7 129,7 31,4 8,3 131,8
Алматы 817,6 68,0 761,0 426,5 334,5 56,6 6,9 338,3
Атырау 236,6 70,1 217,1 174,5 42,7 19,4 8,2 100,7
Ш.Қазақастан 759,6 66,2 706,9 461,1 245,9 52,8 7,6 388,3
Жамбыл 513,2 71,4 467,2 238,3 229,3 45,6 8,9 205,4
Б. Қазақстан 322,3 68,7 292,1 174,6 126,4 27,1 8,4
Қарағанды 735,4 69,6 685,0 508,6 176,5 54 6,9 321,5
Қостанай 557,7 76,8 514,5 294,0 220,4 43,2 7,6 118,1
Қызылорда 303,1 71,7 274,9 158,3 116,6 28,2 9,3 119,9
Маңғыстау 190,2 73,2 172,8 161,4 11,4 17,4 9,3 69,8
Павлодар 399,7 67,0 368,7 285,5 83,1 31,1 7,8 197,3
С. Қазақстан 387,5 73,1 359,7 206,4 153,4 27,8 7,2
О. Қазақстан 1057,0 70,6 982,5 476,8 505,7 74,5 7,1
Астана қ. 304,6 67,3 280,6 256,8 23,9 63,9 7,9
Алматы қ. 645,4 63,5 592,4 552,3 41,1 52,9 8,2
6 кесте.
тіркелген және жұмысқа орналасқан азаматтар саны
Есепті айдың соңында жұмыспен қамту органдарын- да жұмыссыздар ретінде
Эканомикалық тұрғыдан белсенді халық санында тіркелген жұмыссыздар үлесі, %-бен
Жұмысқа орналасты
Барлығы, мың адам
өтініш
2006 ж
Қаңтар
Ақпан
Наурыз
Сәуір
Мамыр
Маусым
Шілде
Тамыз
Қыркүйек
Қазан
Қараша
Желтоқсан
2007 ж
Қаңтар
75,1
103,6
113,7
111,2
113,4
108,7
100,1
99,0
96,3
88,9
86,9
81,5
75,1
77,3
0,9
1,3
1,4
1,4
1,4
1,4
1,3
1,2
1,2
1,1
1,1
1,0
0,9
1,0
204,7
10,1
15,0
19,4
16,8
16,9
23,8
15,6
16,3
22,2
16,5
17,4
14,7
11,9
77,4
36,0
43,7
87,9
61,8
82,5
108,2
74,4
84,2
101,6
84,1
100,8
130,2
60,0
2006 жылдың қаңтар – желтоқсанында 204,7 мың адам (2005
2006 жылдың бірінші қаңтарындағы жағдай бойынша (ҚР Еңбек және
Жұмыспен жалданып қамтылу 2007 жылдың қаңтарында жалдамалы қызматкерлер саны
2006 жылы ірі және орта кәсіпорындарда 2777,9 мың адам
Жылдың әр тоқсанында адамдар өздігінен немесе жұмыс берушілердің әсерінен
2006 жылы бір қызметкер орташа 1840,5 сағат жұмыс істеген.
2006 жылдың желтоқсанының соңына республикамыздың ірі және орта кәсіпорындарында
Халықтың жұмыспен қамтылу құрлымы әдетте эканомикадағы жұмыс орындарының құрамы
Кез келген жеке тұлға өзіне болашағын жақсарту мақсатын
Тұрғындардың жұмыспен қамтылу деңгейі жылдар өте жақсаруда, жұмыссыздық біртін-біртін
Біз ойдағыдай жұмыс істеп жатқан нарық эканомикасын құрдық.
Экономиканы түпкілікті реформалауға бағыт ұстап, біз қысқа мерзімнің ішінде
Егер осыдан он жыл бұрын жан басына шаққандағы жалпы
Біз 2009 жылы жан басына шаққанда жалпы ішкі өнімді
Біз еліміздің жалпы ішкі өнімін 2000 жылмен салыстырғанда, 2009
2.2. Қазақстан Республикасындағы халықтың өмір сүру деңгейі және
Қазақстан Республикасындағы халықтың өмір сүру деңгейі және кедедейшілік моноторингінің
мемлекеттің азық-түлік бағдарламасын іске асыруды және ауылдағы (селодағы) өмір
ел эканомикасын индустриалды – инновациялық даму стратегиясын іске асыруды
ғылымды, білім беруді және халықтың кәсіпттік біліктілігін дамудың қазіргі
шағын кәсіпкерлікті дамуын қамтамасыз ететін шаралар кешені;
өндірістің және әлеуметтік инфрақұрлымның дамуы;
халықтың зейнетақылық және әлеуметтік қамсыздандыруын одан әрі жоғарлату;
мемлекеттік қызметкерлердің және бюджеттік ұйымдардың жұмыскерлердің жалақысын жоғарлату;
астананы одан әрі дамыту;
Халықтың өмір сүру деңгейін жақсарту жөніндегі кешенді бағдарламасы болып
мемлекеттік бағдарламалар: «Халықтың денсаулығы», «Білім», 2003-2005 жылдарда Қазақстан Республикасының
салалық бағадарламалар: «Салауатты өмір салты», 2006-2008 жылдарда Қазақстан Республикасында
Барық елде қабылданған бағдарламалар «Қазақстан–2030» ұлттық бағдарламасына, оған сәйкес
Бұл басылымда көрсетілген халықтың өмір сүру деңгейінің және кедейшіліктің
- адам дамуы кейбір жағдайларда адам потенциялының дамуы ретінде
- кедейлік ол тек қана тамақтану, киім тұрмыс үй,
Қазақстан Республикасында кедейшілікті азайту жөніндегі 2008-2010 жылдарға арналған бағдарламаны
(7-кесте). 2006 жылы ЖІӨ-нің нақты өзгеруі елде 10,6% (жедел
7 кесте. Қазақстан Республикасындағы кедейлікті азайту жөніндегі
2008-2010 жылдарға арналған бағдарламаның
2006 жылға мақсатты индикаторлар мониторингі
2006ж. (факт) Бағдарлама бойынша 2006 ж. жоспар
Халықтың жан басына шаққанда алатын жалпы ішкі өнім, АҚШ
Табысы ең төменгі күнкөріс деңгейінен төмен халықтың үлесі,%
Жұмыссыздық деңгейі, %
Экономикалық белсенді халыққа шаққанда шағын кәсіпкерлік саласында істейтіндер үлесі,%
Кәсіби даярлауға қайта даярлауға және біліктілігін арттыруға жіберілген
Шағын кредит алған азаматтар саны
Ауылдық жердегі пәтер, телефондары жоқ отбасылардың үлесі,%
5-6 жастағы балалардың мектеп алды даярлығымен қамтылу деңгейі,%
Туберкулезден қайтыс болу, 100 мың адамға шаққанда.
Туберкулезбен ауру, 100 мың адамға шаққанда.
Сәбилер өлімі, 1000 тірі туғанға.
Халықтың алдыңғы өмірінің орташа ұзақтығы, соның ішінде:
ерлер.
әйелдер.
5050
9,8
7,7
7,9
32,3
25,2
23,7
15,7
10,3
58,7
14,2
60,3
71,8
5000
10,8
7,7
7,8
23,2
320
85
24,6
19,0
58,7
14,9
63
75
Еңбек рыногындағы жағдай халықтың жұмыспен қамтылған санының өсуімен және
Гранттар немесе шағын кредиттер беру жолымен табыстары төмен еңбекке
Ауылдық жерлердегі өмір сүру деңгейінің жақсаруы туралы халықтың телофандандыру
5-6 жастағы балалардың мектеп алды даярлығымен қамтылу үлесі 57,3%,
Соңғы жылдары қабылданған халыққа медециналық көмекті жақсарту бойынша шаралар
2.3. Оңтүстік Қазақстан облысындағы халықтың жұмыспен қамтамасыз етілуін
Облыстағы ірі, орта шағын кәсіпорындарды, ұйымдары мен мекемелерінде жұмыс
Кәсіпорындар, ұйымдар мен мекемелерде жұмыс істейтін қызметкерлердің (кәсіпкерлікпен айналысатын
2007 жылдың қаңтар – наурыз айларында 165,7 мың адам
Жұмыспен қамтылғандардың нақты санының өсуі Шардара (4,4% кем) және
Жұмыспен қамтылған жалдамалы қызметкерлердің тізімдік саны 2007 жылдың қаңтар
Әйелдердің жалданып жұмыс істейтіндердің тізімдік санындағы (кәсіпкерлікпен айналысатын
Облысты тұтастай алғанда, жұмыспен қатылған әйелдердің тізімдік саны, 2007
Облыстың ірі және орта кәсіпорындары, ұйымдары мен мекемелерінде жұмыс
Облыстың ірі және орта өнеркәсіп кәсіпорындарындағы жылжымалы қызметкерлердің нақты
2007 жылдың наурызында жұмыспен қамтылғандардың нақты саны 2006 жылдың
2006 жылдың қарашасында облыстағы ірі және орта кәсіпорындар, мекемелер
2007 жылдың 1 сәуіріне облыстың ірі және орта кәсіп
Шағын кәсіпорындар, ұйымдар мен мекемелердегі қызметкерлердің тізімдік саны эксперттік
2007 жылдың үш айында облыстағы кәсіпкерлік қызметпен айналысатын шағын
Осы кезеңде жалдамалы қызметкерлердің тізімдік санының жұмысқа қабылданған үлесі
2007 жылдың қаңтар – наурызында облыстың кәсіпорындары мен ұйымдарынан
2007 жылдың басына персоналдар қозғалысы туралы мәліметтер төмендегі кестеде
8 кесте. 2007 жылдың басындағы
туралы мәлімет.
2007 ж. қаңтар-наурыз Анықтама жалпы санынындағы әйелдер үлесі, %-бен
мың адам тізімдік санына % -бен
Қабылданғаны.
Кеткені.
одан:
персанал санының қысқаруына немесе кәсіпорынның таратылуына байланысты.
өз еркі бойынша.
Басқа себептермен. 16,7
15,1
1,2
10,8
3,1
6,4
5,8
-
-
- 2,5
1,7
0,1
1,3
0,3
Кеткендер санында негізгі үлес өнеркәсіп (35,4%), білім беру (13,3%)
2007 жылдың басына кәсіпкерлік қызметпен айналысатын шағын кәсіпорындарды есептамегенде,
2007 жылдың қаңтар – наурызында 1,8 мың адам толық
2007 жылдың басында азаматтық - құқықтық келісім - шарт
Жұмыссыздық және жұмыспен қамтамасыз етуді талдау, іріктеп зертеу сауалнамасының
Облыс экономикасында жұмыспен қамтылғандар санының 48,5% - жалдамалы қызметкерлер,
2005 жылдың 1 наурызында жұмыссыздар саны 74,5 мың адамды
Осы кезең ішінде облыста экономикалық тұрғыдан енжар халық саны
ОҚО жұмыспен қамтуды үйлестіру және әлеуметтік бағдарламалар департаменті бойынша,
2007 жылдың наурыз айының аяғында кәсіпорындар мен ұйымдар жұмыспен
Әлеуметтік қолдау ретінде 2007 жылдың наурызында 1507 жұмыссыздар, олардан
2007 жылдың 1 наурызында жасырын жұмыссыздық деңгейі, экономикалық белсенді
2008-2010 жылдарға арналған кедейшілік пен жұмыссыздықты төмендету мәселесі жөнінде
Тіркелген жұмыссыздар санының ішінде жұмыссыз әйелдердің үлесі – 42,9%
Жұмыссыздардың едәуір саны, Шымкент қ. Түркістан қ.ә. (жалпы санынан,
Облыста экономикалық тұрғыдан белсенді халық санындағы тіркелген жұмыссыздар үлесі
Ағымдағы жылдың наурызында жұмыспен қату қызметінің көмегімен 1,2 мың
2007 жылдың наурызында қалалық және ауылдық елді мекендер бойынша
мың адам
2007 жылдың наурызымен салыстырғанда, жұмыспен қамту орталығына қаралу тиімділігі
2007 жылдың наурыз айының аяғында кәсіпорындар мен ұйымдар жұмыспен
Әлеуметтік қолдау ретінде 2007 жылдың наурызында 1507 жұмыссыздар, олардан
2007 жылдың 1 наурызында жасырын жұмыссыздық деңгейі, экономикалық белсенді
2008-2010 жылдарға арналған кедейшілік пен жұмыссыздықты төмендету мәселесі жөнінде
Аудандар мен қалаларда атаулы әлеуметтік көмекті тағайындау мен төлеу
Көптеген аудандарда қайырылымдылық шаралары қолданысқа еніп, жағдайы төмен халыққа
9 кесте.
жұмыссыздықты төмендету жөніндегі бағдарламаның орындалуы
Көрсеткіштер
2005 жылдың 1 қаңтарына
2006 жылдың 1 қаңтарына
өсу немесе төмендеу пайызы
а) кедейлер саны, адам.
- облыс халықынан пайызбен алғанда.
- Жыл басына бері төмендеу пайызы.
б) аз қамтамасыз етілген азаматтардың өмірлік деңгейі.
- аз қамтамасыз етілген азаматтардың жан басына шаққандағы орташа
- орташа жылдық күнкөріс деңгейі, теңге
- кедейшілік шегі орташа жылдық, теңге
89629
4,2
24
817
4115
1663
71732
3,3
20,0
972
4565
1826 -2,0
….
….
19,0
9,8
9,8
в) әлеуметтік көмектің белсенді түрлерін көрсету:
-берілген жер учаскілері, отбасы/га
-үй малы, отбасы мал басы /млн тг
шағын несиелер, отбасы млн. тг.
478/1068,4
61/221
435/28,6
558/378,4
500/1294
97/5,5
-64,4
6 есеге өскен
г) әлеуметтік көмектің енжар түрлерін көрсету:
-атаулы әлеуметтік көмек, адам/млн. тг.
-тұрғын үй көмегі, өтбасы/ млн. тг.
-мүгедек балаларға көмек, адам / мың тг.
демеушілік көмек, адам / млн. тг.
1206640 / 823,9
4320/39,2
23/54,9
28553/219,0
91783/ 686,3
2115/20,2
801/2822,7
38213/324,7
-14,0
-48,5
15 есеге өскен
48,3
33,8/48,8
Кәсіпкерлікті және халықтың өз бетінше жұмыспен қамтылуын дамыту мақсатында
Кәсіпкерлік және халықтың өз бетінше жұмыспен қамтылуын дамыту мақсатында,
тиімді жеке секторды қалыптастырады.
жұмыс күшіне деген қосымша сұранысты қалыптастырады.
еңбек рыногындағы бәсекелестігі төмен тұлғаларға (жастарға, зейнеткерлерге, мүгедектерге, көп
тауар мен қызметтер рыногындағы өзгерістерге икемділігі мен жылдам бейімділігі.
Сонымен қатар, жалпы экономика сияқты, кіші бизнестің тиімді дамуы
Кіші кәсіпорындардың басым көпшілігі қазіргі кезеңде саудада, қоғамдық тамақтануда
Сауда мен қоғамдық тамақтанудағы кіші кәсіпорындар еңбеккерлерінің саны басқа
Қазіргі уақытта экономиканың ресми емес секторлары да дамуда. Бұл
Бұл секторды кәсіби – квалификациялық және кіріс денгейіне қарай
1. кваликациялық еңбекті қажет ететін жұмыстылық (құрлыс жұмыстары, репетиторлық,
2. квалификациялық еңбек қажет етпейтін жұмыстылық (кіші сауда, тұрмыстық
Кірісті табу мен жұмыстылық әдісіне қарай:
1. жеке дара жұмыстылар.
2. тіркелмеген кіші өндіріс иелері мен еңбекерлер.
3. тіркелген ұжымдардағы арнайы ресімдалмеген
еңбеккерлер.
4. ресми сектор еңбеккерінің тіркелмеген еңбегі.
Экономиканың ресми емес секторы - өтпелі кезеңінің туындысы емес.
Экономиканың ресми емес секторы – бір жағынан қосымша жұмыс
Қорыта келе, қазіргі кезеңдегі облыстық еңбек рыногындағы еңбек ресурстарын
3. ОҢТҮСТІК ҚАЗАҚСТАН ОБЛЫСЫНДАҒЫ ӘЛЕУМЕТТІК ҚОРҒАУ ЖҮЙЕСІН ЖЕТІЛДІРУ ЖОЛДАРЫ
3.1. Әлеуметтік қорғау жүйесінің бағыттары
Әлеуметтік қорғау жүйесін дамытудың негізгі бағытары халықаралық тәжірибе мен
Әлеуметтік қорғаудың жаңа жүйесінің негізгі мақсаттары мен міндеттері
Әлеуметтік қателер негізінде қорғаудың мынандай элементтерін қамтитын әлеуметтік қорғау
барлық азаматтарға әлеуметтік қатерлерге қарай бюджет
қаражатының есебінен бірдей денгейдегі мемлекеттік
төлемдер беру;
алғашқы кезеңде міндетті әлеуметтік сақтандыруды жұмыс
берушілер есебінен және келешекте еңбек керлердің де
аударымдары есебінен жүргізу;
жинақтаушы зейнетақы жүйе;
әлеуметтік көмек және белгілі бір санаттағы азаматтардың бюджетің қаражаты
Қазақстанның ерекшелігін, халықаралық тәжірбиені ескере отырып, әлеуметтік қорғау жүйесінің
Мүгедектік проблемаларын шешу бойынша іс-сапарлар әзірлеу, мүмкіндіктердің мұқтаждықтарына арналған
Атаулы әлеуметтік көмек мұқтаждықтың нақты өлшемдері негізінде халықтың ең
Әлеуметтік салықты төлейтін ұйымдарда жұмыс істейтін қызметкерлердің бәрі асыраушысынан
Еңбек ету қабілетінен айырылған және асыраушысынан айырлған жағдайда әлеуметтік
Еңбек етуге қабілетті жастағы азаматтардың мүгедектік дәрежесін бағалау кезінде
Еңбек ету қабілетінен және асыраушысынан айырылу жағдайда әлеуметтік қорғау
Бірінші деңгей: барлық азаматтарға бюджет қаражаты есебінен бірдей денгейдегі
Екінші деңгей: ресми жұмыс істейтін қызметкерлерге міндетті әлеуметтік сақтандыру
Үшінші денгей: еңбек міндеттерін атқару кезінде жазатайым оқиғаның және
Жұмысынан айырылу жағдайында әлеуметтік қорғау
Жұмысынан айырылу жағдайында азаматарды әлеуметтік қорғау жүйесін реформалау және
Бірінші денгейі: жергілікті бюджеттер есебінен барлық жұмыссыз азаматқа жұмысқа
Екінші денгейі: ресми жұмыс істейтін еңбеккерлерге міндетті әлеуметтік сақтандыру
Заңнамада белгіленген тәртіппен жұмыссыз деп танылған және белсенді түрде
Қартайған кездегі әлеуметтік қорғау
Ынтымақтастықты зейнетақы жүйесінің өлшемдері жетілдірілген болды. Зейнетақы төлемдерінің мөлшері
Жинақтаушы зейнетақы қорларынан төленетін зейнетақы төлемдерінің тетігін жетілдіру ынтымақтастықты
Аз қамтамасыз етілген азаматтарды әлеуметтік қорғау
Жаңа жұмыс орындарын ашу және жалақының мөлшерін көбейту арқылы
Заттай нысандағы әлеуметтік көмек еңбек етуге қабілетсіз азаматтарға, балаларға,
3.2. Әлеуметтік қорғау саласының негізгі
көрсеткіштерінің болжамы.
Елбасымыздың 1 наурыз 2007 ж. Қазақстан халқына Жолдауындағы тапсырмасына
Соның ішінде ең негізгілері:
1. Әлеуметтік қамсыздандырудың көп деңгейлі жүйесі ендіріледі. Ендігі жерде
Әлеуметтік қамсыздандырудың
- 1-ші деңгейі (базалық) - мемлекет тарапынан төменгі мөлшері
- 2-ші деңгейі (міндетті) - әлеуметтік қауіп бойынша міндетті
- 3-ші деңгейі (қосымша) – ерікті түрдегі аударымдар есебінен
2. 2007 жылдан бастап барлық әлеуметтік төлемдер әлеуметтік базалық
3. 2007 жылдан бастап төменгі зейнетақы мөлшері базалық зейнетақыны
4. Мүгедектердің мемлекеттік әлеуметтік жәрдемақысы 2007 жылдың қаңтарынан бастап:
І топқа – 3000 теңгеге,
ІІ топқа – 2800 теңгеге,
ІІІ топқа – 2400 теңгеге,
16 жасқа дейінгі мүгедек балаларға 3000 теңгеге артады.
5. 2007 жылдан бастап мұқтаж отбасыларының 18 жасқа дейінгі
- 2007 жылдан бастап көпбалалы аналардың арнаулы мемлекеттік жәрдемақысы
- 4 және одан көп бала тәрбиелеген әйелдер 53
- 2007 жылдан бастап бала 1 жасқа толғанша ай
Соғыс ардагерлеріне деген әлеуметтік қолдау ұйымдастыру әр дайым алдыңғы
Жеңіс мерекесі құрметіне Ұлы Отан соғысы ардагерлеріне республикалық бюджет
Мереке қарсаңында облыс көлемінде ардагерлерді құрметтеп, қолдауға арналған «Ер
3.3. Тұрғындарды әлеуметтік қорғау жүйесін
жетілдірудің негізгі бағыттары.
Әлеуметтік қорғау жүйесінің негізгі бағыттары мен формаларына мыналар жатады:
Халық табысын индексациялау. Бұл бағаның өсуіне байланысты халық табысының
Табыстар бойынша ең төменгі әлеуметтік кепілдікті қамсыздандыру. Олардың ең
Бұл басылымда көрсетілген халықтың өмір сүру деңгейінің және кедейшіліктің
- адам дамуы кейбір жағдайларда адам потенциялының дамуы ретінде
- кедейлік ол тек қана тамақтану, киім тұрмыс үй,
Қазақстан Республикасында кедейшілікті азайту жөніндегі 2008-2010 жылдарға арналған бағдарламаны
10 кесте. Халықты
Тұрмыс деңгейін бағалау мен кедейлік шегін анықтауға;
Әлеуметтік саясаттың бағыттарын анықтау мен халықты әлеуметтік қолдау жөніндегі
Жалақының, зейнетақының, жәрдемақылардың және өзге де әлеуметтік төлемдердің белгіленетін
Ең төмен күнкөріс деңгейі республика бойынша және аймақ бойынша
а) Жан басына;
б) Халықтың жыныстық – жас топтары бойынша тоқсан
Күнкөріс деңгейінен табысы төмен азаматтар үшін мемлекет әлеуметтік көмекке
Мемлекеттің ең төменгі стандарттар мен нормативтердің көмегімен әлеуметтік саланы
Жеңілдіктерді ұсыну (субсидия). Жеңілдік бұл халықтың жеке топтарына тағайындалатын
Біздің елімізде мүгедектерге, Ұлы Отан және Ауған соғысына қатысушыларға,
Алайда жеңілдіктер тек еңбекке қабілетсіз және халықтың әлеуметтік осал
Міндетті әлеуметтік сақтандыру. Бұл әлеуметтік қорғау әдісі экономикалық дамыған
Әлеуметтік қамсыздандыру және әлеуметтік көмек. Әлеуметтік қамсыздандыру қоғамның еңбекке
Бюджет есебінен әлеуметтік қамсыздандыру жүйесіне сондай-ақ қарттарды, мүгедектерді, балаларды
Әлеуметтік көмек тұрақты емес және әлеуметтік қолдауда барлық мұқтаждарға
Бұл әлеуметтік қорғау бағыттарының топталуы белгілі бір сипаттары арқылы
Сонымен, мемлекеттік әлеуметтік-экономикалық дамуында әлеуметтік қорғаудың орны маңызды. Мәселен,
ҚОРЫТЫНДЫ
Көптеген елдерде жұмыссыздықпен күресу жолында бірқанша шаралар жүзеге асырылуда.
Тұрғындар дағдарыстық жағдайды әртүрлі қабылдайды, өмірден өтуі, жағдайдың нашарлауы
Жұмыссыздықтың өсуі, жұмыстылықтың қысқаруы, кедейшілік, жоқшылық-қоғамдық өмірдің көрінісі, ол
Кедейлікті өлшеудің бірнеше тәсілдері бар, олар: абсалютті, салыстырмалы және
Кедейшілік дегеніміз – күрделі құбылыс, оның әлеуметтік – экономикалық
Қазіргі таңда елімізде күнкөріс минимумы 8730 теңге, бұл қаражатпен
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР
Р. Дорнбуш, С. Фишер – “Макроэкономика”, М. 1996 ж.
Д.Ж. Сакс, Ф.Б. Ларрен – “Макроэкономика. Глобальный подход.”, М.
А.М. Гальперин – “Микроэкономика”, М. 1997 ж.
Эдвин Дж. Долан – “Макроэкономика”, М. 1994 ж.
Эдвин Дж. Долан – “Микроэкономика. Практикум”, М. 1994 ж.
“Экономическая теория. Микроэкономика.
Мегаэкономика”, 2000 ж.
Н. Саханова – “Мемлекет және бизнес”, А. 2004 ж.
Социально-экономическое развитие, А. 2007 ж.
“Деловая неделя”, 1-16, 2007 ж.
Курманалиев К. “Развитие экономическых отношений в РК”,
А. 2007 ж.
Концепция перехода к наилучшему развитию на 1007-2024 гг. «Казправда»,
52
жұмыспен қамту орталықтарына өтініш берген.
-жұмысқа орналасқандар
2783
1160
1252
1531
615
615
545
Барлығы
Әлеуметтік қамсыздандыру қоғамның еңбекке қабілетсіз топтарын қорғауға, ал әлеуметтік
Әлеуметтік қамсыздандыру мен әлеуметтік қолдау
Заңдылықтарда қарастырылған негіздер бойынша табысы мен еңбек қабілеттілігін жоғалту
Міндетті әлеуметтік сақтандыру
Халықтың жеке топтарына тағайындалатын жалпы іс-әрекет жағдайларымен салыстырғандағы ерекше
Жеңілдіктерді ұсыну
Мемлекеттік еңбекке қабілетсіз топтарына білімге, денсаулық сақтауға, әлеуметтік қызмет
Мемлекеттік стандарттар мен нормативтер арқылы әлеуметтік саланы реттеу
Ең төменгі күнкөріс деңгейінің заңдылыққа сәйкес қамтамасыз ету
Табыстар бойынша ең төменгі әлеуметтік кепілдік қамсыздандыру
Бағаның өсуіне байланысты халық табысының нақты мазмұнын жоғарылату бойынша
Халық табысын индексациялау
Мәні:
Түрлері:





12 желтоқсан 2019ж.
2008-2018 topreferat.com - Қазақша рефераттар, курстық, дипломдық жұмыстар

^